Miałem nadzieję, że „Sąsiedzi” uświadomią ludziom, jakim zagrożeniem duchowym jest antysemityzm. Nie udało się

2022/07/15

Nie znając historii Zagłady, Polacy dzisiaj nie znają swojej własnej historii. Zagłada jest częścią historii Polski. Ta niewiedza prowadzi do amputacji zrozumienia, kim się jest – mówi Jan Tomasz Gross Bogdanowi Białkowi w książce „Po Sąsiadach”.

Fragment książki „Po Sąsiadach. Bogdan Białek pyta, odpowiadają: Jan Tomasz Gross i Adam Michnik”, Stowarzyszenie im. Jana Karskiego, Stowarzyszenie Przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, Kielce 2022. Rozmowa odbyła się w Instytucie Kultury Spotkania i Dialogu Stowarzyszenia im. Jana Karskiego w Kielcach 8 marca 2020 roku.

_______________________________

Bogdan Białek: W tym roku mija 20 lat od ukazania się książki „Sąsiedzi”, która wywołała chyba największą w Polsce, a może i w Europie, debatę historyczną. Ksiądz Józef Tischner w jednym ze swoich esejów napisał, że są książki o historii, które tworzą historię. I w moim przekonaniu „Sąsiedzi” do tej kategorii książek należą. Ona stworzyła historię. Polska po debacie wokół tej książki na pewno stała się innym krajem. […] Chciałbym cię zapytać, czy  – z perspektywy 20 lat od pierwszego wydania „Sąsiadów” – coś byś w tej książce zmienił, coś napisał inaczej, coś dodał lub odjął?

Jan Tomasz Gross: Zastanawiałem się nad tym przez chwilę przed dyskusją w Warszawie z Adamem Michnikiem. Pomyślałem sobie, że właściwie jest jeden kontekst  – wiem o nim dzisiaj  – który mógłby być wprowadzony do dyskusji i do „Sąsiadów”.

Chodzi mi o to, że Jedwabne było jednym z trzech dramatycznych i radykalnych epizodów wymordowania przez katolickich mieszkańców miasteczka wszystkich żydowskich sąsiadów, z wyjątkiem tych, którym udało się jakoś uciec. Dwa pozostałe miejsca to pobliskie miasteczka: Wąsosz i Radziłów. W tych trzech miejscowościach mordy odbyły się 5, 7 i 10 lipca 1941 roku, a mordercy przechodzili z jednego miejsca do drugiego, powtarzali tę swoją działalność. Gdy ci z Wąsosza przyszli do Radziłowa, radziłowianie odpędzili ich, mówiąc: „to są nasi Żydzi, my ich będziemy sami mordować”, bo to się oczywiście wiązało z grabieżą.

Można więc było tę książkę inaczej napisać, gdybym wtedy dysponował wiedzą o tych trzech zdarzeniach, ale nie wiem, czy bym to zrobił, bo powstałaby inna książka. Natomiast jeśli chodzi o samą narrację i dokumentację mordu zbiorowego w Jedwabnem, to nie ukazało się na ten temat nic, co by w jakikolwiek sposób zmieniło moje myślenie.

To, co mówisz, jest bardzo ciekawe, bo ja rysuję sobie taki obrazek, że dla ciebie  – wtedy, gdy pracowałeś nad tą książką – Jedwabne nie było zdarzeniem, z którego mógłbyś wyprowadzić pewną diagnozę na temat stosunku Polaków do Żydów, relacji polsko-żydowskich pod okupacją niemiecką; że potraktowałeś to jako pewien incydent lokalny. Czy się mylę? Jaki miałeś obraz tego zdarzenia?

– Pisząc książkę o Jedwabnem, wiedziałem o tym, że bardzo podobne zdarzenie miało miejsce w Radziłowie. Nie znałem jego szczegółów, ale zamieściłem w „Sąsiadach” relację Menachema Finkelsztajna. Wiedziałem więc, że Jedwabne nie było jedyną taką zbrodnią, natomiast jej rozmiar był wyjątkowy. Chyba nigdzie indziej działanie niszczycielskie miejscowej ludności w ciągu tak krótkiego czasu – wszystko się odbywa w jeden dzień – nie niosło za sobą tylu ofiar.

Cała rozmowa w Więzi

27 lat od masakry w Srebrenicy

2022/07/11

27 lat temu rozpoczęła się masakra w Srebrenicy. Największe ludobójstwo od czasów II wojny światowej.

Pamiętajmy do czego prowadzi nienawiść. I nie odwracajmy się, gdy obok dzieje się zło.

Rocznica pogromu w Jedwabnem

2022/07/10

10 lipca 1941 roku, kilkanaście dni po wycofaniu się wojsk radzieckich i zajęciu miasta przez Niemców, około godziny 10 polscy mieszkańcy Jedwabnego i okolicznych miejscowości zaczęli spędzać Żydów z miasteczka na rynek. Tam bili ich i upokarzali, a kilku zabili. Spośród zebranych wyselekcjonowali kilkadziesiąt osób, w tym rabina Awigdora Białostockiego, i zmusili ich do zniszczenia pomnika Lenina znajdującego się przy ul. Dwornej. Następnie grupę tę zaprowadzili za miasto, zamordowali i zakopali wraz z popiersiem Lenina w przygotowanym wcześniej dole wewnątrz stodoły Śleszyńskiego. Później pozostałych na rynku kilkuset Żydów zapędzili do tej samej stodoły, którą oblali naftą i podpalili.

Zbrodni dokonało kilkudziesięciu mieszkańców Jedwabnego i okolic, a wielu innych było świadkami tych zajść. W miasteczku przebywali również uzbrojeni Niemcy. Obserwowali wydarzenia, najprawdopodobniej je zainspirowali zgodnie z dyrektywą Reinharda Heydricha o zachęcaniu ludności na nowo zajmowanych terenach do antyżydowskich pogromów, ale ich udział był ograniczony.

Słowiańska szczerość – Mariusz Sepioło o mowie nienawiści

2022/07/09

Na blogu frontstory.pl ukazał się tekst Mariusza Sepioło dotyczący mowy nienawiści.

Mowy nienawiści jest coraz więcej. Według danych CBOS z 2019 r. z wypowiedziami, które „obrażały innych ze względu na takie cechy, jak rasa, kolor skóry, wyznanie (lub jego brak), narodowość, pochodzenie etniczne, orientacja seksualna, płeć, wiek czy niepełnosprawność” zetknęło się 57 proc. Polaków. Kiedy CBOS badał to zjawisko pierwszy raz dwanaście lat temu, odsetek ten wynosił prawie 20 punktów procentowych mniej.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita prowadzi stronę www.zglosnienawisc.otwarta.org, na której można anonimowo poinformować o przypadkach mowy nienawiści. Stowarzyszenie po weryfikacji przekazuje takie sprawy do prokuratury.

W 2020 r. było ich 87. Połowa z nich została umorzona lub odmówiono wszczęcia postępowania, 11 postępowań nadal się toczy, w kilku sprawach nie ma jeszcze decyzji. W 2021 r. stowarzyszenie puściło w obieg 85 spraw, 27 zostało umorzonych lub odmówiono wszczęcia, pozostałe się toczą. Do sądu przesłano cztery akty oskarżenia, które były skutkiem zawiadomień Otwartej Rzeczpospolitej. 

Z danych MSWiA wynika, że liczba przestępstw z nienawiści w Polsce spada. W ubiegłym roku wszczęto o 190 mniej postępowań w tego typu sprawach niż w roku poprzednim. 

Nie wiadomo jednak, ile spraw uznano za „niewypełniające znamion przestępstwa”. Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich we współpracy z Biurem Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie już w 2018 r. wykazało, że dużym problemem w Polsce jest tzw. underreporting, czyli niska zgłaszalność przestępstw dotyczących nienawiści. Tylko 5 proc. tego typu przestępstw zgłaszanych jest na policję. Dlaczego? Bo, jak przyznawały ofiary, „sprawa była błaha”, nie ma „pewności, czy coś to da”, być może sprawę „uda się załatwić samemu”, nie ma dowodów itd. Istnieje też duża obawa zastraszania lub zemsty ze strony sprawców. Mamy więc do czynienia z „szarą strefą” przestępstw z nienawiści. Zdarzają się codziennie i bardzo często – ale często nikt ich nie zgłasza. 

Jak przeciwdziałać mowie nienawiści, jeśli system nie podsuwa dobrych rozwiązań? – Potężną bronią jest edukacja. To ona może zmieniać świat. Edukacja antydyskryminacyjna, równościowa jest obowiązkiem państwa – podkreśla Damian WutkeOtwartej Rzeczpospolitej. – Niestety, u nas żaden z rządów nie uważał za konieczne wprowadzenie jej do szkół. Tę robotę robią organizacje pozarządowe. To wyręczanie państwa. Nie jesteśmy w stanie przeszkolić wszystkich dzieci i ich nauczycieli. To sprawa systemowa i w taki sposób powinna zostać załatwiona. 

Otwarta szkoła. Jak zrobić z HiT-u hit

2022/07/05

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita rozpoczęło realizację projektu edukacyjnego Otwarta szkoła. Jak zrobić z HiT-u hit. Projekt ma wspierać nauczycieli, którzy chcą uczyć krytycznego myślenia i samodzielności intelektualnej przy realizacji podstawy programowej przedmiotu Historia i Teraźniejszość.

Uważamy, że otwarte, krytyczne myślenie jest nieodzowne w budowaniu społeczności wolnej od uprzedzeń i nienawiści, broniącej godności człowieka. Inicjatywę wspiera Fundusz Obywatelski im. Henryka Wujca. Projekt realizowany jest we współpracy z Animativ Software House.

W ramach projektu utworzona zostanie platforma edukacyjna, na której począwszy od września umieszczane będą materiały edukacyjne adresowane do tych nauczycieli nowego przedmiotu Historia i Teraźniejszość (HiT), którzy chcą ominąć pułapki indoktrynacji i manipulacji faktami, jakie grożą w wypadku bezrefleksyjnej realizacji podstawy programowej tego wprowadzonego do szkół ponadpodstawowych przedmiotu. Pokażemy jak można pracować z uczniami, żeby skłonić ich do samodzielnego namysłu, uwzględniania i rozumienia różnych perspektyw i krytycznego spojrzenia na obiegowe opinie i uproszczone oceny.

Materiały edukacyjne na platformie będą ujęte w bloki tematyczne; jej użytkownicy będą mogli w wyszukiwarce z łatwością odnaleźć odpowiednie treści edukacyjne służące do realizacji haseł podstawy programowej.

Pomysłodawcami i autorami treści zamieszczonych na platformie są nauczyciele historii i wiedzy o społeczeństwie z Zespołu Społecznych Szkół Ogólnokształcących Bednarska w Warszawie: Rafał Derda i Damian Banasiak. Platforma pozwali na partycypacyjne tworzenie treści edukacyjnych przez jej użytkowników. Liczymy na to, że lista autorów i współpracowników portalu będzie się powiększać.

 

76. rocznica pogromu kieleckiego

2022/07/04

Dzisiaj, 4 lipca, mija 76 lat od pogromu kieleckiego. Wzburzony tłum, podżegany pogłoskami dotyczącymi rzekomego mordu rytualnego, wraz z żołnierzami i milicjantami dokonał pogromu na żydowskich mieszkańcach miasta – osobach, które przeżyły Holokaust. Zbrodnia w Kielcach, w kamienicy przy ul. Planty 7/9, spowodowała żydowski exodus z Polski. Zginęło wówczas 37 Żydów, a 35 zostało rannych. Śmierć poniosło również 3 Polaków.

Przypominamy tekst Juliana Przybosia „Hańba antysemityzmu”. Opublikowany rok po tragicznych wydarzeniach nadal jest boleśnie aktualny. I my dzisiaj często, podobnie jak autor „Równania serca”, stajemy bezradni wobec irracjonalnego bestialstwa i nienawiści.

Parada Równości 2022

2022/06/25

Dzisiaj o 14:00 spod warszawskiego Pałacu Kultury rusza Parada Równości 2022: Warsaw & Kyiv Pride marching for peace.

Niech Polska i świat będą miejscami, w których wszyscy mieszkający mogą czuć się dobrze!

Eseje laureatów i laureatek XXVII edycji Konkursu im. J. J. Lipskiego

2022/06/22

22 czerwca 2022 roku o godzinie 17.00 w Austriackim Forum Kultury, ul. Próżna 7/9 w Warszawie odbyła się uroczystość rozdania nagród XXVII edycji Konkursu prac magisterskich im. Jana Józefa Lipskiego. Zachęcamy do zapoznania się z esejami laureatów.

Nagroda pierwszego stopnia Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita
Piotr Piasek Zagadnienie faszyzmu w myśli Georges’a Bataille’a na tle współczesnej dyskusji o refaszyzacji

Nagroda drugiego stopnia
Agnieszka Justyna Wójcik – Security detention of civilians in non-international armed conflicts in the views of the European Court of Human Rights

Nagroda trzeciego stopnia Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza
Monika Kopcik – Solilokwium w Dociekaniach filozoficznych Ludwiga Wittgensteina

Wyróżnienie
Dobromiła Księska – Dekonstrukcja mitów narodowych w powieściach Ale z naszymi umarłymi Jacka Dehnela i Dom zapomnienia Edny O’Brien

Wyróżnienie
Anna Piniewska – „Powiedzieć, powiedzieć, powiedzieć”. O mowie pozornie zależnej w dramaturgii Wiesława Myśliwskiego

Wyróżnienie
Sebastian Porzuczek – Przemieszczenia postrzegalnego: formuły dystansu i wizualne a(fe)ktywizacje przemocy

Wyróżnienie
Piotr Sidorowicz – Uwikłanie teorii. Stefan Żółkiewski w latach 1930–1950

Wyróżnienie im. Gajki Kuroniowej
Maria Świątkowska – Ciało w chorobie, rozkoszy i systemie. „Mięcho” Anety Żukowskiej w perspektywach humanistyki medycznej

Wyróżnienie im. Jacka Kuronia
Antonina Baczyńska – Uchwalać, czy nie uchwalać? Analiza argumentów w dyskusjach dotyczących tzw. „uchwał anty-LGBT” w organach uchwałodawczych samorządów w Polsce

Wyróżnienie im. Joanny Wiszniewicz
Ewelina Ludwicka – Doświadczenie graniczne na przykładzie Drzewa życia Chawy Rosenfarb

Lista laureatów i laureatek XXVII edycji Konkursu im. J. J. Lipskiego

2022/06/22

Nagroda pierwszego stopnia Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita
Piotr Piasek
za pracę magisterską Zagadnienie faszyzmu w myśli Georges’a Bataille’a na tle współczesnej dyskusji
o refaszyzacji
obronioną w roku 2021 na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego pod kierunkiem dr. hab. Krzysztofa Matuszewskiego

Nagroda drugiego stopnia
Agnieszka Justyna Wójcik
za pracę magisterską Security detention of civilians in non-international armed conflicts in the views of the European Court of Human Rights
obronioną w roku 2021 na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem dr. hab. Marcina Wiącka

Nagroda trzeciego stopnia Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza
Monika Kopcik
za pracę magisterską Solilokwium w Dociekaniach filozoficznych Ludwiga Wittgensteina
obronioną w roku 2021 na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem prof. dr. hab. Witolda Sadowskiego

Wyróżnienie
Dobromiła Księska
za pracę magisterską Dekonstrukcja mitów narodowych w powieściach Ale z naszymi umarłymi Jacka Dehnela i Dom zapomnienia Edny O’Brien
obronioną w roku 2021 na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego pod kierunkiem prof. dr hab. Magdaleny Siwiec

Wyróżnienie
Anna Piniewska
za pracę magisterską „Powiedzieć, powiedzieć, powiedzieć”. O mowie pozornie zależnej w dramaturgii Wiesława Myśliwskiego
obronioną w roku 2021 na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem prof. dr. hab. Witolda Sadowskiego

Wyróżnienie
Sebastian Porzuczek
za pracę magisterską Przemieszczenia postrzegalnego: formuły dystansu i wizualne a(fe)ktywizacje przemocy
obronioną w roku 2021 na Wydziale Zarządzania i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego pod kierunkiem dr hab. Anny Nacher

Wyróżnienie
Piotr Sidorowicz
za pracę magisterską Uwikłanie teorii. Stefan Żółkiewski w latach 1930–1950
obronioną w roku 2021 na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem prof. dr hab. Danuty Ulickiej

Wyróżnienie im. Gajki Kuroniowej
Maria Świątkowska
za pracę magisterską Ciało w chorobie, rozkoszy i systemie. „Mięcho” Anety Żukowskiej w perspektywach humanistyki medycznej
obronioną w roku 2021 na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego pod kierunkiem prof. dr. hab. Ryszarda Nycza

Wyróżnienie im. Jacka Kuronia
Antonina Baczyńska
za pracę magisterską Uchwalać, czy nie uchwalać? Analiza argumentów w dyskusjach dotyczących tzw. „uchwał anty-LGBT” w organach uchwałodawczych samorządów w Polsce
obronioną w roku 2021 na Wydziale Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem dr. Wojciecha Rafałowskiego

Wyróżnienie im. Joanny Wiszniewicz
Ewelina Ludwicka
za pracę magisterską Doświadczenie graniczne na przykładzie Drzewa życia Chawy Rosenfarb
obronioną w roku 2021 na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Łódzkiego pod kierunkiem dr hab. Małgorzaty Domagalskiej

Uroczystość rozdania nagród XXVII edycji Konkursu prac magisterskich im. Jana Józefa Lipskiego odbyła się 22 czerwca 2022 roku o godzinie 17.00 w Austriackim Forum Kultury, ul. Próżna 7/9 w Warszawie.

Światowy Dzień Uchodźcy

2022/06/20

Dzisiaj obchodzimy Światowy Dzień Uchodźcy. Został ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2000 roku, aby uświadamiać problemy, z jakimi borykają się osoby zmuszone do opuszczenia ojczystych krajów na skutek wojen, kryzysów humanitarnych, czy prześladowań politycznych.

Podziękowania dla Recenzentów i Recenzentek XXVII edycji Konkursu im. J. J. Lipskiego

2022/06/17

22 czerwca 2022 roku poznamy laureatów i laureatki XXVII edycji Konkursu prac magisterskich im. Jana Józefa Lipskiego.

Już teraz pragniemy podziękować recenzentkom i recenzentom, którzy podjęli się przeczytania 36 nadesłanych prac i wyłonienia spośród nich tych najlepszych. Byli to: Teresa Bogucka, Grażyna Borkowska, Tadeusz Budrewicz, Kinga Callebat, Marta Chojnacka-Kuraś, Przemysław Czapliński,, Agnieszka Czyżak, Aleksandra Gliszczyńska-Grabias, Agnieszka Graff, Agnieszka Grudzińska, Irena Grudzińska-Gross, Patrycja Grzebyk, Maryla Hopfinger, Maciej Janowski, Agnieszka Jelewska, Adam Jelonek, Bogumiła Kaniewska, Rafał Kochanowicz, Jacek Kochanowski, Rafał Koschany, Agnieszka Kozyra, Andrzej Krawczyk, Alina Kreisberg, Ireneusz Krzemiński, Katarzyna Kuczyńska-Koschany, Marcin Kula, Dariusz Kulesza, Henryk Lipszyc, Monika Ładoń, Małgorzata Łukasiewicz,, Łukasz Maciejewski, Maciej Maryl, Andrzej Mencwel, Elżbieta Mikos-Skuza, Piotr Mitzner, Alina Molisak, Agnieszka Mrozik,, Wojciech Orliński, Krzysztof Podemski, Beata Przymuszała, Ewa Rajewska, Wojciech Sady, Katarzyna Stańczak-Wiślicz, Błażej Warkocki, Barbara Weigl, Roman Wieruszewski, Tomasz Żukowski.

Państwa praca i zaangażowanie są nieocenionym wkładem w trwanie naszego Konkursu. Serdecznie dziękujemy!

Nowe funkcjonalności na portalu www.zglosnienawisc.otwarta.org

2022/06/14

Od listopada 2021 roku realizujemy projekt „Antysemityzm w Polsce: definicja, monitorowanie, skuteczne przeciwdziałanie”.

Jednym z głównych działań jest podejmowanie interwencji prawnych i obywatelskich dotyczących przestępstw z nienawiści. Głównym źródłem informacji o incydentach jest portal www.zglosnienawisc.otwarta.org

W ostatnim czasie dokonaliśmy modyfikacji portalu – dodaliśmy typy incydentów i możliwość wyboru tła, na jakim przestępstwo zostało popełnione. Wyodrębniliśmy również kategorię antysemickich przestępstw z nienawiści. Zachęcamy do korzystania z portalu i reagowania na nienawistne słowa i czyny pojawiające się w przestrzeni wirtualnej i realnej.

Poniżej krótka infografika przypominająca jak działa portal www.zglosnienawisc.otwarta.org

Lista prac zakwalifikowanych do II etapu XXVII edycji konkursu im. J. J. Lipskiego

2022/06/10

Poniżej prezentujemy listę nazwisk oraz tytuły prac magisterskich, które zostały zakwalifikowane do II etapu XXVII edycji konkursu im. J.J.Lipskiego.

Laureatów i laureatki ogłosimy podczas uroczystości, która odbędzie się 22 czerwca 2022 roku o godz. 17:00 w Austriackim Forum Kultury przy ul. Próżnej w Warszawie.

Wszystkim serdecznie gratulujemy!

Lista prac zakwalifikowanych do II etapu – XXVII edycja

Skarga do KRRiTV w sprawie programu „Aktualności dnia” w Radiu Maryja

2022/06/08

31 maja 2022 roku w Radiu Maryja został wyemitowany program Aktualności Dnia, którego gościem był Paweł Bortkiewicz. Biorący udział w audycji, wraz z prowadzącym, wielokrotnie obrażali osoby nieheteronormatywne, mówiąc m. in. o tym, że czerwiec – miesiąc dumy – jest „obrzydliwy”. W dalszej części programu uczestnicy kpią z osób transpłciowych. Sam Paweł Bortkiewicz z dumą deklaruje, że jest homofobem i transfobem. W sposób pogardliwy i nienawistny odnosi się do społeczności LGBTQ+.

Paweł Bortkiewicz nawiązał też do niedzielnego incydentu w centrum Warszawy, gdzie starszy mężczyzna zamalował sprejem plakaty z całującymi się parami kobiet i mężczyzn, które przedstawiały okładki najnowszego numeru miesięcznika „Vogue”. Dzień później w tym miejscu odbył się happening będący formą protestu przeciwko temu aktowi wandalizmu.

– Taką homofobię, jaka jest tutaj prezentowana, przypisuję sobie. Nie jestem tylko homofobem, ale też transfobem. Dlatego, że staram się, żeby ktoś mi wyjaśnił w sposób precyzyjny, na czym polega transgenderyzm czy transsekseksualizm – mówił Bortkiewicz.

Gość Radia Maryja pochwalił mężczyznę, który zamalował plakaty. – To świadczy o tym, że jeszcze nie ulegliśmy procesowi zatracenia orientacji w sferze wartości i tego, co jest normą, a co patologią, co jest dobre, a co złe. Forma zamalowywania publicznie wywieszanych zdjęć, które ilustrują pocałunki homoseksualne, niewątpliwie może urażać czyjąś estetykę. Jeżeli – przepraszam za porównanie – mamy dopuszczalne w Polsce wyrokiem sądu znieważanie wizerunku Chrystusa i Matki Bożej, które miało miejsce w Płocku i okazało się bezkarne wyrokiem miejscowego sądu, to dlaczego nie mamy reagować na to, co obraża nasze uczucia. Dlaczego nie ma zgody na symetrię zachowań? Przy czym w tym pierwszym przypadku jest to rzeczywiście – obiektywnie rzecz ujmując – obrazoburstwo, jest to profanacja. Jest to akt bluźnierczy, bo wizerunki Chrystusa i Maryi są oczywiście wizerunkami, które stanowią przedmiot kultu religijnego – przekonywał duchowny.

Skargę na działanie prowadzącego audycję złożył Sekretarz Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej Damian Wutke.

Treść skargi

Udziel wsparcia młodym absolwentom!

2022/06/02

Za Wolność pod Niespodzianką!

2022/05/30

Razem 89, Państwo Miasto i Projekt: Polska zapraszają na Toast za Wolność pod Niespodzianką.

RAZEM na Placu Konstytucji – 4 CZERWCA 2022 o 18:00, plac Konstytucji 6, Warszawa.

4 czerwca to nasze wielkie święto Wolności i Demokracji. Wybory w 1989 roku wygraliśmy, bo byliśmy RAZEM.

Dzisiaj, w obliczu napaści na Ukrainę, pamiętając o prześladowanych i więzionych w Białorusi, pamiętając o uchodźcach – chcemy być znowu RAZEM.

Chcemy być RAZEM w Europie – z Ukrainą i Białorusią – by czuć się bezpiecznie.

RAZEM domagamy się szacunku dla Konstytucji i prawa europejskiego. Żądamy przestrzegania prawa na całej wschodniej granicy.

RAZEM musimy domagać się powrotu do demokratycznego państwa prawa.

Pomyślmy o tym RAZEM 4 czerwca na Placu Konstytucji.

Więcej na stronie wydarzenia

Projekt „Przyszłość Polski brzmi: demokracja, różnorodność i NGO”

2022/05/28

Już w środę, 1 czerwca, we Wrocławiu startuje projekt „Przyszłość Polski brzmi: demokracja, różnorodność i NGO„. Wydarzenie składa się z panelu dyskusyjnego z udziałem przedstawicieli organizacji pozarządowych. Tematem Projektu jest demokracja, różnorodność i NGO jako fundamenty rozwoju Polski.

Jednym z prelegentów będzie Bartłomiej Ciążyński – członek naszego Stowarzyszenia.

Więcej informacji na stronie wydarzenia.

Organizatorzy:

– Stowarzyszenie Grupa Odrodzeniowa Orderu Świętego Stanisława;

– organizacja ogólnouniwersytecka Równi w Różnorodności na Uniwersytecie Wrocławskim.

Dziewiąty wykład z cyklu JAWNE KOMPLETY

2022/05/25

JAWNE  KOMPLETY: lektury oddelegowane, lektury orzekające inaczej

26 V 2022: Anna Czabanowska-Wróbel o weselu w Weselu Stanisława Wyspiańskiego

Premiera o godz. 18:00 na kanale Otwartej Rzeczpospolitej w serwisie YouTube

Anna Czabanowska-Wróbel – prof. dr hab., badaczka literatury Młodej Polski, poezji współczesnej i literatury dziecięcej. Kieruje Katedrą Historii Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Ośrodkiem Badań Literatury Dziecięcej i Młodzieżowej UJ. Autorka książek: Baśń w literaturze Młodej Polski (1996); Dziecko. Symbol i zagadnienie antropologiczne w literaturze Młodej Polski (2003); Poszukiwanie blasku. O poezji Adama Zagajewskiego (2005); Złotnik i śpiewak. Poezja Leopolda Staffa i Bolesława Leśmiana w kręgu modernizmu (2009); Sprzeczne żywioły. Młoda Polska i okolice (2013), Utopia powtórzenia. Powtórzenie, podmiotowość, pamięć w literaturze modernizmu (2019). Redaktorka i współredaktorka wielu książek zbiorowych, między innymi o twórczości Staffa, Tetmajera, Micińskiego, Wyspiańskiego, Bursy, Zagajewskiego, Różyckiego, o czterech żywiołach w literaturze dziecięcej. Członkini Komitetu Nauk o Literaturze PAN, Komisji Historycznoliterackiej PAN w Krakowie, Okręgowego Komitetu Olimpiady Literatury i Języka Polskiego w Krakowie.

XVII Debata Otwartej Rzeczpospolitej i Teatru Polskiego

2022/05/23

24 maja 2022 roku odbyła się XVII Publiczna Debata Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita i Teatru Polskiego im. Arnolda Szyfmana. Obrady pod hasłem „Dobry i zły uchodźca? … czyli o tym, czy ratowanie życia jest obowiązkiem” dedykowane były pamięci prof. Wiktora Osiatyńskiego – wybitnego prawnika, konstytucjonalisty, obrońcy praw człowieka.

Debatę otworzyli przewodnicząca Rady Programowej Otwartej Rzeczpospolitej Paula Sawicka oraz dyrektor Teatru Polskiego Andrzej Seweryn. W dyskusji moderowanej przez Błażeja Strzelczyka udział wzięli Paulina Bownik, Natalia Gebert oraz Marcin Sośniak.

Po debacie odbyła się uroczystość wręczenia Nagrody im. Doktora Marka Edelmana za ratowanie człowieczeństwa. Pierwszą laureatką Nagrody została Paulina Bownik – Lekarka Grupy Granica. Nagrodę wręczyli jej fundatorzy – Bogdan Białek oraz Paula Sawicka.

Poniżej relacja Przemysława Wiszniewskiego – członka naszego Stowarzyszenia:

Spotkanie z Ambasadorem Izraela w Polsce

2022/05/23
W ubiegły czwartek (19 maja 2022 r.), w Ambasadzie Izraela w Polsce, odbyło się spotkanie Ambasadora Yacova Livne z przedstawicielami polskich organizacji pozarządowych walczących z antysemityzmem i innymi formami ksenofobii.
 
W spotkaniu udział wzięli: Paula Sawicka i Marek Gumkowski ze Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita, Anna Tatar ze Stowarzyszenia Nigdy Więcej, Bogdan Białek ze Stowarzyszenia im. Jana Karskiego oraz Sebastian Rejak z AJC – American Jewish Committee.
 

Miasteczko na Styku Kultur

2022/05/17

Miasteczko na Styku Kultur – Cultural Hot Spot UW to największe wielokulturowe wydarzenie na Uniwersytecie Warszawskim organizowane przez Samorząd Studentów UW, Uniwersyteckie Centrum Wolontariatu, Welcome Point oraz Samorząd Studentów Wydziału Orientalistycznego.

W roku 2022 roku, po 3 latach, odbywa się druga edycja wydarzenia.

20 maja na Kampusie Głównym w godzinach 11;00-18;00.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita objęło wydarzenie patronatem.

Na uczestników i uczestniczki czekają cztery strefy:

1. Strefa Kultur – to tutaj rozstawione będą stanowiska przygotowane przez przedstawicieli kilkunastu kultur oraz organizacji studenckich. Przygotowali oni dla Was przeróżne atrakcje i informacje na temat innych kultur.

2. Scena – położona w centrum Kampusu Głównego scena przez cały dzień będzie zapewniała uczestnikom niezapomnianą rozrywkę. To tutaj będzie można obejrzeć wielokuturowe występy muzyczne, taneczne oraz pokazy sztuk walki

3. Strefa Foodtrucków – Specjalnie przygotowana dla uczestników strefa gastronomiczna zaoferuje dania z różnych zakątków świata.

4. Sala Kolumnowa – W Sali Kolumnowej będą odbywać się wykłady i panele dyskusyjne z gośćmi specjalnymi m.in.: Ireną Wóycicką czy Thomasem Castrelem. Podczas dyskusji poruszane będą tematy takie jak wielokulturowość, polityka czy ksenofobia.

Program
Wydarzenie na Facebooku

Międzynarodowy Dzień Przeciw Homofobii, Transfobii i Bifobii

2022/05/17

17 maja 1990 roku Światowa Organizacja Zdrowia usunęła homoseksualizm z Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób. Na pamiątkę tego wydarzenia obchodzimy dzisiaj Międzynarodowy Dzień Przeciw Homofobii, Transfobii i Bifobii.

Jest to kolejna okazja, aby głośno przypomnieć, że prawa osób LGBT to prawa człowieka, o które nadal trzeba walczyć.

Ósmy wykład z cyklu JAWNE KOMPLETY

2022/04/26

JAWNE  KOMPLETY: lektury oddelegowane, lektury orzekające inaczej

28 IV 2022: Piotr Mitzner o Pannach z Wilka Jarosława Iwaszkiewicza

Premiera o godz. 18:00 na kanale Otwartej Rzeczpospolitej w serwisie YouTube

Piotr Mitzner (ur. 1955), poeta, biograf, edytor.  Ukończył Wydział Wiedzy o Teatrze PWST w Warszawie. Pracował w teatrach, w wydawnictwach niezależnych („Krąg”, „Karta”, „Spółka Poetów”) i w Muzeum Iwaszkiewiczów. Prowadził ośrodek kultury „Koło Podkowy”. W latach 1999-2021 był nauczycielem akademickim (UKSW),  a w latach 2000-2018 zastępcą redaktora naczelnego miesięcznika „Nowaja Polsza”. Jest członkiem Zarządu Polskiego PEN Clubu. 

Laureat Nagrody im. Edwarda Csató, Nagrody Craiga, Nagrody Literackiej Fundacji Kultury, Nagrody „Zeszytów Literackich” im. J. Czapskiego. Jest redaktorem serii „Biblioteka Zapomnianych Poetów”, wydawanej przez Ośrodek Brama Grodzka w Lublinie. Nominowany do nagród poetyckich: Silesiusa, Nike, Nagrody Literackiej m. st. Warszawy i Cogito. Laureat nagród Orfeusza (2020) i KOSA (2021).

W 2013 uzyskał stopień profesora nauk humanistycznych. Zajmuje się twórczością Jarosława Iwaszkiewicza, literaturą lat wojny i okupacji oraz emigracją polską i rosyjską.

Mieszka na warszawskiej Pradze.

Żydowskie ABC: Miłość w pamiętnikach i wspomnieniach gettowych

2022/04/25

W ramach cyklu Żydowskie ABC Muzeum POLIN zaprasza na spotkanie Miłość w pamiętnikach i wspomnieniach gettowych. O różnych barwach miłości w gettach w czasie Zagłady rozmawiać będą dr Ewa Wiatr oraz Paula Sawicka. Miłość jest integralnym elementem życia osobistego i społecznego, nawet gdy poddane jest ono najgorszemu terrorowi i upodleniu. Spotkanie poprowadzi gospodarz cyklu, Piotr Kowalik.

28 kwietnia 2022 roku, godz. 18:15, transmisja na profilu Muzeum w serwisie Facebook

Projekcja warszawskiej Wielkiej Synagogi w Siegen

2022/04/19

79 lat temu wybuchło Powstanie w Warszawskim Getcie – pierwsze miejskie powstanie w okupowanej przez Rzeszę Europie.

Dla upamiętnienia tego bohaterskiego zrywu w 2017 roku zaprezentowaliśmy wirtualną rekonstrukcję Wielkiej Synagogi Warszawskiej.

Dzisiaj prezentujemy materiał z projekcji, która odbyła się w niemieckim Siegen 9 listopada 2021 roku, w rocznicę Nocy Kryształowej.

Niech pamięć i miłość pokonają destrukcję i śmierć.

Stanowisko Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych w sprawie rządowej propozycji wyrównania strat w odpisie 1%

2022/04/15

Od 18 lat polscy podatnicy mogą przekazać 1% podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) na rzecz organizacji pożytku publicznego. W 2021 roku skorzystało z tego prawa 15,3 mln podatników, a łączna przekazana przez nich kwota wyniosła 972,7 mln zł. W ten sposób obywatele mogą decydować na jakie cele pożytku publicznego trafia część podatku należnego państwu. To przejaw troski o dobro wspólne i forma wpływu obywateli na funkcjonowanie państwa. Dla organizacji pożytku publicznego odpis 1% to ważne źródło finansowania działalności, ale także wyraz społecznego zaufania. Polski Ład, głównie poprzez podniesienie kwoty wolnej od podatku z 8 tys. do 30 tys. zł, spowodował, że kilka milionów podatników utraci, począwszy od 2023 roku, prawo do przekazywania 1% PIT. W konsekwencji zmniejszy się obywatelskie wsparcie dla ponad 9 tysięcy organizacji pożytku publicznego.

24 marca b.r. roku rząd przedstawił projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, która ma zastąpić Polski Ład. Propozycja rządu pogłębia negatywne skutki dla odpisu 1%. Utrzymuje bowiem kwotę wolną od podatku na poziomie 30 tys. złotych, ale podstawowa stawka PIT ma zostać zmniejszona z 17 do 12%, co, jak szacuje sam rząd, spowoduje, że liczba osób niepłacących podatku zwiększy się dwukrotnie. O kolejne kilka milionów zmniejszy się zatem liczba podatników mających prawo do dokonania odpisu 1%, a o kilkaset milionów złotych spadną wpływy organizacji pożytku publicznego.  Rząd oszacował, że ogólna kwota odpisu zmniejszy się w 2023 roku o 20% w porównaniu z rokiem 2022, eksperci szacują, że może być to spadek nawet o ponad 30%.

Treść stanowiska i lista sygnatariuszy na stronie ngo.pl

Na ten świąteczny czas

2022/04/15

W 79-tą rocznicę wybuchu powstania w warszawskim getcie co by nam powiedział Marek Edelman?

2022/04/15

19 kwietnia 2022 roku przypada 79-ta rocznica wybuchu powstania w warszawskim getcie. Paula Sawicka pisze o tym, co by nam powiedział Marek Edelman?

[tekst jest zapisem podcastu, który Paula Sawicka nagrała dla Gazety Wyborczej w ramach cyklu Warszawa nadaje. Całości można posłuchać tutaj]

Na fotografii zrobionej 19 kwietnia 1945 roku widzimy Marka Edelmana na gruzowisku w jakie zostało zamienione walczące getto. To ruiny „terenu szczotkarzy”, którym dowodził, dokładniej, kamienicy przy Świętojerskiej 34, gdzie zginął Michał Klepfisz i gdzie spoczywa. Odtąd, do swojej śmierci w 2009 roku, każdego 19 kwietnia w południe Marek Edelman zjawiał się w „getcie centralnym”, terenie dowodzonym przez Mordechaja Anielewicza i miejscu wybranym wkrótce na Pomnik Bohaterów Getta, a potem już przy pomniku, skąd dzisiejszymi ulicami Zamenhofa, Dubois i Stawki, zmierzał na Umschlagplatz śladami Żydów wywożonych stąd do Treblinki, trasą ustanowioną w 1988 roku jako Trakt Pamięci Męczeństwa i Walki Żydów.

Przychodził tam prywatnie, zawsze czekał na uboczu na zakończenie oficjalnych uroczystości. Jedyny mieszkający w Polsce członek Komendy Głównej Żydowskiej Organizacji Bojowej nie uczestniczył w nich z wyboru, bo jego głos nie współbrzmiał z tonem oficjalnych przemówień, a jego pierś nie nadawała się do przyznawanych wtedy odznaczeń. Przez 54 lata nie dotarł tam tylko raz, podczas stanu wojennego w 1983 roku. Uniemożliwiła mu to władza zamykając w areszcie domowym i w ten sposób czyniąc z rocznicy wydarzenie polityczne. Dziś, 13 lat po śmierci Marka Edelmana, wiele osób może jeszcze pamiętać, jak licznie odtąd towarzyszyliśmy mu, gdy przemierzał Trakt Pamięci.

Nie wiadomo kiedy, ale jeszcze w czasach, kiedy w rocznice powstania 19-tego kwietnia Markowi Edelmanowi towarzyszyła niezbyt liczna grupa przyjaciół, utarł się rytuał, którego przestrzegania strzegła pilnie Hanna Krall. Towarzysząca Markowi Edelmanowi grupa podchodziła do schodów prowadzących na kopiec na bunkrze Komendy ŻOB, a na górę wchodziło tylko czworo z nich – Hanna Krall trzymała znicz, Marek Edelman go zapalał, Jacek Kuroń osłaniał płomień przed wiatrem (zawsze wiało), a mówiąca te słowa kładła na kamieniu różę. Znicz musiał być duży, gliniany z trzema knotami, a róża długa i pąsowa. Najpierw zabrakło Jacka Kuronia. Zastąpił go Lechosław Goździk. W 2008 Lechosław Goździk śmiertelnie zachorował i nie przyjechał ze Świnoujścia, a Marek Edelman wiedział, że i dla niego pokonanie schodów na kopiec będzie za trudne. Rytuał zapalania znicza, jako obowiązek pamięci, przekazał młodemu pokoleniu, a sam został przy schodach na dole.

Odtąd znicz na kopcu zapalają młodzi i przyprowadzają młodszych, a oni przyprowadzą młodszych…

Póki tak będzie, pamięć będzie trwała.

Projekt ustawy o transparentności finansowania organizacji pozarządowych. – Apel Forum Darczyńców i OFOP

2022/04/13

W czasie, gdy Rosja prowadzi wojnę przeciwko Ukrainie, giną ludzie, a miliony osób musiało uciekać za granicę, w Polsce grupa posłów partii „Solidarna Polska” proponuje rozwiązania prawne zaczerpnięte z Rosji – rozwiązania, które Putin stosuje w celu uderzenia w rosyjskie organizacje społeczne.

Tysiące polskich fundacji i stowarzyszeń organizuje pomoc dla Ukrainy i uchodźców – organizują m.in. punkty recepcyjne na granicy, transporty humanitarne, pomoc psychologiczną i prawną. Z tych działań skorzystało już przeszło 2,5 mln osób, które przekroczyło polską granicę. Działania te finansowane są przez prywatnych darczyńców z Polski i zagranicy – dary i środki finansowe na ten cel płyną z całego świata. Organizacje społeczne stają na wysokości zadania, mimo że wcześniej ich zasoby zostały nadwyrężone przez niemal dwa lata pandemii. To moment, w którym trzeci sektor i społecznicy potrzebują pilnego wsparcia (także finansowego), prostego prawa opartego na zaufaniu do obywateli, uproszczenia biurokracji. Czy mogą na to liczyć? 

W tym dramatycznym czasie Solidarna Polska zgłosiła projekt ustawy, który w swojej istocie ma ukrócić niezależność i wolność działania organizacji społecznych i darczyńców. Tzw. „Lex Woś” (dalej: projekt) przypomina rosyjską ustawę o zagranicznych agentach i węgierską ustawę o przejrzystości, którą TSUE uznał za niezgodną z unijnym prawem. 

Projekt nakłada na organizacje kolejne obciążenia biurokratyczne, sankcje finansowe i karne za ich nieprzestrzeganie, likwiduje prawo do anonimowości darczyńców i wprowadza atmosferę podejrzliwości wokół źródeł przychodów, w tym środków finansowych z zagranicy.

Treść apelu i lista sygnatariuszy na stronie ngo.pl

Apel Serhija Żadana

2022/04/06

Komitet Nauk o Literaturze przy Polskiej Akademii Nauk opublikował apel Serhija Żadana. Poniżej przytaczamy go w całości, wraz ze wstępem.

Dr Wiera Meniok z Uniwersytetu Pedagogicznego w Drohobyczu – literaturoznawczyni i organizatorka wszystkich edycji Międzynarodowego Festiwalu Brunona Schulza w Drohobyczu oraz cyklu Druga Jesień, a także kuratorka Muzeum Brunona Schulza mieszczącego się w dawnym gabinecie pisarza w drohobyckim gimnazjum – przesłała przetłumaczony przez nią wpis, który na swoim oficjalnym koncie na fb zamieścił Serhij Żadan (uk-ua.facebook.com/serhiy.zhadan), najwybitniejszy ukraiński poeta, przebywający od początku rosyjskiej napaści na Ukrainę w walczącym Charkowie, gdzie prowadzi – często z narażeniem życia – intensywne działania niosące pomoc mieszkańcom miasta i kieruje pracą licznej grupy wolontariuszy, wspierających obronę Charkowa i Ukrainy, a tym samym całej Europy:

Zazwyczaj bardzo ostrożnie proszę was o pomoc, ponieważ jestem pewien, że większość z tych, którzy czytają tę stronę, w taki czy inny sposób przekazuje środki na coś. I nawet nie większość – wszyscy. Albo prawie wszyscy.

Potrzeb jest naprawdę bardzo dużo i nie potrafię określić, co jest ważniejsze, co mniej ważne. Kupić powerbank dla żołnierza na linii frontu, czy butelkę mleka dla babci, którą ten żołnierz chroni? Sami ustalcie priorytety, ja tylko powiem, że pracuję z różnymi grupami wolontariuszy, a otrzymane od was środki (bezpośrednio z rąk do rąk, przez patreon czy na konta wolontariatu) wydaję na bardzo różne rzeczy. Wczoraj na przykład przekazałem 20 000 na samochód dla bojowników oraz 10 000 na żywność dla cywilów. Na jutro również mamy mnóstwo zamówień. Bardzo chcę, byście mnie usłyszeli. Większość tych zamówień i potrzeb pojawia się nie dlatego, że „państwo nic nie robi” – pojawiają się, bo państwo nigdy wcześniej nie stanęło przed takimi wyzwaniami i dlatego potrzebuje naszej pomocy. Jeśli państwo będzie uratowane – wszystko odzyskamy.

Nie odwracaj głowy! – buduj z nami Otwartą Rzeczpospolitą

2022/04/04

„Twoje odwrócenie głowy pomaga tym, którzy dopuszczają się zła.”
Marek Edelman
___________________________________

Od 23 lat Otwarta Rzeczpospolita przeciwdziała nienawiści w przestrzeni publicznej. Składamy zawiadomienia do prokuratury, skutecznie blokujemy koncerty grup nazirockowych, piętnujemy nienawistne głosy osób publicznych. Chcesz żyć w społeczności wolnej od uprzedzeń, szanującej drugiego człowieka, upominającej się o jego godność?

Przekaż 1% na wsparcie naszej działalności.

Możesz zrobić to na dwa sposoby:
Pierwszy z nich to samodzielne wypełnienie zeznania podatkowego i wpisanie w odpowiednią rubrykę naszego numeru KRS 0000123605.
Drugi sposób to skorzystanie ze strony podatki.gov.pl.
– Jeśli po raz pierwszy korzystamy z portalu i chcemy wesprzeć Otwartą Rzeczpospolitą musimy wpisać numer KRS 0000123605.
– Jeśli wspieramy ją ponownie musimy sprawdzić czy numer KRS jest poprawny.
– Możemy również dokonać zmiany wspieranej organizacji i zatwierdzić zmiany.

Koncert poezji ukraińskiej w Polskim PEN Clubie

2022/04/03

Polski PEN Club

oraz

Fundacja Domu Literatury i Domów Pracy Twórczej

mają zaszczyt zaprosić na 

KONCERT POEZJI UKRAIŃSKIEJ

Wiersze poetów ukraińskich odczytają tłumacze:

Aneta Kamińska

Marcin Gaczkowski

Adam Pomorski

Bohdan Zadura

W recitalu wokalnym pieśni kompozytorów i poetów ukraińskich

przedstawią 

Marta Boberska

sopran

Natalia Rewakowicz

fortepian

Koncert z udziałem publiczności odbędzie się w poniedziałek  11 kwietnia 2022 w auli Domu Literatury w Warszawie, Krakowskie Przedmieście 87/89.

Początek wyjątkowo o godzinie 19.

Szczegółowy program wieczoru w załączeniu.

25 rocznica uchwalenia Konstytucji RP

2022/04/02

2 kwietnia 1997 roku Zgromadzenie Narodowe uchwaliło obowiązującą Konstytucję RP, przyjętą później w referendum przez obywatelki i obywateli.

W tym dniu życzymy Państwu i sobie samym, aby zapisane w Ustawie Zasadniczej wolności i prawa obywatela były zawsze przestrzegane.


Siódmy wykład z cyklu JAWNE KOMPLETY

2022/03/30

JAWNE  KOMPLETY: lektury oddelegowane, lektury orzekające inaczej

31 III 2022: Paweł Próchniak o wierszach Marcina Świetlickiego

Premiera o godz. 18:00 na kanale Otwartej Rzeczpospolitej w serwisie YouTube

Paweł Próchniak – literaturoznawca, antropolog literatury, krytyk literacki. W kręgu jego zainteresowań pozostaje twórczość pisarzy polskiego modernizmu (od przedpola Młodej Polski po współczesność), poezja XX wieku, literatura najnowsza oraz sztuka interpretacji. Zajmują go zagadnienia antropologii słowa, długiego trwania form literackich i powiązanych z nimi figur wyobraźni, przekształcenia dokonujące się w obrębie imaginarium nowoczesności, problematyka mitu i transgresji, egzystencjalny wymiar literatury oraz fundamentalna nieoczywistość związanego z nią sensu. 

Apel organizacji pozarządowych do Społeczeństw i Przywódców Państw Unii Europejskiej, USA i Kanady

2022/03/23

24 marca upływa miesiąc od barbarzyńskiej inwazji Rosji na Ukrainę. Ukraina z determinacją, wykazując się niezwykłymi umiejętnościami wojskowymi, odpiera wielokrotnie silniejszą militarnie agresję Rosji. W Ukrainie pod obstrzałami i bombami rosyjskich barbarzyńców giną setki dzieci, kobiet, kobiet ciężarnych, osób starszych i niedołężnych. Giną ukraińscy żołnierze oraz kobiety i mężczyźni, którzy wstąpili do oddziałów Obrony Terytorialnej, walcząc z oddaniem i wiarą w prawo do własnego kraju. Putin ogarnięty żądzą całkowitego unicestwienia Ukrainy jako państwa, po nieudanej próbie zdobycia Ukrainy w ciągu 48 godzin, wydał rozkaz bombardowania dzielnic mieszkaniowych, szkół, przedszkoli, szpitali, także szpitali położniczych.

Symbolem rosyjskiej zawziętości stało się oblężenie Mariupola, nazywanego obecnie „nowym Aleppo”. Ludność cywilna traktowana jest jako zakładnicy. 400 tys. mieszkańców od prawie czterech tygodni jest pozbawiona wody, ogrzewania, gazu, leków i środków opatrunkowych. Wynegocjowane przez walczące strony „korytarze życia” z Mariupola, i innych miast, są ostrzeliwane przez rosyjskie wojsko.

Raport o integracji dzieci-uchodźców z Ukrainy

2022/03/18

W wyniku rosyjskiej inwazji na Ukrainę, do Polski przybyło już 1,8 mln uchodźców wojennych. Według szacunków połowa z nich to dzieci w wieku szkolnym.

W tej bezprecedensowej sytuacji, zadaniem Ministerstwa Edukacji i Nauki będzie integracja w polskim systemie edukacji tysięcy nowych uczniów i uczennic. Dlatego grupa studentów i absolwentów najlepszych uniwersytetów na świecie we współpracy z fundacją Transatlantic Future Leaders Forum, zrzeszającą dawnych stażystów Kongresu USA, stworzyła raport rekomendujący MEiN rozwiązania dotyczące edukacji dzieci-uchodźców z Ukrainy. 

Komunikat prasowy
Raport

Kiermasz dla uchodźców z Ukrainy

2022/03/17

Diakonia Parafii Ewangelicko-Reformowanej w Warszawie zaprasza na KIERMASZ CHARYTATYWNY który odbędzie się w sobotę, 26 marca 2022 r. w budynku kościoła przy Al. Solidarności 74 w godzinach 11:00-15:00.

Dochód z kiermaszu zostanie przeznaczony na potrzeby uchodźców.

Jeśli masz kilka rzeczy w bardzo dobrym stanie, które chętnie oddasz, przynieś je 24 lub 25 marca do parafii przy Al. Solidarności 76A.

Przyjmujemy: ubrania, biżuterię i inne akcesoria, drobny sprzęt.Jeśli chcesz pomóc przy organizacji – zgłoś się do diakonii pisząc na adres diakonia@reformowani.org.pl.

Zaproś swoich przyjaciół i znajomych, to może być bardzo przyjemna sobota.

Wernisaż wystawy Cichy Rasizm / Silent racism Julii Klewaniec

2022/03/09

Pracownia Duży Pokój na wernisaż wystawy fotograficznej „Cichy Rasizm / Silent racism” autorstwa Julii Klewaniec.

Fotografka Julia Klewaniec zaprosiła do projektu osoby ciemnoskóre żyjące w Polsce. O doświadczeniach ksenofobii, nietolerancji i wykluczenia opowiadają m.in. aktywistki akcji “Black is polish” Ogi Ugonoh i Sara Alexandre, czy twórczyni Stowarzyszenia Rodzin Wieloetnicznych Family Voices Oliwia Oladigbolu. Na wystawie dosłownie będzie można usłyszeć, jak słowo „Murzyn” wpłynęło na ich tożsamość (prezentowane będą podcasty). Obok fotografii i historii osób doświadczających rasizmu w Polsce, fotografka przygotowała część problemu społecznego – oddając pole kulturze i społecznym artefaktom.

Czwartek, 10.03.2022 godz. 19.00
Pracownia Duży Pokój, ul. Warecka 4/6 (wejście od Kubusia Puchatka)

Dołącz do wydarzenia

Opinia Koalicji na rzecz Równych Szans w sprawie projektu ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

2022/03/09

Przedmiotem opinii jest rządowy projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa w zakresie, w jakim jej zastosowanie jest uzależnione od obywatelstwa, a więc, w konsekwencji – także narodowości i koloru skóry.

W opinii organizacji zrzeszonych w Koalicji na rzecz Równych Szans, nie ma podstaw do ograniczania zastosowania projektowanej ustawy wyłącznie do obywateli Ukrainy, z pominięciem członków ich rodzin, osób od nich zależnych, będących na ich utrzymaniu oraz osób mających stałe miejsce zamieszkania w Ukrainie.

W tym kontekście bardzo niepokojące są obecnie wytyczne poszczególnych Ministerstw na stronach internetowych dotyczące konkretnych, dopiero przygotowywanych programów, ale też założenia opiniowanego projektu. O ile w motywach powstania projektu wymienia się szerszą grupę osób, jako że celem ma być zapewnienie „doraźnej podstawy prawnej do legalnego pobytu cudzoziemcom, w szczególności posiadającym obywatelstwo Ukrainy”, to wśród wszystkich zapowiadanych rozwiązań w ośmiu dziedzinach życia, ośmiokrotnie powtarza się ograniczenie: „obywatelom Ukrainy”. 

Przepisy projektowanej ustawy w obecnym kształcie nie regulują sytuacji osób bez obywatelstwa ukraińskiego. Szczególnie uderzające jest, że wymóg obywatelstwa ukraińskiego zawarty został nawet w projektowanym artykule 2, przedłużającym legalny pobyt osób, które „wjechały legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bezpośrednio z terytorium Ukrainy” po 24 lutego 2022 r. do 18 miesięcy.

Całość opinii

Apel o równe traktowanie osób uciekających przed wojną w Ukrainie

2022/03/04

Od najazdu Rosji na Ukrainę przybywają do Polski osoby uciekające przed atakami rosyjskich wojsk. Wśród nich są zarówno obywatele i obywatelki Ukrainy, jak również osoby pochodzące z innych państw, które w Ukrainie znalazły swój dom. Pamiętajmy, że wszyscy oni uciekają przed tym samym wrogiem i są w takiej samej sytuacji. Wszyscy oni muszą zostać wpuszczeni do Polski i traktowani na takich samych zasadach. Stąd, zarówno działania na samej granicy, jak i planowane przez polski rząd przepisy, muszą objąć w takim samym stopniu pomocą i ochroną wszystkich uciekających.

Takie same apele płyną do nas od organizacji ukraińskich. 2 marca 9 organizacji broniących praw człowieka i pracujących w Ukrainie wezwało do równego traktowania wszystkich uciekających z Ukrainy, niezależnie od ich narodowości. Ten sam głos płynie od organizacji ukraińskich pracujących w Polsce – Fundacji Nasz Wybór oraz Związku Ukraińców w Polsce. 

W tej dramatycznej  sytuacji wojny za naszymi granicami, nie możemy dać się podzielić. I sami jako państwo i społeczeństwo nie możemy dzielić innych. Dlatego, wspierając głos naszych kolegów i koleżanek Ukraińców i Ukrainek, apelujemy do polskiego rządu o zapewnienie procedur, które przeciwdziałać będą dyskryminacji na granicach i segregacji ludzi z uwagi na ich kolor skóry, narodowość czy religię. Apelujemy o wprowadzenie regulacji prawnych, które zaoferują taką samą pomoc dla wszystkich uchodźców i uchodźczyń z terenu Ukrainy.