Wobec ogromnej fali hejtu obywatele powinni pokazać swój zdecydowany i zorganizowany sprzeciw.

W przeciwnym wypadku wspólnie doprowadzimy do katastrofy społecznej, która może zagrozić naszej niepodległości.

Ukrainki i Ukraińcy w Polsce są nie tylko naszymi sojusznikami wobec agresji imperializmu rosyjskiego, są nie tylko istotną częścią naszego społeczeństwa, ale też stanowią ważny element rozwoju gospodarczego Polski. Dopuszczanie do jakichkolwiek aktów agresji wobec Ukrainek i Ukraińców stanowi nie tylko zagrożenie, ale stawia poważne pytanie, czy jako społeczeństwo jesteśmy rzeczywistą częścią demokratycznej, europejskiej cywilizacji.

Wierzymy, że ludzi dobrej woli w Polsce jest więcej niż tych, którzy kierują się nienawiścią i hejtem wobec osób uchodźczych. Widać to było w wielkim solidarnościowym zrywie 2022 roku, a dziś nadszedł czas, byśmy pokazali to kolejny raz.

Dlatego proponujemy wielką społeczną akcję publicznego wsparcia dla Ukrainek i Ukraińców w Polsce. Naklejki, znaczki i wywieszki w publicznych miejscach dadzą solidarnościowe wsparcie i otuchę traktowanym przemocą i hejtem ludziom. Samochody, biura, nawet rowery i nasze domy są świetnym miejscem do pokazania wspólnoty i okazania empatii.

Dzisiaj wsparcie i wspólny wysiłek wojenny na rzecz naszej wspólnej wolności wymagają tysięcy ambasadorów – ludzi dobrej woli. Pokażmy swój sprzeciw wobec fali hejtu nie tylko w mediach społecznościowych, ale na co dzień – na ulicach, w autobusach, pociągach czy innych publicznych miejscach.

Taka naklejka lub znaczek noszony publicznie, będzie też wskazówką, że w sytuacji zagrożenia można zwrócić się do osób tak oznaczonych o wsparcie i pomoc.

Polska bez hejtu, nienawiści i nacjonalizmów – TO NASZA WSPÓLNA SPRAWA – NIE BĄDŹ OBOJĘTNY.

Komitet Obrony Demokracji,
Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii,
Stand With Ukraine Foundation,
Akcja Demokracja,
Związek Ukraińców w Polsce,
Stowarzyszenie im. Tadeusza Mazowieckiego,
Fundacja Ogólnopolski Strajk Kobiet,
Fundacja Aktywna Demokracja
Inicjatywa “Nasz Rzecznik”
Stowarzyszenie wspierające Inicjatywę “Nasz Rzecznik”
Fundacja Folkowisko
Stowarzyszenie Animacji Kultury Pogranicza „Folkowisko”
Fundacja Wymiany Kulturowej toTU toTAM
Stowarzyszenie “NIGDY WIĘCEJ”
Ruch społeczny NIE dla chaosu w szkole 
Fundacja dla Polski/Fundusz Obywatelski im. Ludwiki i Henryka Wujców
Fundacja To Proste
Olsztyński Marsz Równości
Fundacja W Stronę Dialogu
Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych 
Fundacja Wspomagania Wsi
Obywatele RP
OJPR SILVA
Lepsza Demokracja
Fundacja RABAN
Stowarzyszenie na rzecz osób LGBT “Tolerado”
Krajowe Forum Oświaty Niepublicznej
Żydowskie Stowarzyszenie Czulent
Forum Długiego Stołu
Stowarzyszenie Miasteczko Poznań 
Polskie Stowarzyszenie im. Janusza Korczaka
Fundacja Kyoto-Kraków Andrzeja Wajdy i Krystyny Zachwatowicz-Wajda

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita jest jedną z 84 organizacji i podmiotów społecznych, które apelują do Posłanek i Posłów o podjęcie społeczno-eksperckiego projektu ustawy, podpisanie go i złożenie w Sejmie.

Projekt odpowiada na najpilniejsze problemy osób objętych ochroną czasową, w tym uchodźczyń i uchodźców z Ukrainy, osób poszukujących ochrony międzynarodowej oraz dzieci bez opieki. Zakłada przywrócenie dostępu do: leczenia, bezpiecznego schronienia, niezbędnego wsparcia, skutecznych procedur ochrony, ochrony dzieci bez opieki przed detencją.

Proponowane rozwiązania dotyczą przede wszystkim osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji: osób starszych, przewlekle chorych, osób z niepełnosprawnościami, samotnych rodziców, kobiet w ciąży, osób doświadczających przemocy oraz małoletnich bez opieki. Projekt przewiduje także usunięcie barier w rejestracji ochrony czasowej, możliwość powrotu do statusu UKR po odmowie udzielenia ochrony międzynarodowej oraz usprawnienie postępowań pobytowych.

To społeczno-ekspercka propozycja wypracowana przez organizacje, które na co dzień wspierają osoby z doświadczeniem uchodźczym i migracyjnym, oraz ekspertki i ekspertów zajmujących się prawem migracyjnym, pomocą społeczną i ochroną praw człowieka. Projekt porządkuje obowiązujące przepisy, przywraca rozwiązania, które wcześniej funkcjonowały, oraz dostosowuje polskie prawo do obowiązujących standardów ochrony praw człowieka.

Pozostawianie ludzi bez dostępu do opieki zdrowotnej, schronienia i podstawowego wsparcia prowadzi do pogłębiania wykluczenia, bezdomności i kryzysów zdrowotnych. Zwiększa także ryzyko wyzysku, handlu ludźmi i pracy nierejestrowanej, a w konsekwencji generuje wyższe koszty dla państwa, samorządów i lokalnych społeczności.

Projekt ustawy jest gotowy. Potrzebna jest teraz decyzja parlamentarna – jego podjęcie, podpisanie i wniesienie do Sejmu.

Zachęcamy do zapoznania się z apelem i jego udostępniania. Wspólnie przypomnjmy parlamentarzystkom i parlamentarzystom o odpowiedzialności za zapewnienie skutecznej ochrony osobom, które jej potrzebują.

Projekt ustawy o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP
Deklarowane Skutki Regulacji
Apel o poparcie projektu ustawy

Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego przygotowało apel zachęcający organizacje społeczne do wdrażania Modelu „Równe NGO” – narzędzia wspierającego budowanie kultury równości, bezpieczeństwa i szacunku. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita dołączyło do grona organizacji popierających tę inicjatywę. Zachęcamy do zapoznania się z treścią apelu i wspólnego wzmacniania dobrych standardów w trzecim sektorze.

Jako Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii dołączyliśmy do zainicjowanego przez Helsińską Fundację Praw Człowieka wspólnego oświadczenia, podkreślającego trwałość współpracy między polskim i ukraińskim społeczeństwem obywatelskim. Deklarację podpisało ponad 130 organizacji społecznych, inicjatyw obywatelskich oraz osób zaangażowanych w życie publiczne z Polski i Ukrainy.

Otwarta Rzeczpospolita podpisała wspólny apel polskich i ukraińskich organizacji społecznych, skierowany do władz obu państw. Sygnatariusze wzywają do odpowiedzialności, dialogu i wzajemnego szacunku, podkreślając, że narastające napięcia osłabiają zaufanie budowane przez lata wspólnej solidarności. Przypominają także, że dobra współpraca Polski i Ukrainy ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i przyszłości obu społeczeństw.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita razem z inicjatywą Nasz Rzecznik oraz 140 organizacjami społecznymi podpisała apel o przeprowadzenie wyboru Rzecznika Praw Obywatelskich zgodnie z najwyższymi standardami demokratycznymi, transparentnie i z udziałem społeczeństwa obywatelskiego.

W apelu podkreślamy znaczenie urzędu RPO dla ochrony praw człowieka, równego traktowania i praworządności. Apelujemy o zgłaszanie kandydatów i kandydatek o najwyższych kompetencjach, doświadczeniu, niezależności oraz społecznej wrażliwości, którzy będą stać po stronie obywateli, a nie interesów politycznych.

Domagamy się organizacji otwartych, dostępnych i transmitowanych wysłuchań publicznych kandydatów w Parlamencie, z udziałem społeczeństwa obywatelskiego i możliwością zadawania pytań. Takie wysłuchania zwiększają transparentność procesu i budują zaufanie do instytucji państwa.

Wskazujemy także na konieczność sprawnego przeprowadzenia wyboru nowego RPO przed końcem kadencji obecnego rzecznika, prof. Marcina Wiącka, która upływa 23 lipca 2026 roku. Przypominamy wcześniejsze trudności z wyborem RPO i podkreślamy, że obecny proces powinien być wolny od politycznych nacisków i partyjnych kalkulacji.

Postulujemy również wpisanie obowiązku organizowania wysłuchań publicznych kandydatów na RPO do Regulaminu Sejmu oraz zapewnienie Biuru RPO odpowiedniego finansowania i zasobów kadrowych, aby mogło skutecznie realizować swoje zadania na rzecz ochrony praw obywatelskich.

Transparentny i obywatelski proces wyboru RPO może stać się trwałym standardem demokracji i wzmocnić zaufanie mieszkańców i mieszkanek Polski do państwa i jego instytucji.

Pełna treść Apelu

Dołączyliśmy do listu, którego autorami są Stowarzyszenie Homo Faber, Fundacja Polskie Forum Migracyjne oraz Związek Ukraińców w Polsce, a który dotyczy dramatycznej sytuacji osób uchodźczych z Ukrainy po wejściu w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2026 roku o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy z dnia 12 marca 2022 roku o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa.

To nie jest krótki list, ani łatwy. Bo sprawa jest wielowątkowa i trudna. Warto ją w takiej całości zobaczyć.

Skutki wejścia w życie ustawy z dnia 23 stycznia 2026 roku o wygaszeniu rozwiązań to realna krzywda.

Wygaszenie pomocy sprowadza się do:

– ograniczenia dostępu do świadczeń socjalnych (w tym 800+) oraz stopniowego przejścia na ogólne zasady ubezpieczenia zdrowotnego;

– dalszego ograniczenia wsparcia w postaci pomocy mieszkaniowej (ośrodki zbiorowego zakwaterowania);

– ograniczenia wszystkich rodzajów pomocy przewidzianej dla osób obecnie przybywających z Ukrainy w celu korzystania z ochrony tymczasowej.

W praktyce skutkiem ubocznym tej zmiany jest powstawanie „luk systemowych” dla osób szczególnie wrażliwych: starszych, ciężko chorych, opiekujących się dziećmi lub osobami z niepełnosprawnościami, a także dla rodzin, które nie spełniają nowych kryteriów, ale obiektywnie nie są w stanie osiągnąć samodzielności w krótkim czasie. Zmiana ta w rzeczywistości prowadzi do powstawania licznych sytuacji bez wyjścia, w których osoby znajdują się poza jakimkolwiek systemem wsparcia – zarówno zdrowotnego, jak i socjalnego.

Poniżej przedstawiamy realne sytuacje z naszej działalności obrazujące skalę problemu.

Domagamy się pilnego podjęcia działań koordynowanych międzyresortowo z udziałem instytucji realizujących świadczenia w celu naprawy sytuacji i eliminacji krzywdzących skutków zmienionych regulacji.

List można podpisać za pośrednictwem portalu Avaaz

Z niepokojem i stanowczym sprzeciwem przyjmujemy informację o XVII Konferencji Prawicy Wolnościowej. Czas na zmiany!”, która ma odbyć się w dniach 28–30 listopada 2025 roku w warszawskim Prześwicie – placówce funkcjonującej jako Kolektywna Instytucja Kultury w budynku należącym do miasta stołecznego.

Program konferencji obejmuje m.in. pokazy filmów oraz wykłady osób znanych z szerzenia skrajnych, nienawistnych narracji nacechowanych ideologicznie, wykorzystujących historię do propagowania teorii spiskowych, antagonizowania społeczeństwa oraz podsycania uprzedzeń. Szczególny niepokój budzą zapowiedziane wystąpienia i premiery dotyczące rzekomo prawdziwych wersji historii, które od lat służą środowiskom skrajnej prawicy do relatywizowania zbrodni, odrzucania ustaleń badań naukowych oraz promowania narracji naruszających godność i bezpieczeństwo grup mniejszościowych.

Wśród prelegentów znaleźli się m.in. Grzegorz Braun, Tomasz Sommer, Stanisław Michalkiewicz, Janusz Korwin-Mikke — osoby od dawna kojarzone z działalnością, która w debacie publicznej budzi sprzeciw, przede wszystkim z powodu wypowiedzi o charakterze antysemickim, antyukraińskim, ksenofobicznym, homofobicznym. To osoby, które z szerzenia nienawiści do wszelkich mniejszości uczyniły oręż politycznej walki. Wystąpienia tego rodzaju, prezentowane w przestrzeni publicznej, sprzyjają przyzwalaniu na obecność mowy nienawiści w przestrzeni publicznej i  dalszej radykalizacji życia społecznego.

Nasze oburzenie budzi fakt, że wydarzenie tej rangi o tak jednoznacznie ideologicznym profilu ma odbyć się w budynku miejskim — w instytucji kultury, której misją powinno być budowanie przestrzeni dla dialogu, edukacji i wzajemnego szacunku. Lokal znajduje się w zasobie komunalnym miasta, zatem miasto odpowiada za to jak jest użytkowany, nawet jeśli jest bezumownie zajmowany przez Fundację Prześwit .

Dlatego oczekujemy od władz miasta stołecznego Warszawy oraz dzielnicy Śródmieście podjęcia kolejnej próby unormowania statusu tego lokalu tak, aby kolejne tego typu hańbiące wydarzenia nie odbywały się w przestrzeniach pozostających pod zarządem instytucji publicznych. Warto przypomnieć, że jednym z organizowanych w lokalu wydarzeń była tegoroczna Pierwsza Powojenna „Konferencja Żydoznawcza”, która stała się areną głoszenia haseł antysemickich.

Reakcja jest naszym obowiązkiem wynikającym zarówno z wartości, którymi powinno kierować się demokratyczne państwo prawa, jak i z elementarnej odpowiedzialności za kształt życia społecznego w naszym mieście.

Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej

Damian Wutke – Prezes Zarządu

Akces do listu zgłosiły również Konferencja Ambasadorów RP oraz Forum Długiego Stołu.

List w pdf

Razem z ponad dwudziestoma organizacjami społecznymi i ponad dziewięćdziesięcioma przedstawicielkami i przedstawicielami życia publicznego apelujemy do Premiera, Ministra Spraw Zagranicznych, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministra Sprawiedliwości oraz od posłów i senatorów o natychmiastowe przywrócenie przyjmowania wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej od obywateli Afganistanu i każdej innej narodowości wyrażających wolę ubiegania się o ochronę w Polsce i powstrzymanie ich planowanych deportacji.

W tej chwili wiemy, że deportacje mają dotyczyć niemal wszystkich uchodźców afgańskich z trzech Strzeżonych Ośrodków dla Cudzoziemców. Liczby osób, które dostały zobowiązania do powrotu lub zostały ustnie poinformowane o tym, że mają być deportowane, w pozostałych Strzeżonych Ośrodkach dla Cudzoziemców oraz otwartych Ośrodkach dla Cudzoziemców nie jesteśmy jeszcze w stanie określić, ze względu na utrudniony kontakt. Części osób, które otrzymały informację, że będą deportowane, nie pozwolono złożyć wniosków o ochronę międzynarodową w Polsce. Widzimy także, że wszystkie decyzje wydane w ostatnim czasie w sprawach wniosków o ochronę międzynarodową w Rzeczypospolitej złożonych przez obywateli Afganistanu, były negatywne. Jest więc dodatkowa grupa osób, które mogą się spodziewać negatywnych decyzji oraz wynikających z nich zobowiązań do powrotu i deportacji.

Podkreślamy, że przyjmowanie wniosków o ochronę międzynarodową nie gwarantuje prawa do pobytu w Polsce, a jedynie umożliwia rozpoczęcie procedury weryfikującej sytuację osoby, która taki wniosek składa.

Apel w sprawie deportacji do Afganistanu

W kwietniu prezydent Duda skierował ustawę, która miała rozszerzyć ochronę przed przestępstwami z nienawiści do upolitycznionego Trybunału Konstytucyjnego. Razem z ośmioma organizacjami pozarządowymi (Stowarzyszenie „NIGDY WIĘCEJ”, Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza, Żydowskie Stowarzyszenie Czulent, Fundacja Równość.org.pl, Fundacja Basta, Stowarzyszenie Kampania Przeciw Homofobii, Fundacja Feminoteka) dołączyliśmy do apelu Amnesty International Polska, w którym prosimy prezydenta Nawrockiego o zmianę decyzji jego poprzednika. Ustawa, która dodaje płeć, wiek, niepełnosprawność i orientację seksualną do cech chronionych przed przestępstwami z nienawiści, nie tylko nie jest sprzeczna z Konstytucją RP, ale wręcz przeciwnie – pełniej realizuje konstytucyjny zakaz dyskryminacji. Dzięki tej ustawie nienawistne wypowiedzi formułowane ze względu na te cechy byłyby ścigane przez państwo.  

Dodatkowo ustawa jest konieczna, by wykonać wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z lipca tego roku. Trybunał stwierdził, że Polska nie zapewnia skutecznej i realnej ochrony osobom dyskryminowanym m.in. ze względu na orientację seksualną i tym samym narusza Konwencję Praw Człowieka.   

Treść apelu

Politycy i biznes nie są przyzwyczajeni do zainteresowania wyborami Prezesa UKE – apelujemy o włączenie społeczeństwa obywatelskiego w ten proces.

Trwa wybór nowego Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. W tej kadencji zmieni się charakter tego urzędu, będzie miał dużo nowych zadań ważnych z perspektywy cyfrowych praw człowieka.

Będzie mógł m.in.:

– przyjmować skargi obywateli na media społecznościowe;

– blokować bezprawne treści i odblokowywać treści niesłusznie usunięte.

Chcemy, żeby konkurs na Prezesa UKE był jak najbardziej otwarty i przejrzysty. W jaki sposób?

– Poprzez umożliwienie przedstawiciel(k)om organizacji udziału w pracach komisji konkursowej;

– lub zorganizowanie otwartego wysłuchania kandydatów/ek wskazanych przez komisję.

Odpowiedzialny za powołanie komisji konkursowej jest Szef KPRM Jan Grabiec.

Dlatego 35 organizacji społecznych, w tym Otwarta Rzeczpospolita, wystosowało do niego list, z którym można zapoznać się tutaj.

Nasza organizacja dołączyła do apelu zainicjowanego przez Mapuj Pomoc oraz „Naszego Rzecznika”, którego celem jest wyrażenie sprzeciwu wobec działań prowadzących do wzbudzania niepokoju społecznego, dezinformacji oraz utrwalania stereotypów na temat osób z doświadczeniem uchodźczym.

Pod tą inicjatywą podpisało się łącznie 567 osób, w tym 88 przedstawicieli organizacji oraz 479 osób indywidualnych. 

W ramach wspólnego apelu zwracamy uwagę, że milczenie wobec narastającej wrogości, tolerowanie mowy nienawiści wobec mniejszości mogą prowadzić do dramatycznych skutków. Przypominamy o tym w kontekście rocznicy tragicznych wydarzeń na norweskiej wyspie Utøya, kiedy 22 lipca 2011 r. Anders Breivik zamordował 77 osób, kierując się skrajnie nacjonalistyczną i antyimigrancką ideologią. W swoim „manifeście” odwoływał się do wizji „etnicznie czystej” Europy – koncepcji, która dziś znów powraca w przestrzeni publicznej, podsycana przez aktorów dezinformacji i populistyczne środowiska.

W apelu skierowanym do Premiera Donalda Tuska, proponujemy rozwiązania, które pozwoliłyby budować społeczną odporność na dezinformację i zapewnić bezpieczeństwo wszystkim osobom mieszkającym w Polsce.

List do Premiera ws. narracji o migrantach i uchodźcach

1. Następstwem II wojny światowej i zorganizowanego przez Niemcy Holokaustu, w którym wymordowano ponad trzy miliony polskich obywateli narodowości żydowskiej,  powinno być położenie kresu antysemityzmowi w Polsce. Tak się jednak nie stało. Bezpośrednio po wojnie mordowano powracających, wyratowanych z Zagłady Żydów, w obawie przed utratą zawłaszczonych majątków, pojawiały się stymulowane względnie spontaniczne pogromy, w końcu lat 60. rozpętano polityczną hecę przeciwko Żydom. W następstwie tych wydarzeń prawie cała społeczność żydowska, której udało się przeżyć II wojnę światową,  z Polski wyemigrowała (uciekła względnie została wyrzucona). Zmiany polityczne 1989/1990 i budowanie w Polsce demokracji powinny dawać kolejny asumpt do ostatecznego położenia kresu antysemityzmowi w Polsce i rozliczenia przeszłości. Występujące po 1990 r. poważne ekscesy antysemickie wykazują, że tak się również nie stało.

2. Chuligańskie poczynania Grzegorza Brauna w ostatnich latach, kulminowały obrzydliwą akcją w Jedwabnem, gdzie 10 lipca 2025 r. odbywały się uroczystości upamiętniające wymordowanie (spalenie żywcem w stodole) w 1941 r. przez polskich sąsiadów ponad trzystu ofiar żydowskiej społeczności.  Ekscesy te obejmowały nie tylko lżenie  Żydów i Polaków, którzy brali udział w uroczystościach, zagłuszanie modlitw i przemówień, lecz również rozmieszczenie głazów, na których przytwierdzone są tablice z paskudnymi napisami antysemickimi, zakłamującymi historię i rasistowskimi.  Braun w swoich wypowiedziach towarzyszących tym wybrykom powtarzał większość antysemickich stereotypów, a przede wszystkim rozpowszechniał stwierdzenia, które według prawa polskiego stanowią przestępstwo negacji Holokaustu.

3.  W okresie rządów PiS unikano jawnie antysemickich wypowiedzi, choć nie brak było takich wydarzeń jak niesławna ustawa o odpowiedzialności karnej za znieważanie narodu polskiego w kontekście badań historycznych nad Holokaustem, czy składanie przez premiera Morawieckiego wieńca na grobach członków Brygady Świętokrzyskiej NSZ (pod Monachium), ugrupowania nacjonalistycznego, którego członkowie podczas II wojny światowej planowo mordowali Żydów. Niemniej jednak chętnie wykorzystywano „atmosferę antysemicką” w niektórych grupach społeczeństwa polskiego, kolaborowano z bandami nacjonalistycznymi, ksenofobicznymi, jawnie faszystowskim. Nie szczędzono im pieniędzy.

Warszawa, 7 lipca 2025 roku

Protest

Otwartej Rzeczpospolitej – Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

Z niedowierzaniem i oburzeniem obserwujemy sytuację na zachodniej granicy Polski, której przejścia okupują tzw. „patrole obywatelskie” z powstałego ad hoc Ruchu Obrony Granic. Przypominamy, że te same patrole były aktywne jesienią ubiegłego roku w różnych polskich miastach, a ich celem było nękanie osób o innym niż biały kolorze skóry. Dochodziło do aktów przemocy, w tym także pobić.

Stanowczo protestujemy przeciwko tolerowaniu tego rodzaju inicjatyw.  W naszym przekonaniu są zaczynem bojówek skrajnej prawicy, których celem jest zdestabilizowanie sytuacji osób przyjezdnych, które się w Polsce znalazły z różnych powodów, a także wywoływanie lub wzmożenie nastrojów ksenofobicznych i rasistowskich, wymierzonych w imigrantów i uchodźców.

Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii ostrzega, że w przypadku braku zdecydowanych działań sytuacja może się wymknąć spod kontroli. Przywołujemy tu historyczne doświadczenia tej części Europy, choćby Noc Kryształową, czy inne zdarzenia wywołane nastrojami pogromowymi lub też dokonywane rękami bojówkarzy, czy to w naszym kraju, czy w krajach sąsiednich. Jest jeszcze czas, by powstrzymać tę falę przemocy, dopóki okrzyki nie przerodziły się w czyny.

Z zażenowaniem obserwujemy, jak ugrupowania polityczne próbują wywołać społeczne lęki, zbijając na nich polityczny kapitał. Społeczeństwo jest podatne na demagogię, która odwołuje się do uprzedzeń oraz wrogości do innych i obcych oraz do postaw ksenofobicznych, mających źródło w stereotypach. Na granicy pojawiają się politycy, także przywódcy partyjni, którzy chwalą owe inicjatywy społeczne i im gorliwie przyklaskują, twierdząc, jakoby bojówkarze bronili „bezpieczeństwa i porządku publicznego”.

Apelujemy do władz państwowych, by nie ulegały szantażom ugrupowań prawicy i skrajnej prawicy, i by znalazły takie rozwiązania sytuacji, które pozwoli nam wierzyć, że w Polsce zwycięża demokracja, tolerancja i otwartość.

Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej, Damian Wutke – Prezes Zarządu, Dominika Bulska – Wiceprezeska Zarządu, Patrycja Dołowy – Skarbniczka, Przemysław Wiszniewski – Członek Zarządu.

Protest w pdf

Z oburzeniem i niedowierzaniem przyjęliśmy informację o „Pierwszej powojennej konferencji żydoznawczej”, która odbyła się 7 czerwca 2025 roku w Warszawie.

Wydarzenie to, w sposób jednoznaczny nawiązujący do Pierwszej Konferencji Żydoznawczej z 1921 roku podczas której omawiano „problem zażydzenia Polski”, stało się okazją do szerzenia antysemickich haseł, powtarzania spiskowych teorii na temat wpływu Żydów na rządy, zakłamywania historii Zagłady czy podważania wyników badań historycznych. Organizatorem konferencji był skrajnie prawicowy, antysemicki, nienawistny portal Magna Polonia, a wśród prelegentów znaleźli się m. in. Jerzy Robert Nowak i Stanisław Michalkiewicz. Osoby te od dziesięcioleci są znane ze swoich antysemickich wypowiedzi, a ich działalność pozostaje w zainteresowaniu organizacji społecznych monitorujących nienawiść w przestrzeni publicznej. Sami, jako Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, wielokrotnie zawiadamialiśmy Prokuraturę o możliwości popełnienia przez nich przestępstw z art. 256 i 257 kodeksu karnego.

Nasze oburzenie budzi również fakt, że konferencja ta odbyła się w Prześwicie – centrum kultury urządzonym w budynku należącym do miasta stołecznego. Warszawa, jako miasto tak tragicznie doświadczone przez dwa totalitaryzmy, miasto będące grobem dla wielu ofiar okrutnej wojny, nie może dopuszczać do sytuacji, w której w budynkach zasobu miejskiego odbywają się seanse nienawiści. Oczekujemy od władz miasta i dzielnicy Śródmieście wyjaśnienia tej sprawy i przykładania większej uwagi do tego, co odbywa się w miejscach, którymi zarządzają. Tego wymaga zarówno prawo, jak i ludzka przyzwoitość.

Oświadczenie w pdf

Jako koalicje zrzeszające osoby z doświadczeniem migracyjnym i uchodźczym, osoby z grup mniejszościowych oraz sojuszników i sojuszniczki pracujących na rzecz równości i integracji, wyrażamy głębokie zaniepokojenie krzywdzącymi i manipulującymi wypowiedziami, które w ostatnich tygodniach pojawiają się w debacie publicznej. Obserwujemy nasilającą się dezinformację i mowę nienawiści, wymierzoną w osoby z doświadczeniem uchodźczym i migracyjnym. Część polityków i polityczek sztucznie generuje społeczne podziały i eskaluje napięcia, a ich nieodpowiedzialne słowa mogą być zachętą do stosowania przemocy. Stanowi to realne zagrożenie dla bezpieczeństwa osób mieszkających w Polsce i osób w drodze.

Zdecydowanie sprzeciwiamy się instrumentalnemu wykorzystywaniu tematu uchodźstwa i migracji w kampanii prezydenckiej oraz w innych działaniach politycznych. Nie godzimy się na budowanie kapitału politycznego kosztem godności i bezpieczeństwa ludzi, którzy – często w dramatycznych okolicznościach – szukają w Polsce schronienia i szansy na nowe życie. Żadna osoba nie jest „nielegalna”. Każdy człowiek zasługuje na szacunek i godne traktowanie – niezależnie od miejsca urodzenia czy statusu pobytowego. Odpowiedzialność za kryzysy migracyjne spoczywa na państwach i ich politykach, a nie na osobach uciekających przed wojną, prześladowaniami i innymi formami przemocy.

Na ostatnim meczu Lecha Poznań z Widzewem Łódź, odbywającym się na poznańskim stadionie miejskim, przez kilkanaście minut kibole prezentowali baner wymierzony w dziennikarza poznańskiej „Wyborczej” Piotra Żytnickiego.

Transparent ten uderzał w jedną z najważniejszych wartości – chronioną prawem polskim i międzynarodowym – godność ludzką. Oskarżał bowiem Żytnickiego o pedofilię. To jedno z najokrutniejszych oskarżeń, jakie można skierować pod adresem drugiego człowieka. Służyło upokorzeniu Żytnickiego i było zemstą na nim.

Dziennikarz od lat pisze o przestępczych działaniach kiboli Lecha Poznań, ich powiązaniach z władzami klubu, relacjonuje procesy pedofilów, oddaje głos ich ofiarom, nagłaśnia sprawy dotyczące działań neonazistów.

Żytnicki jest dziennikarzem, który staje zawsze po stronie wartości, po stronie słabszych. Odważny i zdeterminowany w dążeniu do prawdy. Jego głos jest ważny, a to co robi ma ogromne znaczenie.

Solidaryzujemy się z Piotrem Żytnickim w tym trudnym momencie – życzymy mu siły, a od władz miasta, klubu i organów ścigania oczekujemy stanowczej reakcji – ustalenia winnych i pociągnięcia ich do odpowiedzialności karnej.

Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii od ponad 25 lat działa na rzecz społeczeństwa wolnego od uprzedzeń, szanującego drugiego człowieka i upominającego się o jego godność. Elementem który pozwala budować takie postawy jest edukacja, w tym szeroko pojęta edukacja zdrowotna. Dlatego wyrażamy nasze pełne poparcie dla proponowanych zmian w systemie nauczania, polegających na wprowadzaniu przedmiotu edukacji zdrowotnej.

Szerokie podejście do zdrowia, uwzględniające zdrowie fizyczne, psychiczne, seksualne, jest kluczowe dla kształtowania postaw młodzieży w naszego kraju. Tylko edukacja oparta na rzetelnych badaniach naukowych pozwala zrozumieć, jak troszczyć się o siebie i ludzi nam bliskich. Pomaga również budować społeczeństwo odpowiedzialne i świadome.

Całościowy charakter programu, odpowiadający wyzwaniom naszych czasów, szczególnie kryzysowi zdrowia psychicznego i braku podstawowej wiedzy medycznej, jest wart szczególnego uznania. Docenić należy również, że program powstał we współpracy trzech kluczowych Ministerstw – Edukacji Narodowej, Zdrowia oraz Sportu i Turystyki.

Powodem do ubolewania jest próba dyskredytowania tej inicjatywy przez osoby i środowiska, które
z uprzedzeń i stereotypów czynią podstawę swojego programu politycznego. Potrzeba rzetelnej edukacji dzieci i młodzieży nie powinna budzić żadnych wątpliwości i winna być pozbawiona jakichkolwiek ideologicznych nacisków.

Wśród aspektów zdrowotnych są i te skupione na zdrowiu psychicznym. Szkoła powinna prowadzić profilaktykę tego rodzaju, przeciwdziałając próbom samobójczym i zaburzeniom psychicznym wśród dzieci i młodzieży. Edukacja powinna się również skupiać na eliminowaniu mowy i języka nienawiści, i na radzeniu sobie z nimi. Podobnie jak z aktami agresji. Nasze doświadczenia pokazują, że edukacja tak rozumiana może przyczynić się do budowania postaw tolerancji i wzajemnego szacunku, także
w dorosłym życiu. Deklarujemy ze swej strony pełne wsparcie dla tego obszaru pracy z uczniami.

Wierzymy, że program ogłoszony przez Ministerstwo Edukacji Narodowej będzie wprowadzony do polskich szkół i stanie się jednym z fundamentów lepszej przyszłości najmłodszych pokoleń.

W związku ze skierowaniem projektu rozporządzeń dotyczących zmian w edukacji historycznej w szkołach ponadpodstawowych do konsultacji społecznych – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita przedstawia swoje uwagi i oceny odwołujące się m.in. do przekazanych Stowarzyszeniu opinii psychologów społecznych i specjalistów w dziedzinie edukacji. Przedstawione poniżej uwagi są pewnym wyborem sygnalizowanych kwestii, szczególnie absorbujących członków i członkinie Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita i nie mają ambicji wyczerpania problematyki. Jednocześnie pragniemy podkreślić, że celem przedstawionych uwag jest położenie nacisku na konkretne aspekty proponowanej podstawy programowej, nie zaś krytyka całości jako takiej.

Treść stanowiska

W kwietniu 2024 roku weszła w życie unijna Dyrektywa anty-SLAPPowa, która jest odpowiedzią na zjawisko pozywania dziennikarzy, aktywistów czy naukowców za krytykę osób wpływowych czy nagłaśnianie nadużyć władzy.

Kraje członkowskie, w tym Polska, mają obecnie dwa lata na jej implementację do swoich systemów prawnych. Jednak samo wdrożenie dyrektywy do polskiego prawodawstwa nie wystarczy. My, dziennikarze, wydawcy, przedstawiciele i przedstawicielki organizacji pozarządowych, grup aktywistycznych, środowiska akademickiego i naukowego podkreślamy, że do efektywnego zajęcia się problemem SLAPPów potrzebna jest gruntowna rewizja polskiego prawa i przyjęcie ambitnych rozwiązań, które wykraczają poza minimalne wytyczne Dyrektywy.

SLAPPy, strategiczne działania prawne zmierzające do stłumienia debaty publicznej, to sprawy inicjowane w celu pognębienia osoby bądź organizacji wypowiadającej się na tematy istotne publicznie. Inicjator SLAPPu dysponuje zazwyczaj znacząco większą władzą ekonomiczną lub polityczną od osoby pozywanej lub oskarżonej.

Z uznaniem przyjmujemy publiczne wypowiedzi Ministra Sprawiedliwości Adama Bodnara o zagrożeniu, jakie SLAPPy stanowią dla wolności słowa. Biorąc pod uwagę najwyższe poszanowanie dla unijnych wymogów ze strony Ministerstwa Sprawiedliwości oraz zbliżającą się polską prezydencję w Radzie UE, żywimy uzasadnioną nadzieję, że nasz kraj zdecyduje się dać przykład jako pionier europejskiej legislacji anty-SLAPPowej. W celu wsparcia prac legislacyjnych nad regulacjami anty-SLAPP, Polska Grupa Robocza przeciw SLAPPom, w tym HFPC wraz z ARTICLE 19 i Siecią Obywatelską Watchdog Polska przestawiają dokument Propozycje zmian prawnych w celu wdrożenia dyrektywy w sprawie ochrony osób, które angażują się w debatę publiczną, przed ewidentnie bezpodstawnymi lub stanowiącymi nadużycie postępowaniami sądowymi („strategiczne powództwa zmierzające do stłumienia debaty publicznej” tzw. SLAPP).

Propozycja zmian została sformułowana w oparciu o pogłębioną analizę Dyrektywy anty-SLAPPowej, prawa polskiego, międzynarodowych standardów wolności słowa, wywiadów grupowych z obrońcami, pełnomocnikami, sędziami i prokuratorami.

My, niżej podpisani, postulujemy następujące kierunki dla anty-SLAPPowych zmian prawnych w Polsce:

W sobotę 12 października pan premier Donald Tusk na konwencji poświęconej polityce migracyjnej oświadczył, że jednym z elementów strategii migracyjnej będzie czasowe, terytorialne zawieszenie prawa do azylu i będzie w Europie domagał się prawa do uznania tej decyzji.

Przypominamy zatem:

– 28 lipca 1951 r. w Genewie została sporządzona konwencja dotycząca statusu uchodźców i definiująca prawo do azylu. Zgodnie z zawartą w niej treścią, azyl jest prawem podstawowym i każdy, kto ucieka przed prześladowaniem lub innym nieludzkim i poniżającym traktowaniem w swoim kraju pochodzenia, ma prawo ubiegać się o taką ochronę. Strony Konwencji Genewskiej, w tym państwa członkowskie UE, mają międzynarodowy obowiązek przyznania tego prawa każdemu, kto spełnia kryteria określone w konwencji.

– Polska ratyfikowała Konwencję Genewską w 1991 roku.

– Prawo do azylu jest zagwarantowane również na mocy art. 18 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej.

– Państwa członkowskie UE uzgodniły także wspólną europejską politykę azylową. Obejmuje ona między innymi regulacje w zakresie jednolitego statusu azylu i ochrony uzupełniającej w tym wspólnej procedury ich przyznawania i pozbawiania, wspólnego systemu ochrony czasowej, partnerstwa i współpracy z państwami niebędącymi członkami Unii. Jest to podstawa wspólnego europejskiego systemu azylowego WESA.

– Artykuł 56 Konstytucji Rzeczypospolitej określa prawo do azylu oraz status uchodźcy w Polsce.

Szanowny Panie Premierze,

prawa podstawowe, czyli prawa i wolności przysługujące każdemu człowiekowi nie podlegają dyskusji i politycznym targom czy ofertom, one po prostu są i muszą być respektowane, bo tak skonstruowaliśmy nowoczesne europejskie zasady demokracji. To dzięki nim tysiące Polek i Polaków znajdowało schronienie zagranicą w ciężkich czasach komunistycznego totalitaryzmu i staliśmy się jednym z największych beneficjentów tych praw.Żyjemy w trudnych i niepewnych czasach wybuchających co rusz na całym świecie wojennych konfliktów, sami funkcjonując na przedmurzu wojny, ale nie zwalnia nas to z człowieczeństwa i przestrzegania prawa, którego strzegliśmy zawsze jak źrenicy oka. Bo to prawo jest dla nas samych gwarancją bezpieczeństwa, gwarancją dla najbardziej zagrożonych, gwarancją na życie.Apelujemy zatem o rozważne decyzje i słowa, bowiem patrzy i słucha ich nie tylko cała Europa, ale większość obywatelek i obywateli, dla których są ważnym drogowskazem przyszłych działań. Szczególnie dzisiaj w wielonarodowościowym kraju, jakim staje się Polska.

Komitet Obrony Demokracji
Amnesty International
Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych
Stowarzyszenie Sędziów Polskich Iustitia
Sieć Obywatelska Watchdog Polska
Grupa Granica
Akcja Demokracja
Inicjatywa #WolneSądy
Fundacja Odpowiedzialna Polityka
Fundacja Panoptykon
Instytut Spraw Publicznych
Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii
Ogólnopolski Strajk Kobiet
Warszawski Strajk Kobiet
Fundacja Grand Press
Fundacja Ośrodek Kontroli Obywatelskiej OKO
Kobiety Filmu
Fundacja Kultura Liberalna
Greenpeace Polska
WWF Polska
Młodzieżowy Strajk Klimatyczny
Protest z Wykrzyknikiem
Inicjatywa Nasz Rzecznik
Fundacja Polskie Forum Migracyjne
Konsorcjum Migracyjne
Matki na Granicę
Stowarzyszenia We Are Monitoring
Fundacja Polska Gościnność/Chlebem i Solą
Stowarzyszenie Interwencji Prawnej
Stowarzyszenie Nigdy więcej
Fundacja Widzialne
Klub Inteligencji Katolickiej w Warszawie
Grupa Troska o Ład Społeczny Kongresu Katoliczek i Katolików
Fundacja Nowej Kultury Bęc Zmiana
Fundacja Autonomia
Fundacja Juniper
Fundacja OFF school
Stowarzyszenie Grupa Artystyczna Teraz Poliż
Stowarzyszenie Egala
Stowarzyszenie Interkulturalni PL
Fundacja Auschwitz-Birkenau
Obywatelskie Forum Sztuki Współczesnej
Fundacja Wspierania Kultury i Języka Polskiego im. M. Reja
ELIL (European Lawyers in Lesvos)
Fundacja SaveOneChild
Stowarzyszenia Pedagogów Teatru
Podlaskie Ochotnicze Pogotowie Humanitarne
Fundacja Przestrzeń dla Edukacji

Warszawa, 2 września 2024 roku

List otwarty Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita

do min. Barbary Nowackiej

W związku z utrzymującymi się w części  społeczeństwa i podgrzewanymi systematycznie przez wcześniejsze rządy Zjednoczonej Prawicy nastrojami ksenofobicznymi zwracamy się z apelem do Ministry Barbary Nowackiej o włączenie do programu szkolnego zajęć edukacyjno-wychowawczych na temat społeczeństwa otwartego, zwalczania dyskryminacji i akceptowania wielokulturowości.

Ostatni rasistowski atak na studenta z Azerbejdżanu każe nam traktować  sprawę jako nader pilną. Przypominamy, że student został pobity do utraty  przytomności w samym centrum Warszawy.

Ostatnio przez blisko dekadę władze udzielały przyzwolenia na propagandę  wymierzoną
w uchodźców i imigrantów. Ze zgorszeniem i niedowierzaniem obserwowaliśmy w życiu społecznym szerzenie fałszywych uprzedzeń w narzuconym przez władze dyskursie, w którym dominowała mowa nienawiści i pogardy.

Teraz oczekujemy, że znajdujący się u władzy demokraci podejmą wysiłek, żeby zachęcić społeczeństwo do życzliwości, otwartości i akceptacji wszelkiej odmienności.

Dlatego liczymy na stosowne kroki ze strony resortu edukacji, wierząc, że szkoły znów chętnie zaproszą edukatorów organizacji pozarządowych, by rozmawiali z uczniami o kształcie społeczeństwa otwartego.

Oświadczenie

Otwartej Rzeczpospolitej – Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

Publiczne odtworzenie na Campusie Polska piosenki, w której pojawia się sformułowanie: „Wyp……ć z tego kraju!” wywołało krytyczne reakcje w przestrzeni publicznej. Były wśród nich również skierowane do naszego Stowarzyszenia apele, aby potępić takie wypowiedzi jako przejaw mowy nienawiści. Choć samo wyrażenie skrajnie negatywnych uczuć wobec jakiejś ideologii i lansującej ją formacji społeczno-politycznej (nawet gdy ubrane w  wulgaryzmy) nie spełnia, naszym zdaniem, kryteriów mowy nienawiści, cytowane sformułowanie niebezpiecznie o taką możliwość się ociera. Jeśli bowiem rozumieć je jako wezwanie do wyrzucenia z naszego kraju konkretnych ludzi wyznających określone poglądy mamy do czynienia ze zjawiskiem dyskryminacji. Zdajemy sobie sprawę, że przywoływana piosenka powstała w innych niż dzisiejsze okolicznościach i stanowiła wyraz bezsilnego wówczas gniewu, wobec opresji ze strony rządzących,  ale nie możemy obecnie zamykać oczu, że może mieć ona charakter wykluczający. Apelujemy zatem o nieposługiwanie się w polemikach tego rodzaju argumentami, aby nasz język nie okazał się pewnego dnia podobny do tego, który zwalczamy. Oburzonym czy zaniepokojonym ostrością takich sformułowań, jak to wyżej przywołane, odpowiadamy, że to PiS w ciągu ostatnich ośmiu lat prowadziło cyniczną i systemową kampanię nienawiści, wykluczającą szerokie grupy obywateli ze wspólnoty, doprowadzając  do powstania tego typu rykoszetowych aktów protestu. Choć nie mają one racji bytu w nowej rzeczywistości, to warto przypomnieć, że gniew długotrwale krzywdzonych długo nie wygasa. A w gniewie nie waży się słów.

Jako organizacje obywatelskie działające na rzecz umacniania demokracji, praw człowieka i praworządności w Polsce, jako obywatelki i obywatele, zwracamy się z apelem do polityków i polityczek, a także do mediów, organizacji społecznych i instytucji publicznych oraz wszystkich obywatelek i obywateli, o podjęcie działań na rzecz przeciwdziałania szerzeniu się w naszym kraju mowy nienawiści. 

Bezpośrednim powodem do wystąpienia z tym apelem są wydarzenia w Kaliszu, gdzie przed kilku dniami nieznani sprawcy namalowali na drodze publicznej napisy zawierające groźby pod adresem premiera Donalda Tuska, ministra Sprawiedliwości Adama Bodnara oraz społeczności LGBT. Trudno uznać to za zdarzenie jednorazowe w sytuacji przybierającej na sile kampanii przeciwko osobom publicznym, ale także przeciwko organizacjom i osobom działającym na rzecz różnych grup społecznych, oraz przeciwko całym społecznościom (osoby LGBT+, osoby z doświadczeniem migracyjnym). W przeszłości takie kampanie nienawiści, także prowadzone z udziałem mediów tradycyjnych i społecznościowych, prowadziły do realnych zachowań przemocowych. Trudno nie wspomnieć w tym kontekście zamordowania prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza, ale także innych aktów agresji i przemocy wobec osób i społeczności, wobec których toczyła się i nadal toczy kampania nienawiści.

Oczekujemy od organów państwa, w szczególności policji, prokuratury i innych organów bezpieczeństwa publicznego, reagowania z całą stanowczością na zdarzenia takie jak wspomniane pojawienie się napisów w Kaliszu oraz inne akty mowy nienawiści.

Od polityków i polityczek oczekujemy realnych działań na rzecz de-eskalacji sporu politycznego w Polsce. Głęboka polaryzacja polskiego społeczeństwa sprawia, że mowa nienawiści wydaje się skutecznym sposobem mobilizacji sympatyków politycznych. Jednak skutki takiej eskalacji mogą się łatwo wymknąć spod kontroli i uderzać w osoby publiczne, także w te osoby, które same stosują mowę nienawiści. Podobne oczekiwanie kierujemy pod adresem mediów, które często propagują wypowiedzi mające znamiona mowy nienawiści z pobudek zarówno politycznych, jak i komercyjnych.

Najważniejszą rolę w zatamowaniu rozlewającej się fali mowy nienawiści mają obywatele i obywatelki. Nie bądźmy obojętni wobec nawet pozornie banalnych przejawów werbalnej czy fizycznej agresji, bo jej ofiarą padną nie tylko osoby i społeczności bezpośrednio zagrożone, ale cała polska demokracja.

Inicjatorzy apelu:
Instytut Spraw Publicznych
Helsińska Fundacja Praw Człowieka

Sygnatariusze (organizacje):
Akcja Demokracja
Amnesty International Polska
Edukacja w Działaniu
Fundacja CLIMATE STRATEGIES POLAND 
Fundacja im. Stefana Batorego
Fundacja Nowej Kultury Bęc Zmiana
Fundacja Ośrodka KARTA
Fundacja Panoptykon
Fundacja Pole Dialogu
Fundacja Res Publica im. Henryka Krzeczkowskiego
Kobiety Filmu
Komitet Obrony Demokracji
Kultura Liberalna
Ośrodek Kontroli Obywatelskiej „OKO” 
Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii
Polska Fundacja im. Roberta Schumana
Ruch Społeczny Obywatele dla Edukacji
Sieć Obywatelska Watchdog Polska
Stowarzyszenie Interwencji Prawnej
Stowarzyszenie Sędziów Polskich „Iustitia”
Wybieram bez Hejtu 

Sygnatariusze indywidualni:
Joanna Fomina 
Zbigniew Karuczan
Ireneusz Krzemiński
Jacek Kucharczyk
Agnieszka Liszka-Dobrowolska
Hanna Machińska
Piotr Niemczyk
Monika Płatek
Danuta Przywara
Wojciech Sadurski
Marek Safjan 
Paula Sawicka
Marian Turski 
Mirosław Wyrzykowski

Apel można poprzeć w serwisie naszademokracja.pl

W nocy z 21 na 22 lipca w Kaliszu na powszechnie używanej przez spacerowiczów i rowerzystów ścieżce rekreacyjnej pojawiły się niegodziwe napisy wzywające do zabójstw politycznych i szerzące nienawiść do środowisk LBGT+. Hańbią kaliszan i wszystkich obywateli. Są przestępstwem i świadectwem przekraczania kolejnych granic w postępującej brutalizacji życia polityczno-społecznego w naszym kraju.

Nie bądźmy obojętni!

Nie odwracajmy głowy!

Wyrażając we własnym imieniu najgłębsze oburzenie tym faktem, wzywamy do powszechnego potępienia tego ekscesu nienawistników i przeciwstawiania się takim zjawiskom, piętnowanie ich sprawców, a także tych, którzy w ten czy inny sposób przyzwalają czy pośrednio zachęcają do tego rodzaju działań.

Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej

Marek Gumkowski – Prezes Zarządu

Damian Wutke – Sekretarz Zarządu

Warszawa, 5 lipca 2024 roku

Oświadczenie Prezesa Zarządu i Przewodniczącej Rady Programowej
„Otwartej Rzeczpospolitej”

W związku z wieloma krytycznymi reakcjami, które wywołał tekst Magdaleny Czyż „Ach, ten tyłeczek mojego wykładowcy” („Gazeta Wyborcza”, 29–30 czerwca 2024), oświadczamy, że wyrażone w nim stwierdzenia i poglądy należą wyłącznie do autorki i że wielu  członków Stowarzyszenia „Otwarta Rzeczpospolita” stanowczo się z nimi nie zgadza. Tezy tam sformułowane nie mogą więc być w żadnym wypadku traktowane jako stanowisko Stowarzyszenia, jego Zarządu czy Rady Programowej. Magdalena Czyż już jakiś czas temu zgłosiła rezygnację ze stanowiska wiceprezesa „Otwartej Rzeczpospolitej” (czekaliśmy tylko na jej oświadczenie na piśmie), a obecnie zrzekła się również członkostwa w Stowarzyszeniu, tak więc wypowiada się wyłącznie w swoim imieniu.

Przewodnicząca Rady Programowej OR – Paula Sawicka

Prezes Zarządu OR – Marek Gumkowski

Wraz grupą organizacji pozarządowych działających na rzecz ochrony praw człowieka i obywatela, wzmacniania i przestrzegania demokratycznych zasad państwa prawa, w tym szczególnie przejrzystości, otwartości i integralności procesu stanowienia prawa oraz zwiększania udziału obywateli w jego tworzeniu, apelujemy do rządu o rezygnację z procedowania projektu ustawy o ochronie osób zgłaszających naruszenia prawa z 12 stycznia 2024 r. w trybie pilnym i przeprowadzenie otwartego procesu konsultacji publicznych, umożliwiającego wyrażenie opinii o tym ważnym akcie prawnym wszystkim zainteresowanym podmiotom.

Wnosimy również o uwzględnienie w ramach prac legislacyjnych Społecznego projektu ustawy o sygnalistach, przygotowanego przez organizacje, który precyzyjnie formułuje stanowisko strony społecznej w sprawie standardów ochrony sygnalistów, jakie powinny obowiązywać w Polsce.

Apel organizacji

Społeczny projekt ustawy o sygnalistach

Ponad 200 osób zostało wyrzuconych do Białorusi przez polską Straż Graniczną od 15.10.2023 – dnia, w którym PiS stracił większość parlamentarną. Tylko w grudniu, gdy temperatury na Podlasiu regularnie spadały poniżej zera, polscy mundurowi wywieźli co najmniej 20 osób.

Premier Donald Tusk doskonale wie, że wywózki są nielegalne, niehumanitarne i niemoralne – sam to przyznał. Mimo to nie zapowiada odchodzenia od stosowania tej haniebnej i okrutnej praktyki.

– Zrobimy wszystko, by ta ochrona granicy była skuteczna i twarda wtedy, kiedy trzeba i równocześnie by nie dochodziło do łamania podstawowych, humanitarnych praw człowieka, szczególnie jeśli chodzi o tych najsłabszych – mówił 4 stycznia Tusk.

W swojej codziennej pracy na granicy nie dzielimy ludzi na silnych i słabych. Pomoc humanitarna, prawna oraz medyczna należy się każdej osobie, która tego potrzebuje. Tak samo jak każdej osobie należy się poszanowanie jej godności. Prowadzona przez polskie państwo polityka wywózek jest żywym zaprzeczeniem tych uniwersalnych wartości.

W wyniku tej polityki giną ludzie. Wiemy o co najmniej 55 ofiarach śmiertelnych po obu stronach granicy. W 2023 roku do tej listy dopisaliśmy aż 27 zmarłych osób. Wczoraj na Podlasiu odbył się kolejny pogrzeb.

Od początku kryzysu humanitarnego na granicy polsko-białoruskiej, służby tej nielegalnej, brutalnej oraz haniebnej praktyce wywózek poddały co najmniej 4 700 osób. Wiele z tych osób było wyrzucanych za granicę więcej niż raz. A przecież każda wywózka to bezpośrednie narażanie zdrowia oraz życia bezbronnych ludzi.

Za każdą wywózkę odpowiedzialność ponoszą rządzący. Od 13 grudnia za cierpienie i śmierć ludzi na tej granicy odpowiedzialność ponosi rząd Koalicji Obywatelskiej, Trzeciej Drogi – PSL oraz Lewicy.

Dlatego zdecydowaliśmy i zdecydowałyśmy się podpisać petycję wzywającą Donalda Tuska do natychmiastowego zaniechania stosowania wywózek. To pierwszy krok, ku poprawie sytuacji osób w drodze na granicy polsko-białoruskiej.

Ale nie będzie mowy o pełnej poprawie, jeśli władza poprzestanie jedynie na zaniechaniu pushbacków.

Konieczne jest natychmiastowe rozpoczęcie prac nad nową, długoterminową polityką migracyjną, która na pierwszym miejscu postawi bezpieczeństwo człowieka, a nie definiowane na potrzeby bieżącej polityki mityczne bezpieczeństwo granicy.

Decydenci, odpowiedzialni za obecną politykę skutkującą cierpieniem oraz śmiercią osób w drodze muszą zostać pociągnięci do odpowiedzialności. Tak samo mundurowi stosujący przemoc wobec bezbronnych osób na granicy.

Wreszcie konieczne jest odejście od dehumanizującego języka, którym polska klasa polityczna od lat posługuje się mówiąc o osobach migrujących oraz doświadczających uchodźctwa.

Politycy i polityczki stosujący ten język, przyzwalają na stosowanie przemocy wobec ludzi w drodze na granicy polsko-białoruskiej. Ostatnia kampania wyborcza wyraźnie pokazała, że nie jest to język zarezerwowany wyłącznie dla jednego obozu politycznego.

Taka polityka musi ulec zmianie.

Wraz z podpisaniem petycji skierowanej do premiera Donalda Tuska chcemy przypomnieć nasze postulaty ogłoszone już po wyborach, a powtórzone w dniu exposè nowego premiera.

Chcemy wierzyć, że przyjdzie dzień, gdy będą nieaktualne.

Link do postulatów Grupy Granica.

Pod petycją podpisało się niemal 700 osób i organizacji.

„Odwołując się do funkcji kontrolnej działalności dostawców usług medialnych, przypisanej Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji w art. 6 ust 2, pkt 4 Ustawy o radiofonii i telewizji, zwracam się do Pana Przewodniczącego ze skargą na naruszenie art. 18 ust 1 wskazanej Ustawy, przez nadawcę programu Telewizja Republika, w dniu 31 grudnia 2023.

W wieczornej audycji wydania specjalnego, prowadzonej przez Katarzynę Gójską, ok. godziny 21.44 na antenie programu Telewizja Republika padły słowa nawołujące do wysyłania ludzi o innym kolorze skóry, innej rasy, do obozów koncentracyjnych. Uczestniczący w audycji Jan Pietrzak stwierdził: ,,Mamy baraki dla imigrantów: w Auschwitz, w Majdanku, w Treblince. Mamy dużo baraków zbudowanych przez Niemców i tam będziemy zatrzymywać tych imigrantów, wpychanych nam przez Niemców”. Te szokujące słowa nie spotkały się z właściwą reakcją ze strony prowadzącej audycję, która nie tylko zbagatelizowała tę skandaliczną wypowiedź, ale nawet usprawiedliwiła jej autora” – pisze w skardze skierowanej do Macieja Świrskiego Damian Wutke – Sekretarz Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej.

Treść skargi

Szanowny Panie Marszałku,

Wysoka frekwencja wyborcza w ostatnich wyborach do Sejmu i Senatu oraz obserwowane od 15 października br. wzmożone zainteresowanie polityką, w tym obradami Sejmu, świadczy o ogromnej chęci obywateli i obywatelek aktywnego uczestniczenia w życiu publicznym. Setki tysięcy Polek i Polaków zaangażowały się w przeprowadzenie wyborów – jako członkinie i członkowie obwodowych komisji wyborczych, czy w ich monitoring jako osoby zaufania oraz obserwatorzy i obserwatorki społeczne.

Obywateli i obywatelki do pracy w komisjach i w działania profrekwencyjne i kontrolne wyborów zapraszały i angażowały organizacje społeczne. Ich – nasza rola – nie kończy się w momencie ustalenia wyników głosowania. Działamy na rzecz transparentności i uczciwości wyborów rozumianych jako cykliczny proces.

Obok wyborców, jednym z głównych aktorów w tym procesie są jego organizatorzy, w tym Państwowa Komisja Wyborcza (PKW). Pełni ona zdecydowanie najważniejszą rolę w organizacji i przeprowadzeniu wyborów w Polsce. To w jaki sposób wywiązuje się ze swoich zadań, ale również to jak postrzegani są przez wyborców jej członkowie przekłada się na zaufanie obywateli do uczciwości procesu wyborczego. Wierzymy, że otwartość i transparentność są najlepszą podstawą zaufania.

Oświadczenie
Otwartej Rzeczpospolitej – Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

12 grudnia 2023 roku poseł Grzegorz Braun dopuścił się, po raz kolejny, haniebnego aktu antysemityzmu. W sposób nienawistny, używając gaśnicy, przemocą zgasił świece chanukowe, żydowski znak nadziei i trwania, a następnie, w uzasadnieniu swego czynu, głosił z mównicy sejmowej antysemickie wezwania.

Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii z całą mocą potępia antysemickie wyczyny posła Grzegorza Brauna, które hańbią polski parlament i przynoszą wstyd polskim obywatelom. Oburzają nas wszystkie wypowiedzi usiłujące pośrednio usprawiedliwić jego zachowanie lub wykorzystać ten incydent w rozgrywkach politycznych.

Od 17 lat świece są uroczyście zapalane w polskim Sejmie jako symbol wspólnej historii Żydów i Polaków. Wierzymy, że to światło nie zgaśnie, dlatego solidaryzujemy się ze wszystkimi, którzy tym aktem zostali bezpośrednio i pośrednio dotknięci.

Antysemityzm psuje społeczeństwo i nie powinno być dla niego miejsca w przestrzeni publicznej. Jest też przestępstwem, dlatego wzywamy uprawnione do tego organy państwa do podjęcia działań zmierzających do pozbawienia posła Brauna immunitetu i pociągnięcia go do odpowiedzialności karnej.

W imieniu Stowarzyszenia oświadczenie podpisali Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Oświadczenie w pdf

17 października Państwowa Komisja Wyborcza ogłosiła wyniki wyborów parlamentarnych.

Zjednoczona Prawica z wynikiem 35% głosów nie uzyskała wystarczającego poparcia do dalszego sprawowania władzy. Większy mandat zaufania uzyskały trzy ugrupowania pozostające do tej pory w opozycji: KO, Trzecia Droga i Nowa Lewica, na które zagłosowało 54% wyborczyń i wyborców.

W wyborach udział wzięło 74% osób uprawnionych do głosowania, w tym niemal 70% ludzi młodych. Tak wysoka frekwencja nie tylko ustanowiła rekord w historii demokratycznej Polski, ale włączyła nas do czołówki 5 krajów europejskich o najwyższej frekwencji wyborczej. To wielki sukces społeczeństwa obywatelskiego i poważne zobowiązanie dla tych, którzy obejmą teraz władzę.

Zakończył się okres wielkiej mobilizacji społeczeństwa obywatelskiego wokół najważniejszego aktu demokracji parlamentarnej, jakim są wybory powszechne. Polki i Polacy potwierdzili swoje przywiązanie do demokracji, wolności i swobód obywatelskich, prawa do decydowania kto i jak w ich imieniu będzie rządził. Świadczy o tym nie tylko rekordowa frekwencja, ale i bezprecedensowe zaangażowanie dziesiątek organizacji społecznych i wielu tysięcy ludzi w  działania na rzecz równych, powszechnych i uczciwych wyborów, prowadzone w okresie przedwyborczym i w samym dniu wyborów.

Monitorowanie prawa i procesu wyborczego, sposobu organizacji wyborów, prowadzenia i  finansowania kampanii przez komitety wyborcze, obserwacja oddawania i liczenia głosów, akcje edukacyjne i informacyjne, społeczne kampanie zachęcające do udziału w głosowaniu – wszystkie te działania są dowodem obywatelskiej dojrzałości i odpowiedzialności. Są też wyrazem skuteczności solidarnej współpracy organizacji społecznych.

W najbliższą niedzielę odbędą się wybory parlamentarne. O ich wyniku zdecydujemy my, obywatelki i obywatele, którzy skorzystają z prawa do głosu.

Jako organizacje społeczeństwa obywatelskiego wskazywaliśmy wielokrotnie, że poprzedzające wybory działania rządu nie były prowadzone w duchu fair-play. Koalicja rządząca wykorzystywała wpływy w instytucjach administracji centralnej, mediach publicznych i spółkach Skarbu Państwa do wzmocnienia swojej pozycji w walce o reelekcję. Wyrażaliśmy również istotne wątpliwości co do wprowadzonych w tym roku zmian przepisów Kodeksu Wyborczego, które w naszej ocenie, mogą zakłócić proces wyłaniania posłów i senatorów. Wskazywaliśmy na negatywne konsekwencje decyzji rządu o połączeniu wyborów i referendum dla równości procesu wyborczego.

Warszawa, 5 września 2023 roku

Oświadczenie Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita

Na granicy UE z Białorusią wciąż cierpią i umierają ludzie. Zobowiązane do tego służby nie udzielają im pomocy, ludziom dobrej woli w imieniu państwa polskiego udaremnia się ratowanie i wspieranie ludzi błądzących po lasach, pozbawionych dachu nad głową, narażonych na głód, chłód, choroby i cierpienie. Gdy to się dzieje nie wolno milczeć. Jesteśmy wdzięczni Agnieszce Holland, że budzi naszą społeczną wrażliwość i zrozumienie, że winni jesteśmy solidarność tym, którzy są poniżani, traktowani okrutnie i bezdusznie.  Jesteśmy wdzięczni za twórczość będącą krzykiem protestu.

Niegodziwy, podły komentarz [zob. https://twitter.com/ZiobroPL/status/1698600656368435366] urzędującego ministra Rzeczpospolitej Polskiej, wymierzony w Agnieszkę Holland, reżyserkę filmu „Zielona granica” nie obraża wybitnej artystki, ani nie dyskredytuje jej dzieła. Obraża Rzeczpospolitą i jej obywateli. Jest kolejnym zamachem na konstytucyjne wolności obywatelskie, w tym wolność słowa i artystycznego wyrazu.

Nie ma na to naszej zgody!

Oświadczenie w pdf

Zachęcamy do podpisywania listu solidarności z Agnieszką Holland – podpisz tutaj

„Zależy nam, by zagwarantowane były uczciwość i przejrzystość procesu wyborczego oraz uwzględnione prawo wyborców do podejmowania swobodnej decyzji udziału lub powstrzymania się od udziału w wyborach lub w referendum.

Pytania referendalne opierają się na wprowadzających w błąd stwierdzeniach. Referendum  ma charakter plebiscytu wyraźnie sprzyjającego jednej opcji politycznej. To prowadzi do wypaczenia samej istoty referendum, jako ważnej instytucji demokratycznej. Tym bardziej wyborcy powinni mieć zagwarantowane nie tylko teoretyczne prawo, ale realną możliwość odmowy wzięcia w nim udziału.

Mając na uwadze istotę instytucji referendum zwracamy się do Państwowej Komisji Wyborczej z apelem o uwzględnienie w przygotowywanych dla obwodowych komisji wyborczych wytycznych w sprawie zadań i trybu przygotowania oraz przeprowadzania głosowania, instrukcji dotyczącej prawa wyborców do odmowy wzięcia udziału w referendum. Szczególnie istotne jest, naszym zdaniem, zawarcie w wytycznych zaleceń dla członków komisji obwodowych (1) nakazujących im każdorazowe pytanie wyborców, w których głosowaniach/głosowaniu chcą wziąć udział (w wyborach do Sejmu, w wyborach do Senatu, w referendum), a także, (2) przestrzegania obowiązku odnotowania w polu „uwagi”, znajdującym się w spisie wyborców, niepobrania przez wyborcę określonych kart do głosowania.

W naszej opinii takie działania przyczynią się do realizacji prawa wyborców do informacji, a co za tym idzie, umożliwią im podjęcie świadomej decyzji dotyczącej głosowania.” – pisze w liście do Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej 37 organizacji społecznych, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Treść listu

Jako organizacje działające na rzecz praw człowieka i wspierające rozwój społeczeństwa obywatelskiego wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec referendum, które ma być przeprowadzone razem z wyborami parlamentarnymi w dniu 15 października bieżącego roku.

Nasz sprzeciw wynika  z poważnych obaw co do uczciwości, legalności i konsekwencji referendum przeprowadzonego w takich warunkach i okolicznościach.

Sposób informowania o kwestiach, które mają być rozstrzygnięte w drodze referendum 15 października br., uniemożliwia zapewnienie obywatelom i obywatelkom prawa do informacji.

Pytania referendum w połączeniu ze spotami objaśniającymi są sformułowane w sposób zawierający tezę i sugerujący wprost sposób „prawidłowego” głosowania.

Spoty informacyjne zawierają nieprawdziwe, uproszczone  informacje, stosują retoryczne i emocjonalne manipulacje i w sposób zamierzony budują w odbiorcy poczucie zagrożenia.

Ustawa o referendum ogólnokrajowym z 14 marca 2003 r., określając istotę referendum, daje obywatelom prawo „wyrażenia swojej woli co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy poddanej pod referendum” (art. 2.1 w/w ustawy).

Wiążący wynik głosowania referendum oznacza powstanie prawnego obowiązku realizacji jego rozstrzygnięcia przez organy władzy.

Nieprecyzyjny i ogólny charakter czterech wskazanych pytań referendalnych nie tylko nie pozwoli na uwzględnienie pełnego kontekstu i konsekwencji takiej decyzji, ale również uniemożliwi realizację rozstrzygnięcia referendalnego.

Gdy dodamy do tego fakt, że pytania referendalne w większości dotyczą akceptacji istniejącej polityki rządzących, mamy do czynienia nie z referendum, a instytucją fasadową, która zamiast rozstrzygnięcia sprawy o szczególnym znaczeniu dla państwa, ma jedynie cel polityczny.

Stanowisko podpisało ponad 40 organizacji społecznych, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Treść stanowiska

Do Sejmu wrócił projekt ustawy, zaostrzający przepisy dotyczące współpracy szkół z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego. To trzecia próba ograniczenia współpracy pomiędzy organizacjami społecznymi i szkołami. Pierwsze dwie dwukrotnie zawetował Prezydent Andrzej Duda. Tym razem „Lex Czarnek 3.0” wraca jako projekt obywatelski, wspierany przez Marszałek Sejmu, Elżbietę Witek a jego założenie to rzekoma ochrona dzieci przed seksualizacją.  

Proponowana regulacja zakazuje w szkołach podstawowych seksualizacji. Seksualizacja według Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego to wartościowanie innych przez pryzmat atrakcyjności seksualnej. Nie ma takich organizacji, których celem jest uprzedmiotowienie dzieci, nie ma więc przed czym chronić. Legislacja, tworząca problem, który następnie sama rozwiązuje, to działania na szkodę państwa prawa.

Projekt zakłada, że przed każdymi zajęciami rodzice będą musieli być poinformowani o programie zajęć oraz wyrazić zgodę na uczestnictwo w nich swoich dzieci. Takie rozwiązanie funkcjonuje już obecnie i nie ma potrzeby zaostrzania prawa w tym zakresie. Jego konsekwencją będzie jedynie wzrost szkolnej biurokracji oraz ograniczenie dzieciom i młodzieży dostępu do zajęć prowadzonych przez organizacje. Pragniemy przypomnieć, że szkoły otrzymują od organizacji pomoc m.in. w zakresie wsparcia zdrowia psychicznego uczniów i uczennic oraz kadry nauczycielskiej, wprowadzania nowych metod nauczania czy doskonalenia nauczycieli w korzystaniu z nowych technologii. Tematyka zajęć prowadzonych dla szkół przez organizacje, dotyczy edukacji globalnej, historycznej, klimatycznej, regionalnej, zdrowotnej, sportowej, artystycznej. Rzekoma ochrona przed “seksualizacją” spowoduje, że takich zajęć w szkole będzie mniej lub nie będzie ich wcale. 

My, niżej podpisane, organizacje pozarządowe, protestujemy przeciwko procedowaniu prawa, które utrudni dzieciom i młodzieży dostęp do zajęć wzbogacających pracę szkoły. 

Stanowisko podpisało 30 organizacji społecznych, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Zapraszamy do wsparcia stanowiska. Kontakt kontakt@wolnaszkola.org 

Treść stanowiska

Na początku czerwca Stowarzyszenie Nigdy Więcej zwróciło uwagę na obecność Szymona Marciniaka – wybitnego sędziego piłkarskiego – na wydarzeniu Everest organizowanym przez Sławomira Mentzena z Konfederacji.

Organizację zaniepokoił fakt, że sędzia swoim udziałem w tej imprezie może przyczynić się do zwiększenia popularności polityka znanego z kontrowersyjnych i ksenofobicznych poglądów. Dlatego organizacja zaapelowała do Szymona Marciniaka o „zdystansowanie się od skrajnie prawicowych działań”. Po publikacji apelu Stowarzyszenie Nigdy Więcej musiało zmierzyć się z falą krytyki czy wręcz hejtu, dlatego organizacje społeczne, chcąc wyrazić swoje uznanie dla organizacji i jej działań, napisały list poparcia, który publikujemy poniżej.

W związku z agresją fizyczną posła na Sejm RP Grzegorza Brauna, której dopuścił się podczas wykładu naukowego prof. Jana Grabowskiego w Niemieckim Instytucie Historycznym w Warszawie w dniu 30 maja 2023, oczekujemy, że Sejm RP uchyli immunitet poselski posła Brauna, a powołane do tego organa państwa ukarzą go za ten bezprzykładny akt barbarzyńskiej agresji.

Wyrażamy szacunek i oczekujemy od wszystkich szacunku dla badaczek i badaczy Zagłady i trudnych relacji polsko–żydowskich w naszych dziejach najnowszych. Historycy ci wykonują uczciwie i rzetelnie swoją pracę w warunkach narastającej od 2015 roku antysemickiej przemocy: werbalnej, prawnej, instytucjonalnej, ekonomicznej i fizycznej.

Żadna forma przemocy nie sprawi, że przeszłość stanie się inna niż była. Doprowadza natomiast do tego, że teraźniejszość coraz bardziej upodabnia się do przeszłości, stanowiąc jak najgorszy prognostyk dla przyszłości.

W imieniu Stowarzyszenia oświadczenie podpisali Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Treść oświadczenia w pdf

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita stanowczo protestuje przeciwko metodom polemicznym stosowanym ostatnio przez polityków w oficjalnych wypowiedziach oraz niektóre media do atakowania prof. Barbary Engelking z Centrum Badań nad Zagładą Żydów, a także reżyserki Agnieszki Holland oraz przeprowadzającej z nimi rozmowy redaktorki stacji TVN Moniki Olejnik.

Ataki te nie starają się polemizować merytorycznie z konkretnymi twierdzeniami.  Nie odwołują się do dłuższych cytatów  z krytykowanych wypowiedzi – lecz często manipulując i fałszując ich treść, zmierzają do wywołania skrajnie negatywnych emocji u odbiorców. 

Jest to zorganizowana forma szerzenia  nienawiści  nie tylko wobec konkretnych osób, ale wobec wszystkich, którzy ośmielają się szukać prawdy naukowej, samodzielnie myśleć i zabierać głos, nie schlebiając aktualnej polityce historycznej formacji rządzącej. Pojawiająca się w takich polemikach argumentacja podważa zagwarantowaną przez Konstytucję RP swobodę  badań naukowych i wolność wypowiedzi. Może powodować tzw. efekt mrożący, zniechęcając do podejmowania niektórych tematów czy formułowania pewnych tez co jest ze szkoda dla poszukiwania prawdy.

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita w pełni solidaryzuje się ze stanowiskiem zespołu Centrum Badań nad Zagładą Żydów, które w wydanym oświadczeniu (zob. http://www.holocaustresearch.pl/nowy/photo/Oswiadczenie_19_04_2021.pdf) stanęło w obronie prof. Barbary Engelking. 

Tekst w pdf

My, niżej podpisane i podpisani, apelujemy do Rektorów i Senatów polskich uczelni wywodzących się ze szkół wyższych działających w okresie 1918–1939 o odniesienie się do aktów dyskryminacji wobec mniejszości religijnych, etnicznych i narodowych, do których dochodziło na tych uczelniach w okresie międzywojennym, w tym do funkcjonowania na ich terenie gett ławkowych w końcu lat trzydziestych XX wieku.

Misją uniwersytetów jest nauka krytycznego myślenia oraz dążenie do prawdy i wychowanie kolejnych pokoleń w duchu szacunku do niej, dlatego działania podejmowane na uczelniach powinny stanowić przykład rzetelnego rozliczania się z przeszłością. Tak właśnie należy postąpić w przypadku krzywd, które dotknęły wiele osób w wyniku wprowadzenia w latach trzydziestych gett ławkowych i praktykowania innych form dyskryminacji. 

Rosnące od lat zainteresowanie środowiska akademickiego tą problematyką przynosi nowe, ważne ustalenia i odkrywa skalę dyskryminacji i wykluczenia, przede wszystkim studentów żydowskich. Wiele z badań przedstawiono na niedawnych konferencjach naukowych na Uniwersytecie Warszawskim i Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Ta trudna przeszłość jest częścią naszego dziedzictwa. Dlatego apelujemy o:

– zlecenie dalszych badań dotyczących getta ławkowego i innych form dyskryminacji w uczelniach działających w okresie międzywojennym; 
– symboliczne odwołanie zarządzeń, które wprowadziły na uczelni getto ławkowe lub inne formy dyskryminacji;
– symboliczne zadośćuczynienie osobom poszkodowanym;  
– stosowne upamiętnienie tej trudnej przeszłości oraz uwzględnienie jej w programach edukacyjnych i antydyskryminacyjnych.

Pozostajemy z nadzieją na życzliwe odniesienie się do naszego apelu.

Zespół inicjujący: 
dr Natalia Judzińska, Instytut Slawistyki PAN
dr hab. Maciej Michalski, prof. ucz., Wydział Historii, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
dr Izabela Mrzygłód, Instytut Slawistyki PAN
dr hab. Roma Sendyka, prof. ucz., Wydział Polonistyki, Uniwersytet Jagielloński
Sebastian Słowiński, student, Uniwersytet Warszawski
prof. dr hab. Dariusz Stola, Instytut Studiów Politycznych PAN
dr hab. Joanna Wawrzyniak, prof. ucz., Wydział Socjologii Uniwersytet Warszawski

TU MOŻESZ POPRZEĆ APEL

Lista pierwszych sygnatariuszy i sygnatariuszek apelu

Szanowni Państwo,

jako historycy, jako reprezentanci środowisk żydowskich i organizacji społecznych działających na rzecz tolerancji i wzajemnego szacunku oraz Żydzi – kombatanci, nie możemy milczeć, gdy Narodowy Bank Polski wybija i promuje monetę ku czci Józefa Kurasia. Postaci, której działalność – nawet biorąc pod uwagę wyjątkowy kontekst historyczny – dalece odbiega od wizerunku bohatera zasługującego na szczególną cześć i narodową pamięć. Szczególnie, gdy weźmie się pod uwagę, że dzieje się to na miesiąc przed oficjalnymi, państwowymi obchodami 80. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim.

45 organizacji społecznych, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, poparło apel Komitetu Obrony Demokracji, Fundacji Odpowiedzialna Polityka i Obserwatorium Wyborczego ws. nowelizacji kodeksu wyborczego.

Wyrażamy sprzeciw wobec pośpiesznych i nieprzemyślanych zmian w Kodeksie wyborczym procedowanych obecnie przez Parlament!

W związku z wczorajszym odwołaniem dr Hanny Machińskiej ze stanowiska Zastępczyni Rzecznika Praw Obywatelskich organizacje społeczne wyrażają zaniepokojenie tym faktem.

90 organizacji społecznych – Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych, Inicjatywa „Nasz Rzecznik”, ruchy uliczne, organizacje strażnicze – skierowało dzisiaj do Rzecznika Praw Obywatelskich prof. Marcina Wiącka list, w którym zwracają się do RPO z prośbą o wyjaśnienie przyczyn odwołania dr Hanny Machińskiej ze stanowiska Zastępczyni Rzecznika Praw Obywatelskich.

Wśród sygnatariuszy listu jest Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii.

Treść listu

Konsorcjum Migracyjne – grupy polskich organizacji działających na rzecz migrantów i uchodźców – przygotowało list do międzynarodowych donorów, którzy w związku z wojną w Ukrainie pojawili się w Polsce i włączyli w działania pomocowe.

List do dziewięć postulatów koniecznych do sprawnego zarządzania systemami pomocy humanitarnej.

List poparło blisko 90 organizacji z Polski, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita. Ten list jest także aktem solidarności z listem ukraińskich organizacji.

Treść listu

31 maja 2022 roku w Radiu Maryja został wyemitowany program Aktualności Dnia, którego gościem był Paweł Bortkiewicz. Biorący udział w audycji, wraz z prowadzącym, wielokrotnie obrażali osoby nieheteronormatywne, mówiąc m. in. o tym, że czerwiec – miesiąc dumy – jest „obrzydliwy”. W dalszej części programu uczestnicy kpią z osób transpłciowych. Sam Paweł Bortkiewicz z dumą deklaruje, że jest homofobem i transfobem. W sposób pogardliwy i nienawistny odnosi się do społeczności LGBTQ+.

Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji w odpowiedzi na skargę złożoną przez Sekretarza Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej Damiana Wutke stwierdza, że wypowiedzi te nie zawierają elementów charakteryzujących mowę nienawiści, a jedynie przedstawiają argumenty dotyczące wartości katolickich i chrześcijańskich.

Odpowiedź KRRiTV

List otwarty organizacji społecznych do władz samorządowych i instytucji publicznych

Z niedowierzaniem dowiadujemy się o wspólnym przedsięwzięciu władz Dzielnicy Śródmieście m. st. Warszawy z Ambasadą Socjalistycznej Republiki Wietnamu, jakim jest festyn na placu Zamkowym w Warszawie. Wcześniej, delegacja partii rządzącej dziś Polską udała się do Wietnamu „w celu zacieśniania stosunków” – w oficjalnym komunikacie brak informacji, czy poruszano kwestie praw człowieka, na pewno poruszano kwestie gospodarcze.

Aktualne raporty Human Rights World, Amnesty International, Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka czy Departamentu Stanu USA mówią o setkach więźniów politycznych, torturach, doprowadzających często do ich śmierci. Tylko na przełomie lipca i sierpnia br. władze komunistyczne SRW bezprawnie aresztowały pana Nguyen Lan Thang, wpływowego działacza społecznego, wydały wyrok 9 lat więzienia na dziennikarkę Pham Doan Trang, której jedynym przewinieniem jest prowadzenie popularnych wśród czytelników blogów, poświęconych prawom człowieka, nie pozwoliły Khanh Ly zaśpiewać historycznej pieśni, kazały spalić obrazy znanego malarza i poety Bui Chat, bo są „zbyt abstrakcyjne”.

Natychmiast po wysłaniu listu ws. wypowiedzi Łucji Dzidek nadeszła odpowiedź prof. dr. hab. Armena Edigariana – Prorektora UJ ds. dydaktyki:

w nawiązaniu do Pana korespondencji chciałbym poinformować, że Pani Łucja Dzidek od 30.06.2022 roku nie jest doktorantką w Szkole Nauk Ścisłych i Przyrodniczych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Pani Łucja Dzidek złożyła pisemną rezygnację, czego efektem było wydanie decyzji przez Rektora UJ o jej skreśleniu i utracie statusu doktorantki.

Odpowiadając na pytania, które dotyczą działań podjętych przez uczelnię chciałbym przekazać, że rzecznik dyscyplinarny ds. studentów i doktorantów UJ przeprowadził dwa postępowania wyjaśniające w tej sprawie. Postępowania zakończyły się wydaniem 15.06.2022 roku wniosku do komisji dyscyplinarnej dla doktorantów UJ o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego i ukaranie Pani Łucji Dzidek.

Komisja dyscyplinarna dla doktorantów UJ po zapoznaniu się z aktami sprawy oraz wnioskiem rzecznika dyscyplinarnego ds. studentów i doktorantów 12.07.2022 roku postanowiła wszcząć postępowanie dyscyplinarne i skierować sprawę do rozpoznania na rozprawie dyscyplinarnej. Termin rozprawy został wyznaczony na październik.

Treść odpowiedzi

Z wielkim oburzeniem i niedowierzaniem zapoznałem się z tekstem opublikowanym 24 sierpnia br. w Gazecie Wyborczej. Artykuł opisuje publiczne wypowiedzi Łucji Dzidek – doktorantki w Szkole Doktorskiej Nauk Ścisłych i Przyrodniczych Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Pani Dzidek w swoich mediach społecznościowych pisze m. in.: „Stężenie propagandy sączonej przez oficjalne media społecznościowe Uniwersytetu Jagiellońskiego przekroczyło wszelkie dopuszczalne normy. Od paru dni wpisy publikowane przez Zespół ds. Normalizowania Sodomii i Dewiacji wyglądają właśnie tak” a wpis swój odnosiła do Zespołu Antydyskryminacyjnego działającego na kierowanej przez Pana uczelni. Nie ulega wątpliwości, że wypowiedzi te przesycone są pogardą dla osób nieheteronormatywnych, ale także dla wszystkich, dla których prawa człowieka są wartością nadrzędną. Nie jest to zresztą pierwsza wypowiedź pani Dzidek, w której poniża ona osoby należące do grup mniejszościowych. Jej wcześniejsze wypowiedzi przesycone były homofobią, rasizmem – były podręcznikowym wręcz przykładem mowy nienawiści.

Korzystając z  przysługującego każdemu obywatelowi i każdej obywatelce prawa dostępu do informacji publicznej zwracam się do Pana Rektora z pytaniem, jakie kroki dyscyplinarne zostały podjęte wobec Łucji Dzidek? Jeśli nie zostały podjęte do tej porty, kiedy to nastąpi? – pisze w liście do Rektora UJ Sekretarz Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej Damian Wutke.

Treść listu

31 maja 2022 roku w Radiu Maryja został wyemitowany program Aktualności Dnia, którego gościem był Paweł Bortkiewicz. Biorący udział w audycji, wraz z prowadzącym, wielokrotnie obrażali osoby nieheteronormatywne, mówiąc m. in. o tym, że czerwiec – miesiąc dumy – jest „obrzydliwy”. W dalszej części programu uczestnicy kpią z osób transpłciowych. Sam Paweł Bortkiewicz z dumą deklaruje, że jest homofobem i transfobem. W sposób pogardliwy i nienawistny odnosi się do społeczności LGBTQ+.

Paweł Bortkiewicz nawiązał też do niedzielnego incydentu w centrum Warszawy, gdzie starszy mężczyzna zamalował sprejem plakaty z całującymi się parami kobiet i mężczyzn, które przedstawiały okładki najnowszego numeru miesięcznika „Vogue”. Dzień później w tym miejscu odbył się happening będący formą protestu przeciwko temu aktowi wandalizmu.

– Taką homofobię, jaka jest tutaj prezentowana, przypisuję sobie. Nie jestem tylko homofobem, ale też transfobem. Dlatego, że staram się, żeby ktoś mi wyjaśnił w sposób precyzyjny, na czym polega transgenderyzm czy transsekseksualizm – mówił Bortkiewicz.

Gość Radia Maryja pochwalił mężczyznę, który zamalował plakaty. – To świadczy o tym, że jeszcze nie ulegliśmy procesowi zatracenia orientacji w sferze wartości i tego, co jest normą, a co patologią, co jest dobre, a co złe. Forma zamalowywania publicznie wywieszanych zdjęć, które ilustrują pocałunki homoseksualne, niewątpliwie może urażać czyjąś estetykę. Jeżeli – przepraszam za porównanie – mamy dopuszczalne w Polsce wyrokiem sądu znieważanie wizerunku Chrystusa i Matki Bożej, które miało miejsce w Płocku i okazało się bezkarne wyrokiem miejscowego sądu, to dlaczego nie mamy reagować na to, co obraża nasze uczucia. Dlaczego nie ma zgody na symetrię zachowań? Przy czym w tym pierwszym przypadku jest to rzeczywiście – obiektywnie rzecz ujmując – obrazoburstwo, jest to profanacja. Jest to akt bluźnierczy, bo wizerunki Chrystusa i Maryi są oczywiście wizerunkami, które stanowią przedmiot kultu religijnego – przekonywał duchowny.

Skargę na działanie prowadzącego audycję złożył Sekretarz Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej Damian Wutke.

Treść skargi

Od 18 lat polscy podatnicy mogą przekazać 1% podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) na rzecz organizacji pożytku publicznego. W 2021 roku skorzystało z tego prawa 15,3 mln podatników, a łączna przekazana przez nich kwota wyniosła 972,7 mln zł. W ten sposób obywatele mogą decydować na jakie cele pożytku publicznego trafia część podatku należnego państwu. To przejaw troski o dobro wspólne i forma wpływu obywateli na funkcjonowanie państwa. Dla organizacji pożytku publicznego odpis 1% to ważne źródło finansowania działalności, ale także wyraz społecznego zaufania. Polski Ład, głównie poprzez podniesienie kwoty wolnej od podatku z 8 tys. do 30 tys. zł, spowodował, że kilka milionów podatników utraci, począwszy od 2023 roku, prawo do przekazywania 1% PIT. W konsekwencji zmniejszy się obywatelskie wsparcie dla ponad 9 tysięcy organizacji pożytku publicznego.

24 marca b.r. roku rząd przedstawił projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, która ma zastąpić Polski Ład. Propozycja rządu pogłębia negatywne skutki dla odpisu 1%. Utrzymuje bowiem kwotę wolną od podatku na poziomie 30 tys. złotych, ale podstawowa stawka PIT ma zostać zmniejszona z 17 do 12%, co, jak szacuje sam rząd, spowoduje, że liczba osób niepłacących podatku zwiększy się dwukrotnie. O kolejne kilka milionów zmniejszy się zatem liczba podatników mających prawo do dokonania odpisu 1%, a o kilkaset milionów złotych spadną wpływy organizacji pożytku publicznego.  Rząd oszacował, że ogólna kwota odpisu zmniejszy się w 2023 roku o 20% w porównaniu z rokiem 2022, eksperci szacują, że może być to spadek nawet o ponad 30%.

Treść stanowiska i lista sygnatariuszy na stronie ngo.pl

W czasie, gdy Rosja prowadzi wojnę przeciwko Ukrainie, giną ludzie, a miliony osób musiało uciekać za granicę, w Polsce grupa posłów partii „Solidarna Polska” proponuje rozwiązania prawne zaczerpnięte z Rosji – rozwiązania, które Putin stosuje w celu uderzenia w rosyjskie organizacje społeczne.

Tysiące polskich fundacji i stowarzyszeń organizuje pomoc dla Ukrainy i uchodźców – organizują m.in. punkty recepcyjne na granicy, transporty humanitarne, pomoc psychologiczną i prawną. Z tych działań skorzystało już przeszło 2,5 mln osób, które przekroczyło polską granicę. Działania te finansowane są przez prywatnych darczyńców z Polski i zagranicy – dary i środki finansowe na ten cel płyną z całego świata. Organizacje społeczne stają na wysokości zadania, mimo że wcześniej ich zasoby zostały nadwyrężone przez niemal dwa lata pandemii. To moment, w którym trzeci sektor i społecznicy potrzebują pilnego wsparcia (także finansowego), prostego prawa opartego na zaufaniu do obywateli, uproszczenia biurokracji. Czy mogą na to liczyć? 

W tym dramatycznym czasie Solidarna Polska zgłosiła projekt ustawy, który w swojej istocie ma ukrócić niezależność i wolność działania organizacji społecznych i darczyńców. Tzw. „Lex Woś” (dalej: projekt) przypomina rosyjską ustawę o zagranicznych agentach i węgierską ustawę o przejrzystości, którą TSUE uznał za niezgodną z unijnym prawem. 

Projekt nakłada na organizacje kolejne obciążenia biurokratyczne, sankcje finansowe i karne za ich nieprzestrzeganie, likwiduje prawo do anonimowości darczyńców i wprowadza atmosferę podejrzliwości wokół źródeł przychodów, w tym środków finansowych z zagranicy.

Treść apelu i lista sygnatariuszy na stronie ngo.pl

24 marca upływa miesiąc od barbarzyńskiej inwazji Rosji na Ukrainę. Ukraina z determinacją, wykazując się niezwykłymi umiejętnościami wojskowymi, odpiera wielokrotnie silniejszą militarnie agresję Rosji. W Ukrainie pod obstrzałami i bombami rosyjskich barbarzyńców giną setki dzieci, kobiet, kobiet ciężarnych, osób starszych i niedołężnych. Giną ukraińscy żołnierze oraz kobiety i mężczyźni, którzy wstąpili do oddziałów Obrony Terytorialnej, walcząc z oddaniem i wiarą w prawo do własnego kraju. Putin ogarnięty żądzą całkowitego unicestwienia Ukrainy jako państwa, po nieudanej próbie zdobycia Ukrainy w ciągu 48 godzin, wydał rozkaz bombardowania dzielnic mieszkaniowych, szkół, przedszkoli, szpitali, także szpitali położniczych.

Symbolem rosyjskiej zawziętości stało się oblężenie Mariupola, nazywanego obecnie „nowym Aleppo”. Ludność cywilna traktowana jest jako zakładnicy. 400 tys. mieszkańców od prawie czterech tygodni jest pozbawiona wody, ogrzewania, gazu, leków i środków opatrunkowych. Wynegocjowane przez walczące strony „korytarze życia” z Mariupola, i innych miast, są ostrzeliwane przez rosyjskie wojsko.

Przedmiotem opinii jest rządowy projekt ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa w zakresie, w jakim jej zastosowanie jest uzależnione od obywatelstwa, a więc, w konsekwencji – także narodowości i koloru skóry.

W opinii organizacji zrzeszonych w Koalicji na rzecz Równych Szans, nie ma podstaw do ograniczania zastosowania projektowanej ustawy wyłącznie do obywateli Ukrainy, z pominięciem członków ich rodzin, osób od nich zależnych, będących na ich utrzymaniu oraz osób mających stałe miejsce zamieszkania w Ukrainie.

W tym kontekście bardzo niepokojące są obecnie wytyczne poszczególnych Ministerstw na stronach internetowych dotyczące konkretnych, dopiero przygotowywanych programów, ale też założenia opiniowanego projektu. O ile w motywach powstania projektu wymienia się szerszą grupę osób, jako że celem ma być zapewnienie „doraźnej podstawy prawnej do legalnego pobytu cudzoziemcom, w szczególności posiadającym obywatelstwo Ukrainy”, to wśród wszystkich zapowiadanych rozwiązań w ośmiu dziedzinach życia, ośmiokrotnie powtarza się ograniczenie: „obywatelom Ukrainy”. 

Przepisy projektowanej ustawy w obecnym kształcie nie regulują sytuacji osób bez obywatelstwa ukraińskiego. Szczególnie uderzające jest, że wymóg obywatelstwa ukraińskiego zawarty został nawet w projektowanym artykule 2, przedłużającym legalny pobyt osób, które „wjechały legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bezpośrednio z terytorium Ukrainy” po 24 lutego 2022 r. do 18 miesięcy.

Całość opinii

Od najazdu Rosji na Ukrainę przybywają do Polski osoby uciekające przed atakami rosyjskich wojsk. Wśród nich są zarówno obywatele i obywatelki Ukrainy, jak również osoby pochodzące z innych państw, które w Ukrainie znalazły swój dom. Pamiętajmy, że wszyscy oni uciekają przed tym samym wrogiem i są w takiej samej sytuacji. Wszyscy oni muszą zostać wpuszczeni do Polski i traktowani na takich samych zasadach. Stąd, zarówno działania na samej granicy, jak i planowane przez polski rząd przepisy, muszą objąć w takim samym stopniu pomocą i ochroną wszystkich uciekających.

Takie same apele płyną do nas od organizacji ukraińskich. 2 marca 9 organizacji broniących praw człowieka i pracujących w Ukrainie wezwało do równego traktowania wszystkich uciekających z Ukrainy, niezależnie od ich narodowości. Ten sam głos płynie od organizacji ukraińskich pracujących w Polsce – Fundacji Nasz Wybór oraz Związku Ukraińców w Polsce. 

W tej dramatycznej  sytuacji wojny za naszymi granicami, nie możemy dać się podzielić. I sami jako państwo i społeczeństwo nie możemy dzielić innych. Dlatego, wspierając głos naszych kolegów i koleżanek Ukraińców i Ukrainek, apelujemy do polskiego rządu o zapewnienie procedur, które przeciwdziałać będą dyskryminacji na granicach i segregacji ludzi z uwagi na ich kolor skóry, narodowość czy religię. Apelujemy o wprowadzenie regulacji prawnych, które zaoferują taką samą pomoc dla wszystkich uchodźców i uchodźczyń z terenu Ukrainy.

Dzisiaj, tuż przed południem, Sąd Najwyższy w Moskwie wydał wyrok oznaczający likwidację Międzynarodowego „Memoriału”, struktury centralnej Stowarzyszenia. To haniebny krok władz Federacji Rosyjskiej, wobec zapowiedzi którego protestowano powszechnie w Polsce i na świecie. Obecnie, w trakcie bestialskiego najazdu Kremla na Ukrainę, ten akt agresji sądowej może zejść w cień, mimo że jest istotną składową tyranii, jaka zapanowała w Rosji. „Memoriał”, jak w każdym przypadku historycznych czy współczesnych represji i zbrodni, staje po stronie ofiar.

Ośrodek KARTA, od 30 lat polski partner Stowarzyszenia „Memoriał”, podejmuje wspólne przedsięwzięcia dokumentacyjne, związane z historią Europy Środkowo-Wschodniej i Sowietów – prace międzynarodowe w każdym z tych projektów były warunkiem sensowności działań. Wobec dzisiejszego wyroku, wzmocnienie współpracy staje się naszą powinnością.

KARTA otrzymała od władz gminy Warszawa-Śródmieście obietnicę uzyskania lokalu w centrum miasta, w którym można będzie prowadzić działalność planowanego od kilku lat Domu Wschodniego (docelowo w miejscowości Mordy pod Siedlcami), mającego zająć się dialogiem Polska–Wschód. Przyspieszymy uruchomienie Domu w Warszawie, poszerzając jego zadania o dokumentację bieżących zbrodni. Planowane jest w nowym miejscu powołanie archiwum rosyjsko-, ukraińsko- i białoruskojęzycznego.

8 kwietnia br. w Warszawie odbędzie się Dzień Wschodni, który zapoczątkuje działania Domu Wschodniego razem z ponad dwudziestoma partnerami – białoruskimi, litewskimi, rosyjskimi, ukraińskimi, polskimi… Ogłoszona zostanie wtedy kilkujęzyczna Deklaracja Domu Wschodniego.

Cała współpraca KARTY z „Memoriałem”, począwszy od „Tygodnia Sumienia w Polsce” w kwietniu 1992, jest prowadzona na rzecz porozumienia narodów Europy Wschodniej, łagodzenia historycznych traum. Tej idei wojna nie może przekreślić; przeciwnie – jest jej oczywistym uzasadnieniem.

Prezes Ośrodka KARTA                

Zbigniew Gluza

Solidarni z Ukrainą! – apel 150 polskich organizacji społecznych

24 lutego nad ranem wojsko Federacji Rosyjskiej zaatakowało Ukrainę. Na terytorium Ukrainy wkroczyły oddziały opancerzone, bombardowane są ukraińskie miasta. Nasz wschodni sąsiad znalazł się w stanie wojny. Zbrojna agresja stworzyła bezpośrednie zagrożenie dla życia i zdrowia milionów mieszkańców i mieszkanek Ukrainy, ich przyszłości i aspiracji do życia w demokratycznym, niepodległym kraju.

Atak Federacji Rosyjskiej godzi w podstawowe zasady prawa międzynarodowego, na których opiera się pokojowy ład światowy.

My, przedstawiciele organizacji społeczeństwa obywatelskiego w Polsce, stanowczo protestujemy przeciwko atakowi wojsk Federacji Rosyjskiej na niepodległą Ukrainę.

Wyrażamy solidarność z obywatelami i obywatelkami Ukrainy, zmuszonymi do walki zbrojnej w obronie swojego kraju oraz wszystkimi ofiarami agresji, która trwa już od 2014 roku i do dziś przyniosła śmierć tysiącom osób, a miliony zmusiła do opuszczenia swoich domów. W tej strasznej godzinie próby nie jesteście sami!

Jako przedstawiciele polskich organizacji społecznych deklarujemy gotowość do niesienia pomocy mieszkańcom i mieszkankom Ukrainy, którzy na skutek działań wojennych będą potrzebowali wsparcia. Zapewniamy także o naszej przyjaźni i solidarności wspólnotę ukraińską w Polsce. Jesteśmy gotowi wspierać działające w naszym kraju ukraińskie organizacje społeczne ze zdwojoną siłą, by pomóc im sprostać wyzwaniom, przed jakimi staną w tym trudnym czasie.

W świecie, w którym szacunek dla zasad ustępuje przed arbitralnym stosowaniem zbrojnej przemocy żadne wolne państwo i społeczeństwo nie może czuć się bezpieczne. Dlatego agresja na Ukrainę to zagrożenie dla całego demokratycznego świata; to sprawa polska, europejska, globalna. To także nasza sprawa.

Lista sygnatariuszy

Na wtorek, 22 lutego zaplanowano kolejne posiedzenie Rady ds. Ogólnych UE ws. naruszeń praworządności w Polsce. O sytuacji w Polsce debatować będą – zgodnie z procedurą z art. 7 Traktatu o UE – ministrowie wszystkich krajów członkowskich Unii. Mając to na uwadze Kampania Przeciw Homofobii przygotowała list, którego celem jest wywarcie presji na Radę UE. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita podpisało się pod nim.

W liście adresowanym do ministrów UE zwraca się uwagę m.in. na treść art. 2 Traktatu o UE, w którym mowa m.in. o prawach człowieka i prawach mniejszości. Jednym z postulatów jest, aby w ramach stwierdzenia naruszeń w zakresie praworządności, Rada UEpamiętała również o włączeniu tematyki naruszeń praw człowieka, w tym praw człowieka osób LGBTI.

Treść listu na stronie KPH

Stanowisko
Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita
dotyczące projektu rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 16 grudnia 2021roku,
zmieniającego rozporządzenia w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego
dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia.

W związku ze skierowaniem projektu rozporządzeń dotyczących zmian w edukacji historycznej w szkołach ponadpodstawowych do konsultacji społecznych – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita przedstawia swoje uwagi i oceny odwołujące się m.in. do przekazanych Stowarzyszeniu opinii nauczycieli historii i specjalistów w dziedzinie edukacji. Przedstawione poniżej uwagi są z konieczności pewnym wyborem sygnalizowanych kwestii i nie mają ambicji wyczerpania problematyki, którą w szerszym wymiarze będziemy starali się prezentować w przyszłości.

Nowy przedmiot „Historia i teraźniejszość” określony jest w projekcie rozporządzenia jako  ”przedmiot interdyscyplinarny, łączący wiedzę o życiu społecznym człowieka i jego głównych instytucjach z wiedzą o dziejach najnowszych Polski i świata. Przedmiot ma być realizowany na początku procesu kształcenia w szkołach ponadpodstawowych”. Jednocześnie w projekcie rozporządzenia czytamy, że w klasach pierwszych szkół ponadpodstawowych  program historii dotyczyć będzie epoki starożytności i średniowiecza.  Nie ulega wątpliwości, że decyzja  wprowadzenia przedmiotu „Historia i teraźniejszość” do nauczania w tych klasach jest z punktu widzenia dydaktyki niewłaściwa.  Nauczanie nowego przedmiotu, którego program opiera się na wiedzy historycznej dotyczącej okresu po II wojnie światowej, powinno być realizowane w ostatniej klasie liceum, gdy na lekcjach historii uczniowie będą zdobywać wiedzę o historii najnowszej.

We wstępie określającym założenia lub – inaczej to formułując – cele prowadzenia przedmiotu „Historia” autorzy piszą o krytycznym ujmowaniu i wypowiadaniu własnych opinii przez uczennice i uczniów. Wskazują też na ważną rolę wielości perspektyw badawczych i różnych aspektów procesów historycznych. Mogłoby to zapowiadać koncepcję uprawiania historii w szkole jako nauki umiejętności przyjmowania różnych punktów widzenia. Jednak w sprzeczności z taką koncepcją stoją wymieniane szczegółowo wątki, postacie historyczne i instytucje, które mają być ważne dla uczących się.

Całość stanowiska

11 stycznia 2022 roku Wolna szkoła zwróciła się z apelem do premiera Mateusza Morawieckiego o wycofanie się z procedowania zmian w prawie oświatowym.

Panie Premierze, jako przedstawiciele organizacji nauczycielskich, związków zawodowych oświaty, korporacji samorządowych oraz organizacji społecznych, zwracamy się do Pana z apelem o wycofanie się z:

– procedowania zmian w prawie oświatowym, zwiększających kompetencje kuratorów, odbierających autonomię uczniom, uczennicom, rodzicom i szkołom, a także ograniczającym kompetencje samorządów lokalnych w zakresie sposobu pracy szkół oraz ich sieci;

– zmian w podstawie programowej, likwidujących w szkołach ponadpodstawowych “Wiedzę o społeczeństwie” i wprowadzających przedmiot „Historia i teraźniejszość”;

– wycofanie się z wprowadzenia do prawa oświatowego sankcji karnych wobec dyrektorów placówek.

Rodzice powinni mieć możliwość decydowania o tym, jak realizowany jest w szkole program wychowawczo-profilaktyczny. Po zmianach w prawie oświatowym każdą ich inicjatywę, realizowaną we współpracy z organizacjami społecznymi będzie mógł zablokować kurator. Centralne władze oświatowe będą mogły wprowadzać dodatkowe zajęcia lub treści bez uzgodnień ze społecznością szkolną. Nawet jeśli ich treść nie będzie odpowiadała rodzicom i uczniom, nie będą mogli się sprzeciwić ani odmówić udziału w nich.

List podpisało 166 organizacji społecznych i osób – prezydenci, burmistrzowie i ich zastępcy, radni, marszałkowie Parlamentu Młodych.

Całość listu

Publikujemy list otwarty w sprawie ubiegłotygodniowej decyzji Prokuratury Generalnej Federacji Rosyjskiej, która złożyła pozew o rozwiązanie Międzynarodowego Stowarzyszenia „Memoriał”. Listy sygnowany jest m. in. przez Zbigniewa Gluzę, Agnieszkę Holland, Adama Pomorskiego, Marka Radziwona, Adama D. Rotfelda, Mariana Turskiego i Krystynę Zachwatowicz-Wajdę oraz organizacje pozarządowe: Fundację im. Stefana Batorego, Fundację Kultury Chrześcijańskiej ZNAK, Helsińską Fundację Praw Człowieka, Klub Inteligencji Katolickiej w Warszawie, Kolegium Europy Wschodniej, Ośrodek KARTA, Otwarta Rzeczpospolita – Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii, Polski PEN Club i Stowarzyszenie im. Jana Karskiego.

Treść listu

„18 września 2021 roku w klubie Progresja, którym Pan zarządza, ma odbyć się koncert pod nazwą Desecration Festival. Do udziału w nim zaproszono m. in. zespół Infernal War (dawniej znany jako Infernal SS). Przez krytyków muzycznych i badaczy muzyki zaliczany jest on do nurtu NSBM (National Socialist Black Metal – Narodowoscjalistyczne zespoły blackmetalowe) – gatunku charakteryzującego się tekstami wokół tematyki wyższości aryjskiej rasy, czystości krwi, pogańskich wierzeń, niechęci do przesyconymi ideologią nacjonalistyczną, antysemicką, antychrześcijańską. (…) Jako organizacja, która od lat stara się budować w Polsce społeczeństwo wolne od wszelkich uprzedzeń, szanujące drugiego człowieka, zdecydowanie protestujemy przeciwko występowi zespołu Infernal War. Czynimy tak w poczuciu, że działalność zespołu i jego twórczość narusza polskie prawo i ludzką przyzwoitość” – piszemy w liście skierowanym do dyrektora Klubu Progresja pana Marka Laskowskiego. W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list podpisali prezes Zarządu Marek Gumkowski oraz sekretarz Zarządu Damian Wutke.

Treść listu
Odpowiedź klubu Progresja

„12 września 2021 roku, w Świątyni Opatrzności Bożej miała miejsce uroczystość beatyfikacji kardynała Stefana Wyszyńskiego i matki Elżbiety Róży Czackiej. Tego samego dnia redaktor Wojciech Karpieszuk poinformował w Gazecie Wyborczej o tym, że na stoiskach ustawionych na terenie Świątyni Opatrzności Bożej można było kupić jawnie antysemickie i homofobiczne książki.

Wśród tytułów dostępnych na terenie stoisk podaje następujące: „Przedsiębiorstwo Holokaust”, „Pandemia i mistyfikacja”, „Chamy i Żydy w dzisiejszej Polsce”, „Szczepionka na koronawirusa – zagrożenie dla ludzkości?”, „5G – narodziny mega totalitaryzmu”, „Masoneria polska 2021″, „Judeopolonia II. Anatomia zniewolenia Polski”, „Homoterror”, „Fenomen żydowski. Ze studiów nad etniczną aktywnością”, „Fałszywa pandemia. Krytyka naukowców i lekarzy”.

Jako organizacja od ponad dwudziestu lat budująca w Polsce społeczeństwo wolne od uprzedzeń, szanujące drugiego człowieka i upominające się o jego godność zwracamy się do księdza Proboszcza z prośbą o ustosunkowanie się do zaistniałej sytuacji i jej wyjaśnienie” – napisał w liście do Proboszcza Parafii Opatrzności Bożej ks. Tadeusza Aleksandrowicza sekretarz Zarządu Otwartej Rzeczpospolitej Damian Wutke.

Treść listu

Już ponad 2000 osób podpisało apel o przyjęcie wniosków o azyl, zapewnienie podstawowej opieki i skierowanie osób przebywających na granicy z Białorusią do ośrodków dla uchodźców. – Problem na polskiej granicy musi zostać realnie rozwiązany, a nie tylko odsunięty od naszych oczu za zasiekami, kordonami i ekranami telewizorów pokazującymi nieprawdę – czytamy w apelu.

Apel został opublikowany na stronie graniceprzyzwoitosci.pl. Podpisali go m.in (lista wciąż jest aktualizowana): Adam Bodnar, Danuta Przywara, Wojciech Sadurski, Magdalena Środa, Agnieszka Holland, Ewa Siedlecka, Justyna Sobolewska, Ireneusz Krzemiński, Andrzej Leder, Stanisław Obirek, Piotr Pytlakowski, Jacek Rakowiecki, Wojciech Czuchnowski, Marek Beylin, Kuba Wygnański, Paula Sawicka, Marek Gumkowski, Andrzej Seweryn.

Jeżeli chcesz dołączyć do apelu, możesz podpisać go na stronie: graniceprzyzwoitosci.pl.

Gdańsk, 31 sierpnia 2021 roku

Apel w obronie polskich szkół

Dobra, przyjazna szkoła, motywująca do samodzielnego twórczego myślenia, wychowująca otwartego człowieka i współtworzona przez różne środowiska – nauczycieli, rodziców, uczniów i organizacje pozarządowe oraz władze lokalne i centralne to podstawa demokratycznego społeczeństwa. Szkoła oparta na wzajemnym szacunku, z programem odpowiadającym na wyzwania współczesnego świata. Takie szkoły chcemy dla naszych dzieci, dla 4,6 miliona młodych Polek i Polaków!

Dlatego z przerażeniem przyjmujemy zapowiedzi zmian w prawie oświatowym. Wprowadzenie propozycji MEiN w życie to:

Razem z kilkunastoma organizacjami pozarządowymi podpisaliśmy, przygotowany przez Amnesty International Polska, apel do premiera Mateusza Morawieckiego. To wezwanie do udzielenia pomocy uchodźcom i uchodźczyniom przebywającym na polskiej granicy.

Poparcie dla apelu można wyrazić na stronie Amnesty International Polska.

Polska faktycznie zamknęła swoje granice przed uchodźcami. Straż Graniczna ignoruje prośby o schronienie od ludzi, którzy uciekli przed prześladowaniami. Przypominamy polskiemu rządowi jego zobowiązania wynikające z obowiązującego w Polsce prawa międzynarodowego.

Upomnijmy się o ludzi, którzy utknęli na polsko-białoruskiej granicy!

Od kilku dni Straż Graniczna z pomocą wojska wysłanego przez rząd, nie wpuszcza do Polski grup uchodźców. Ludzie koczują na granicy z Białorusią pod okiem uzbrojonych funkcjonariuszy. Na miejscu są organizacje pozarządowe i prawnicy reprezentujący uchodźców. Tymczasem polskie władze, zamiast postępować zgodnie z procedurami przewidzianymi w Konwencji Genewskiej, 20 sierpnia 2021 błyskawicznie znowelizowały rozporządzenie MSWiA w sprawie czasowego zawieszenia lub ograniczenia ruchu granicznego na określonych przejściach granicznych i przyjęły przepis mówiący, że “W przypadku ujawnienia osób, (…)[tj. innych niż obywatele RP i legalnie przebywający cudzoziemcy, przyp.aut.], na przejściu granicznym, na którym ruch graniczny został zawieszony lub ograniczony oraz poza terytorialnym zasięgiem przejścia granicznego, osoby te zostaną zawrócone do linii granicy państwowej”. Taka regulacja legitymizuje brutalne odpychanie uchodźców od granic i jest zaprzeczeniem zasad postępowania w przypadkach osób poszukujących ochrony międzynarodowej.

„Projektowane zmiany to zamach na autonomię szkoły, dyrektora i nauczycieli i podważenie obowiązujących od lat 90. demokratycznych zasad funkcjonowania placówek oświatowych” — piszą w stanowisku z 17 czerwca organizacje społeczne. Pod protestem podpisało się również Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

To sprzeciw wobec pomysłów min. Czarnka – rozszerzenia uprawnień kuratorom oświaty, nad którym pracuje Rada Ministrów. Zmiany w prawie oświatowym pozwolą im m.in. powoływać i odwoływać dyrektora szkoły, odbierać uprawnienia do działania placówce niepublicznej, czy nie wpuścić niewygodnej organizacji społecznej.

„Obserwując publiczne działania ministerstwa, obawiamy się, że w efekcie planowanych zmian funkcjonować będą nieformalne listy organizacji »polecanych« i »niepożądanych«. Tymczasem szkoła, jako instytucja realizująca publiczne zadania, ma konstytucyjny obowiązek zapewnić równość i poszanowanie przekonań wszystkich obywateli, nie tylko tych, którzy podzielają poglądy obecnego kierownictwa resortu. Ma też obowiązek respektować prawo rodziców do wychowania dzieci zgodnie z własnymi przekonaniami”.

Całość oświadczenia

Instytucja kontrolna i informowanie obywateli o inwigilacji – wszystkie opozycyjne kluby parlamentarne zgadzają się, że kontrola nad służbami jest konieczna i trzeba ją wprowadzić jak najszybciej. Fundacja Panoptykon przygotowała petycję do rządzących z postulatami zmian. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita znalazło się wśród jej sygnatariuszy.

W 2021 r. słowo inwigilacja tylko z mównicy sejmowej padło 43 razy – problem jest zatem posłom i posłankom znany. I przynajmniej w opozycji panuje zgoda co do tego, jak go rozwiązać. W odpowiedzi na zadane przez nas pytania wszystkie partie opozycyjne zgodziły się, że niezbędne są zmiany legislacyjne w obszarze, który reguluje to, co mogą służby i komu się ze swoich działań sprawozdają.

Zmiany są możliwe, ale czy do nich dojdzie – zależy od rządzących. Petycja trafi do Sejmu RP, ale też do prezydenta i premiera. Obaj są związani z PiS-em, który jako jedyny nie odpowiedział na pytania zadane przez Panoptykon.

Do wszystkich parlamentarzystów i parlamentarzystek trafił przygotowany przez Panoptykon wzór powiadomienia o inwigilacji prowadzonej przez nieistniejącą Agencję Bezpieczeństwa Narodowego. W ten sposób Fundacja pokazała parlamentarzystom i parlamentarzystkom, jak w praktyce mogłyby działać postulowane przez nią rozwiązania.

Więcej na stronie Panoptykonu

Jako przedstawiciele organizacji społecznych sprzeciwiamy się wrogiemu przejęciu urzędu Rzecznika Praw Obywatelskich przez rządzącą większość parlamentarną. Nie akceptujemy de facto rozstrzygania o naszych prawach i wolnościach przez politycznie zależny trybunał Julii Przyłębskiej, lekceważenia w jego pracach podstawowych zasad rzetelnego procesu, w tym kwestii niezależności i bezstronności sędziów.

Przyjęty wczoraj przez trybunał pogląd stanowi kolejny przykład zawłaszczania państwa przez partię władzy, podkopywania fundamentów demokracji i obchodzenia przepisów Konstytucji w myśl zasady: po nas choćby potop.

Oświadczenie w sprawie przejęcia urzędu Rzecznika Praw Obywatelskich przez większość sejmową podpisało 121 polskich organizacji społecznych, w tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Całość oświadczenia

62 organizacje społeczne podpisały się pod petycją do Pierwszej Prezes Sądu Najwyższego w sprawie wycofania jej wniosku do Trybunału Konstytucyjnego. Wniosek dotyczy zbadania zgodności z Konstytucją niektórych przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jeśli Trybunał Konstytucyjny uzna wymienione przepisy ustawy za niekonstytucyjne, w praktyce – prawdopodobnie – nie dowiemy się o tym, o czym władza nie zechce nas poinformować.

Z całą mocą chcemy podkreślić, że wniosek Małgorzaty Manowskiej do Trybunału Konstytucyjnego pozbawia wszelkich złudzeń. Nie zostawi nam nawet prawa do informacji. I chociaż podobne próby bez efektu podejmowało wcześniej dwoje poprzedników sędzi Manowskiej, to działo się to w czasach, gdy system ochrony naszych [obywatelek i obywateli] praw, choć niedoskonały, działał.

Treść petycji

Na początku lutego br. media obiegła informacja, potwierdzona później przez Instytut Pamięci Narodowej, o mianowaniu Tomasza Greniucha p.o. dyrektora wrocławskiej delegatury Instytutu.

Tomasz Greniuch jest znany ze swojej nacjonalistycznej przeszłości. Był uczestnikiem haniebnych demonstracji Obozu Narodowo- Radykalnego Krakowie. To właśnie m. in. na fotografiach z 2007 roku z obchodów 63. rocznicy założenia ONR widać Greniucha wykonującego gest tzw. heilowania. I nie jest to jedyny taki przypadek – dwa lata wcześniej taki sam gest wykonywał podczas tzw. wyprawy myślenickiej, którą współorganizował. Miała ona uczcić rocznicę najazdu na Myślenice, gdy podczas  ataku skrajnie prawicowych bojówek z 22 na 23 czerwca 1936 r.  palono żydowskie sklepy i bito miejscową ludność, Żydów i Polaków.

Szokujące i oburzające jest tłumaczenie p. Sławomira Bradskiego z biura prasowego Instytutu Pamięci Narodowej, który odnosząc się do udokumentowanej działalności Greniucha, mając przed sobą zdjęcia na których widać wykonywane przez niego hitlerowskie pozdrowienie, stwierdził, że „mamy w naszej instytucji [IPN] pluralizm”.

Otóż pluralizm nie oznacza przyzwolenia na propagowanie treści, które naruszają polską Konstytucję i  prawa niższego rzędu. Nie oznacza też, że dyrektorem jednego z oddziałów Instytutu Pamięci Narodowej może być człowiek, którego poglądy i zachowania, nawet jeśli pochodzą z (nieodległej) przeszłości, są policzkiem dla wszystkich tych, którzy choćby w minimalnym stopniu zdają sobie sprawę z tego, jak brutalnie Polska została doświadczona przez nacjonalistyczny i antysemicki hitlerowski reżim.

W związku z tym Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita wydała następujące oświadczenie:

9 lutego 2021 roku na stanowisko p.o. dyrektora wrocławskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej został powołany Tomasz Greniuch, członek ONR (przynajmniej do 2013 r.) i dawny szef Opolskiej Brygady Obozu Narodowo- Radykalnego zdelegalizowanej za propagowanie faszyzmu i nawoływanie do antysemityzmu, czego zabrania Konstytucja RP i art. 256 kodeksu karnego.

Ta nominacja obraża Polskie Państwo.

Protestujemy przeciwko nominacji Tomasza Greniucha na to stanowisko i żądamy jego odwołania.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita

Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej

Marek Gumkowski – Prezes Zarządu

Oświadczenie w pdf

Nie ma demokracji bez wolnych mediów, niezależnych od władz politycznych i grup interesów. Nie ma demokracji bez silnego autonomicznego społeczeństwa obywatelskiego zdolnego do samoorganizacji i artykułowania społecznych potrzeb i aspiracji. To dzięki nim instytucje publiczne, organy władzy, policja, struktury gospodarcze i uczestnicy życia publicznego podlegają społecznej kontroli. Wolne i odpowiedzialne media dostarczają rzetelnych informacji, upowszechniają wiedzę, tworzą przestrzeń do wymiany opinii, prowadzenia otwartej debaty i politycznego sporu.

Niezależne media opierające się na rzetelnym, odpowiedzialnym dziennikarstwie są niezbędne w epoce masowej, zindywidualizowanej komunikacji, jaką otworzył internet. Choć każdy może mieć opinię, nie każdy ma kompetencje, by analizować coraz większe strumienie danych i zamieniać je na użyteczne informacje. Nie każdy ma zasoby i umiejętności, by prowadzić żmudne śledztwa dziennikarskie odsłaniające istotne fakty ze świata polityki i biznesu.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita przed rozpoczęciem procesu wytoczonego profesorom Barbarze Engelking i Janowi Grabowskiemu wyrażało swoje zaniepokojenie i sprzeciw. Przypominaliśmy, że wolność badań naukowych jest zagwarantowana Konstytucją, a sala sądowa nie może być miejscem rozstrzygania sporów dotyczących wyników badań i ich interpretacji.

9 lutego 2021 roku zapadł wyrok, który nakazuje Autorom publikacji „Dalej jest noc. Losy Żydów w wybranych powiatach okupowanej Polski” przeprosiny skarżącej – krewnej jednej z osób, której wojenna, niejednoznaczna działalność została opisana w książce.

Treść oświadczenia pozostała bez zmian, a zebrane podpisy będą wyrazem solidarności i uznania dla pracy profesorów Barbary Engelking i Jana Grabowskiego.

List można podpisać za pośrednictwem platformy naszademokracja.pl

_____________________________________________________________________________

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita wyraża głębokie zaniepokojenie i sprzeciw w związku z procesem wytoczonym profesorom Barbarze Engelking i Janowi Grabowskiemu, redaktorom i współautorom pracy Dalej jest noc. Losy Żydów w wybranych powiatach okupowanej Polski.

Pozwani to uznani naukowcy, którzy w swoich pracach przybliżają wielowątkową i złożoną historię Zagłady Żydów na terenie okupowanej Polski – wydarzenia haniebne, ale także bohaterskie, jak działania Sprawiedliwych. Skarżącą jest krewna jednej z osób, której czyny z czasów wojny – na podstawie przebadanych przez naukowców źródeł – zostały opisane w książce. Nie była to działalność o jednoznacznej wymowie: z jednej strony pomoc udzielona Żydówce w ucieczce przed grożącą jej śmiercią z rąk nazistów, z drugiej – sformułowane przez świadka podejrzenia o wydanie Niemcom kilkudziesięciu ukrywających się w lesie Żydów. Autorom publikacji zarzuca się naruszenie dóbr osobistych skarżącej, naruszenie prawa do kultu pamięci o osobie zmarłej oraz wykroczenie przeciwko prawu do dumy i tożsamości narodowej.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita przypomina, że Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej gwarantuje wolność badań naukowych. W demokratycznym państwie sąd nie może być miejscem rozstrzygania sporów dotyczących wyników badań i ich interpretacji. Publikacje naukowe, będące efektem wieloletniej pracy i kwerend archiwalnych, mogą być punktem wyjścia do dyskusji i polemiki, a nie przedmiotem sporu sądowego.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita wyraża uznanie dla pracy profesorów Barbary Engelking i Jana Grabowskiego.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita

Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej

Marek Gumkowski – Prezes Zarządu

Oświadczenie w pdf

Nie ma prawa do informacji, kiedy ogranicza się jej rozpowszechnianie. Dlatego wyrażamy naszą solidarność z dziennikarzami i dziennikarkami, których działalność może zostać znacząco ograniczona na skutek wprowadzenia tzw. podatku medialnego.

Nasza misja jest zbieżna z tą, którą realizują media. Pełnią one istotną rolę w kontrolowaniu władz publicznych, pozyskują informacje o tym jak politycy i urzędnicy wykonują swoje funkcje i jak wydawane są nasze pieniądze. Kontekst nałożenia tzw. podatku medialnego jest dla nas oczywisty. Chodzi o to, by tę funkcję kontrolną ograniczyć, a w rezultacie by obywatele i obywatelki miały mniejszy dostęp do informacji o sprawach publicznych.

Oprócz tego symbolicznego gestu solidarności, zwracamy się jednocześnie z apelem do władz, aby w trosce o wolność mediów nie kontynuowały prac nad wprowadzeniem tej daniny.

„Od wielu dni w całej Polsce trwają społeczne protesty. Tysiące Polek i Polaków manifestuje sprzeciw, którego głównym powodem stała się próba ograniczenia prawa do aborcji przez orzeczenie upolitycznionego Trybunału Konstytucyjnego. Manifestacje mają charakter pokojowy, a ich uczestniczki i uczestnicy korzystają z podstawowych praw obywatelskich, jakimi są swoboda wyrażania opinii i wolność zgromadzeń. Prawa te mogą zostać ograniczone jedynie w sytuacji nadzwyczajnej, usankcjonowanej w sposób ustawowy zgodnie z przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej.

Stanowczo sprzeciwiamy się używaniu policji do pacyfikacji pokojowych manifestacji. Żądamy natychmiastowego zaprzestania eskalacji bezprawnych działań i policyjnej przemocy. (…)

Apelujemy do policjantek i policjantów o powstrzymanie się od bezprawnych działań. Dziękujemy tym, którzy wykonują swoje obowiązki zgodnie z ustawową misją. (…)

Jednocześnie deklarujemy solidarność z osobami, które uczestniczą dziś w pokojowych demonstracjach w obronie swoich praw i wolności. Będziemy w miarę naszych możliwości udzielać Wam wsparcia i pomocy, by nikt nie pozostał sam w sytuacji zagrożenia” – oświadczenie przeciwko bezprawnym działaniom policji podpisało 77 polskich organizacji społecznych.

Treść oświadczenia

20 listopada 2020 r. obchodzimy Ogólnopolski Dzień Praw Dziecka, święto ustanowione dla upamiętnienia przyjęcia Konwencji o Prawach Dziecka – fundamentalnego dokumentu prawa międzynarodowego, który ustanowił powszechne standardy ochrony praw dzieci.

Z tej okazji grupa organizacji pozarządowych przygotowała petycję dotyczącą ratyfikacji przez Polskę III Protokołu Fakultatywnego do Konwencji o Prawach Dziecka. Ustanawia on mechanizm skargowy pozwalający na komunikowanie Komitetowi Praw Dziecka przypadków naruszeń praw dzieci.

11 listopada 2020 roku, mimo zakazu warszawskiego Ratusza, podtrzymanego przez sąd, ulicami Warszawy przeszedł po raz kolejny tzw. marsz niepodległości.  Relacje uczestników i mediów nie pozostawiają złudzeń – organizatorzy i uczestnicy marszu dopuszczali się łamania prawa. Zdemolowano budynek przy Rondzie de Gaulle’a, używano materiałów pirotechnicznych, zaatakowano oddziały Policji, jedna z petard rzucanych w budynek przy al. 3 maja spowodowała pożar mieszkania. Celem podpalenia był balkon z symbolem Strajku Kobiet i tęczową flagą. Trzeba w tym miejscu podkreślić, że wbrew wyjaśnieniom organizatorów, marsz nie był w żaden sposób blokowany – żadna organizacja, ani grupa obywateli nie stanęła na drodze demonstracji. Podawane przez organizatorów informacje, w tym ta jakoby Antifa „prowokowała” uczestników marszu są cyniczne i urągają prawdzie.

Demonstracja, która miała podobno uczcić rocznicę odzyskania Niepodległości, okazała się najazdem agresywnych chuliganów na Warszawę, jego mieszkańców i mieszkanki. Spowodowała poważne obrażenia ludzi oraz zniszczenia i straty, nie tylko materialne.

Organizatorem wydarzenia było Stowarzyszenie Marsz Niepodległości, nad którym nadzór administracyjny sprawuje Prezydent m. st. Warszawy.

W związku z tym skierowaliśmy list do Prezydenta Warszawy, w którym:

Wzywamy Pana Prezydenta do niezwłocznego podjęcia stosownych kroków w obliczu wydarzeń na tegorocznym Marszu Niepodległości.

Wzywamy Pana Prezydenta, by jako organ nadzoru, skorzystał Pan z prawa do złożenia wniosku o delegalizację Stowarzyszenia, którego liderzy i członkowie drwią z prawa i jawnie je łamią.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita list podpisali Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Treść listu

Solidarni w obronie naszych praw i wolności

Oświadczenie organizacji społecznych w sprawie aktualnego kryzysu społecznego

My, przedstawicielki i przedstawiciele organizacji społecznych stanowczo sprzeciwiamy się działaniom władz, które prowokują napięcia społeczne i prowadzą do ich eskalacji. Polki i Polacy w całym kraju odpowiedzieli masowymi protestami na ograniczenie praw podstawowych kobiet wynikające z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego Julii Przyłębskiej z 22 października 2020 r. Bezprecedensowa mobilizacja, zwłaszcza ludzi młodych jest w pełni zrozumiałym wyrazem sprzeciwu. Zupełnie niezrozumiała jest reakcja władz na ten głos gniewu. Odmawianie uznania podmiotowości protestujących, pogarda dla ich argumentów i racji, jawne grożenie przemocą państwową i wezwanie prezesa partii rządzące, wicepremiera rządu odpowiedzialnego za sprawy bezpieczeństwa, do przemocy pozapaństwowej wywołują olbrzymi niepokój i zdecydowany sprzeciw.

„Wyrażamy zaniepokojenie decyzją o zamiarze powołania na stanowisko Ministra Edukacji i Nauki Pana Posła dr. hab. Przemysława Czarnka. Kandydat na to stanowisko wielokrotnie w publicznych wypowiedziach okazywał brak szacunku dla godności człowieka w odniesieniu do osób należących do mniejszości, w szczególności osób LGBT. W czerwcu br., podczas debaty na antenie TVP nt. osób nieheteronormatywnych, dr Czarnek powiedział: „skończmy słuchać tych idiotyzmów o jakichś prawach człowieka czy jakiejś równości. Ci ludzie nie są równi ludziom normalnym”.

Niepokój muszą budzić także głoszone przez dr. Czarnka poglądy dotyczące wspólnej polsko-żydowskiej historii, szczególnie w odniesieniu do jej najtragiczniejszych kart, i niezrozumiałe wypowiedzi na temat Muzeów – Miejsc Pamięci, z których nigdy się nie wycofał” – piszą sygnatariusze i sygnatariuszki listu otwartego przeciwko nominacji Przemysława Czarnka na Ministra Edukacji i Nauki. Wśród nich są m. in. przedstawiciele Otwartej Rzeczpospolitej – Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka, członkowie Rady Ireneusz Krzemiński i Robert Szuchta, Prezes Zarządu Marek Gumkowski oraz Sekretarz Zarządu Damian Wutke.

Cały list na portalu Więzi

Nie wyrażamy zaniepokojenia. Nie prosimy o rozważenie. Nawet nie zwracamy uwagi na ważną kwestię. Żądamy, żebyście reprezentując nas, obywateli i obywatelki Polski, zachowali się po ludzku.

Żądamy, żeby władze naszego kraju zachowały się odpowiedzialnie i dojrzale. Żądamy, żeby natychmiast przyjąć choć grupę najbardziej potrzebujących – na przykład dzieci bez opieki. Nie zgadzamy się na to, by Polska trwała w gronie państw obojętnych na tragedię dziesiątek tysięcy ludzi.

Inicjatywę Polskiego Forum Migracyjnego poparło kilkadziesiąt organizacji społecznych. Pilny apel do polskiego rządu i prezydentów miast o natychmiastowe przyjęcie najbardziej potrzebujących uchodźców i uchodźczyń ze spalonego obozu Moria na greckiej wyspie Lesbos podpisały m. in. Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Amnesty International, Chlebem i Solą, Fundacja Ocalenie, Stowarzyszenie Kongres Kobiet, Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Treść apelu

„Ze zdziwieniem i niepokojem przyjęliśmy zezwolenie Urzędu Miejskiego na zorganizowanie 19 września br. tzw. Marszu Normalności. Wbrew informacjom zawartym we wniosku i udostępnionym na oficjalnej stronie Urzędu organizatorem Marszu nie jest osoba fizyczna, lecz trzy organizacje: Obóz Narodowo-Radykalny, Autonomiczni Nacjonaliści Białystok oraz Patriotyczna Jagiellonia. (…) Wszyscy mamy w pamięci zeszłoroczne wydarzenia w Białymstoku, kiedy uczestnicy pokojowego I Marszu Równości zostali brutalnie zaatakowani przez środowiska nacjonalistyczne. Przedstawiciele tych samych organizacji zwołują teraz marsz, który według nich samych ma być odpowiedzią na „nachalną propagandę dewiacji”, a wysiłki obrońców praw człowieka, zmierzających do równego traktowania obywateli i obywatelek, nazywają „liberalnym czy nowo-lewicowym atakiem”.

Oczekujemy od Pana, tak jak od włodarzy innych polskich miast, realizacji Waszych kompetencji nadzorczych, co oznacza w tym wypadku nieudzielanie zezwoleń na takie wydarzenia, które najprawdopodobniej przerodzą się w seanse nienawiści wobec mniejszości, głównie mniejszości seksualnych. Jeśli jednak z jakichś, nie do końca zrozumiałych dla nas powodów, taką zgodę Pan wyda, apelujemy o wysłanie na tego rodzaju wydarzenie obserwatorów reprezentujących władze miejskie, by gdy zaistnieją przesłanki ku temu, możliwe było ­ – m.in. na podstawie art. 13 Konstytucji RP oraz praw niższego rzędu – rozwiązanie takiej manifestacji”

W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list do prezydenta Białegostoku ws. tzw. Marszu Normalności podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

Podpisaliśmy się pod apelem Inicjatywy Wolna Białoruś do Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji oraz do czterech głównych polskich operatorów komórkowych: Plus, Play, Orange, T-Mobile PL. Organizacja, chcąc zapewnić Białorusinom dostęp do informacji, konieczny w obecnej sytuacji i mocno ograniczany przez obecny reżim, apeluje o:

– Zniesienie opłat za telefonowanie do Białorusi, tak jak to zrobił litewski operator Tele2 Lietuva.

– Zredukowanie lub całkowite zniesienie opłat roamingowych z Białorusią na czas protestów.

– Zwiększenie zasięgu sieci stacji bazowych (BTS) przy granicy z Białorusią, aby ułatwić kontakt z mieszkańcami miast przy granicy z Polską.

Treść listu na stronie Fundacji ePaństwo

Dyrektor CSW Zamek Ujazdowski odwołał koncert zespołu Hungarica. Oświadczenie na stronie Centrum.

„14 sierpnia 2020 roku w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski ma odbyć się koncert węgierskiego zespołu Hungarica. W ten sposób dyrektor Piotr Bernatowicz zamierza uczcić setną rocznicę Bitwy Warszawskiej. Członkowie zespołu czynnie wspierają działalność neofaszystowskiej partii Jobbik oraz Gwardii Narodowej, uznawanej za organizację neonazistowską, która została zdelegalizowana przez węgierski sąd za działalność naruszającą prawa mniejszości, głoszenie antysemickich poglądów i negowanie Holokaustu. (…) Dlatego protestujemy przeciwko występowi zespołu znanego z głoszenia neonazistowskich, rasistowskich poglądów, sprzecznych z polskim prawem i poczuciem ludzkiej przyzwoitości.

Przypominamy, że w poprzednich latach występy zespołu Hungarica zostały odwołane m. in. przez władze Politechniki Warszawskiej oraz Uniwersytetu Marii Curie – Skłodowskiej. Tego samego oczekujemy od dyrektora CSW Zamek Ujazdowski Piotra Bernatowicza i nadzorującego Centrum Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Piotra Glińskiego” – piszemy w oświadczeniu, które w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita podpisali przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść oświadczenia

Podpisaliśmy oświadczenie organizacji społecznych w sprawie zajść w nocy w Warszawie z 7 na 8 sierpnia po zatrzymaniu aktywistki Margot z kolektywu Stop Bzdurom.

Apelujemy do funkcjonariuszy policji o stosowanie przepisów prawa w duchu zagwarantowanych w Konstytucji i przyjętych przez Polskę konwencji międzynarodowych praw człowieka. Żądamy też wnikliwego i szybkiego śledztwa w sprawie nadużyć, jakie miały miejsce w trakcie zamieszek.

„Od dnia ogłoszenia daty wyborów prezydenckich w Białorusi władze w Mińsku podejmują masowe, bezprawne działania mające na celu uniemożliwienie obywatelom pokojowego wyrażania swoich poglądów oraz oddania głosu w wolnych i sprawiedliwych wyborach. Jesteśmy świadkami bezprecedensowej w swojej skali próby utrzymania władzy przy użyciu metod i środków sprzecznych z międzynarodowymi standardami państwa prawa, gwałcących prawa człowieka i swobody obywatelskie. (…)

Jako przedstawiciele polskiego społeczeństwa obywatelskiego z głębokim zaniepokojeniem obserwujemy wydarzenia z ostatnich miesięcy w Białorusi i wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec represji i przemocy stosowanych przez białoruskie władze” – piszą polskie organizacje społeczeństwa obywatelskiego w stanowisku zainicjowanym przez Grupę Zagranica. Wśród sygnatariuszy jest Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Całe stanowisko na stronie zagranica.org.pl

Kilka dni przed kolejną rocznicą wybuchu powstania warszawskiego wystosowaliśmy list do prezydenta Rafała Trzaskowskiego. Piszemy w nim: „w ostatnich latach obserwujemy coraz śmielszą aktywność organizacji i ugrupowań, które z nienawiści uczyniły narzędzie walki politycznej, a rocznice wydarzeń historycznych traktują jako kolejną okazję do nawoływania do przemocy, głoszenia haseł godzących w ludzką godność, prezentowania symboli zakazanych prawem. W Warszawie doświadczamy tego wyjątkowo boleśnie 1 sierpnia oraz 11 listopada każdego roku.

1 sierpnia przez Warszawę przejdzie IX Marsz Powstania Warszawskiego, organizowany przez Stowarzyszenie Marsz Niepodległości oraz Roty Marszu Niepodległości. Takie samo wydarzenie, w tym samym czasie i miejscu, organizuje Mazowiecka Brygada ONR.

W roku ubiegłym na trasie tego marszu pojawiały się hasła „raz sierpem, raz młotem czerwoną hołotę”, „jeden pocisk, jeden Niemiec”, prezentowano symbole swastyki i krzyża celtyckiego, a ruch osób LGBT przyrównywano do totalitaryzmu. Warto zauważyć, że marsz odbył się kilka dni po I Marszu Równości w Białymstoku, na którym doszło do brutalnego ataku środowisk narodowych na uczestników pokojowej demonstracji. Po wydarzeniach tych głos zabrali powstańcy warszawscy, którzy wyrazili stanowczy sprzeciw wobec fali nienawiści i przemocy, wobec dzielenia ludzi na lepszych i gorszych. Przypomnieli, że w powstaniu walczyły również osoby LGBT. Pamiętajmy o ich słowach.

Przypominamy to wszystko dlatego, że oczekujemy od Pana i podległych Panu urzędników realizacji kompetencji nadzorczych, przede wszystkim wysyłania obserwatorów – po to, by gdy zaistnieją przesłanki, możliwe było rozwiązanie imprezy na gruncie art. 13 i in. Konstytucji oraz praw niższego rzędu„.

List podpisali m. in. uczestnicy powstania warszawskiego, członkowie i członkinie Zarządu oraz Rady Programowej Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita oraz Naczelny Rabin Polski.

Treść listu

Przedstawione w projekcie ustawy rozwiązania nakładają ograniczenia na działalność organizacji pozarządowych w szkołach i placówkach oraz w istotny sposób utrudniają korzystanie z oferowanego przez nie wsparcia edukacyjnego i wychowawczego. Organizacje, nauczyciele i pedagodzy, podpisani pod stanowiskiem, wyrażają zatem swój sprzeciw wobec projektowanych zmian.

Organizacje społeczne działają w szkołach i innych placówkach na podstawie przepisów prawa. Od ponad 30 lat wykonują ogromną pracę na rzecz polskiej oświaty, towarzyszą nauczycielom oferując ciekawe zajęcia mieszczące się w ramach podstawy programowej np. historii, kultury czy ochrony środowiska jak i proponując dodatkowe zajęcia, które wykraczają poza program szkolny a które służą rozwojowi uczniów. Pomagają realizować programy edukacyjne, profilaktyczno–wychowawcze i inne zadania, wynikające z zapisów podstawy programowej i prawa oświatowego. Wspierają pracę niemal wszystkich polskich szkół, tysięcy nauczycieli i nauczycielek, milionów uczniów i uczennic, a także ich rodziców. Prowadzą zajęcia dla uczniów, szkolą nauczycieli i dyrektorów, wprowadzają innowacyjne metody pracy i nowe technologie, pomagają przełamywać szkolne schematy.

Treść stanowiska oraz lista sygnatariuszy na stronie www.obywateledlaedukacji.org

Kilkadziesiąt organizacji społecznych we wspólnym oświadczeniu wyraziło oburzenie postawieniem zarzutów kierowniczce ds. zarządzania zasobami ludzkimi sieci IKEA w związku z wypowiedzeniem umowy o pracę pracownikowi, który zamieścił w intranecie firmy wpisu zawierającego cytat ze Starego Testamentu o potrzebie karania śmiercią osób homoseksualnych oraz odmówił jego usunięcia.

Według sygnatariuszy oświadczenia, pracodawca zrealizował ciążące na nim obowiązki w zakresie przeciwdziałania dyskryminacji w miejscu pracy. „Brak reakcji stanowiłby przyzwolenie i niebezpieczny wyłom w systemie ochrony praw człowieka pracownic i pracowników, ich poczuciu bezpieczeństwa i godności, byłby naruszeniem wewnętrznych norm i reguł obowiązujących w Grupie IKEA, zasad współżycia społecznego, jak również stanowiłby podstawę odpowiedzialności prawnej pracodawcy. Obowiązek moralny i prawny reagowania na dyskryminację i nawoływanie do przemocy wobec drugiego człowieka spoczywa na wszystkich nas, a na pracodawcy w szczególności” – czytamy w oświadczeniu.

Oświadczenie podpisały organizacje społeczne zrzeszone w Koalicji na rzecz Równych Szans – nieformalnej platformie kilkudziesięciu organizacji społecznych działających w obszarze ochrony praw człowieka i przeciwdziałania dyskryminacji w całej Polsce; zrzeszone w Koalicji CSR Watch, której członkami są organizacje społeczeństwa obywatelskiego działające na rzecz społecznie odpowiedzialnego biznesu, a także Forum Odpowiedzialnego Biznesu, koordynator Karty Różnorodności.

Treść stanowiska

„Kilka dni temu Rafał Ziemkiewicz zapowiedział premierę swojej najnowszej książki „Cham niezbuntowany”. Publikowane w Internecie fragmenty nie pozostawiają wątpliwości, że w książce głoszone są poglądy o charakterze antysemickim, mające wywołać nienawiść doŻydów, a także podać w wątpliwość historyczne fakty dotyczące Zagłady Żydów podczas II wojny światowej. (…) Protestujemy przeciwko promowaniu w mediach społecznościowych i publicznych tego rodzaju siejących nienawiść i szerzących kłamstwa opinii. W związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa nawoływania do nienawiści na tle różnic narodowościowych oraz publicznego znieważenia grupy ludności z powodu jej przynależności narodowej (art. 256 pt. 2 i art. 257 kk) złożyliśmy zawiadomienie do Prokuratury. Jednocześnie apelujemy do dystrybutorów książki, księgarzy i sprzedawców, o jej niepromowanie, a jeśli to możliwe –wycofanie jej ze sprzedaży” – piszemy w stanowisku, podpisanym przez Paulę Sawicką – przewodniczącą Rady Programowej naszego Stowarzyszenia oraz Marka Gumkowskiego – prezesa Zarządu Głównego.

Treść stanowiska

Organizacje społeczne apelują do premiera Mateusza Morawieckiego i ministra edukacji Dariusza Piontkowskiego o podjęcie natychmiastowych działań, które poprawią jakość funkcjonowania polskiej edukacji w czasie, kiedy placówki szkolne, przedszkolne i żłobkowe pozostają zamknięte a młodzież nie może wychodzić z domu bez pełnoletniego opiekuna.

List otwarty podpisały: Fundacja “Przestrzeń dla edukacji”, Fundacja “Edu Tank”, Ruch Społeczny „Obywatele dla edukacji”, Fundacja “Pole Dialogu”, Centrum Praw Kobiet, Społeczny Monitor Edukacji , Kampania Przeciw Homofobii, Instytut Spraw Publicznych, Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Fundacja ePaństwo, Fundacja Feminoteka, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, Fundacja Wspomagania Wsi, Fundacja Rozwoju Dzieci im. J. A. Komeńskiego, Fundacja Panoptykon, Fundacja Szkoła z Klasą, Fundacja Centrum Cyfrowe, Pracownia Badań i Innowacji Społecznych „Stocznia”, Inicjatywa „Protest z Wykrzyknikiem”, Fundacja „Rodzic mają głos”, Stowarzyszenie Nauczycieli Edukacji Początkowej, Fundacja Rozwoju Społeczeństwa Wiedzy „Think”, Fundacja Idealna Gmina, Stowarzyszenie „Rodzice w edukacji”.

Treść listu

Sytuacja w Polsce i na świecie nie ma precedensu w ostatnich dekadach. Epidemia koronawirusa sparaliżowała życie społeczne we wszystkich jego aspektach. Wiele zarazem wskazuje na to, że szczyt epidemii mamy jeszcze przed sobą, zachorowań przybywa bowiem z każdym dniem.

Już teraz można stwierdzić, że koronawirus występuje w Polsce na skalę masową. Tym samym mamy do czynienia z odmianą klęski żywiołowej w postaci katastrofy naturalnej w rozumieniu art. 232 Konstytucji RP oraz ustawy z dnia 18 kwietnia 2002 r. o stanie klęski żywiołowej. Spełnienie tych przesłanek powinno skutkować wprowadzeniem konstytucyjnie umocowanego stanu klęski żywiołowej. Tymczasem obecnie ustanowiony stan epidemii pociąga za sobą ograniczenia praw i wolności obywatelskich porównywalne z tymi występującymi w warunkach konstytucyjnego stanu klęski żywiołowej. Nie powoduje jednak przesunięcia terminu wyborów Prezydenta RP, co przewiduje art. 228 ust. 7 Konstytucji w razie ogłoszenia stanu nadzwyczajnego, w tym stanu klęski żywiołowej.

Aktualna sytuacja epidemiczna w sposób zasadniczy wpływa jednak na możliwość przeprowadzenia wyborów Prezydenta RP w wyznaczonym terminie, 10 maja bieżącego roku. (…)

Mając na względzie zarówno zdrowie i życie obywateli naszego państwa, jak i przestrzeganie zasad demokratycznego procesu wyborczego, a także możliwość kwestionowania ważności samych wyborów Prezydenta RP, wzywamy Radę Ministrów do niezwłocznego wprowadzenia stanu klęski żywiołowej.

Pod apelem do Rady Ministrów podpisały się m. in. Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Fundacja im. Stefana Batorego, Inicjatywa Wolne Sądy, Fundacja im. Bronisława Geremka, Obserwatorium Wyborcze, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Treść apelu oraz lista sygnatariuszy

Przemówienie wygłoszone przez Mariana Turskiego w 75. rocznicę wyzwolenia Auschwitz – Birkenau powinno stać się zobowiązaniem dla wszystkich przyzwoitych ludzi, dla których równość i godność człowieka są wartościami nadrzędnymi.

To mądre, przepojone humanizmem przesłanie, dla znacznej liczby zarówno anonimowych internautów jak i osób publicznych, stało się, niestety, okazją do kierowania pod adresem Autora ohydnych, pełnych nienawiści słów i wezwań do przemocy o charakterze antysemickim, a nawet pochwalających ludobójstwo.

Wstyd nam, że wypowiadają je obywatele polscy, członkowie polskiego społeczeństwa. Potępiamy te wypowiedzi, brukające i hańbiące wszystkich obywateli.

Solidaryzujemy się z Marianem Turskim – gdy jemu uwłaczają, to nam uwłaczają. Wzywamy opinię publiczną, media, polityków, osoby prywatne i osoby publiczne o stanowcze sprzeciwianie się językowi nienawiści, językowi antysemityzmu, rasizmu i wykluczenia.

Pamiętaj: jedenaste, nie bądź obojętny!

Paula Sawicka, Marek Gumkowski, Damian Wutke, Piotr Wiślicki
31 stycznia 2020

„Podejmujemy inicjatywę: zgłośmy kandydaturę Mariana Turskiego do Pokojowej Nagrody Nobla. W dzisiejszym skonfliktowanym, rozedrganym świecie mało kto tak bardzo zasługuje na Pokojową Nagrodę Nobla jak człowiek, który wziął na siebie i wypełnia najcięższe dziedzictwo: obowiązek bycia głosem tych, którym na zawsze głos odebrano” – napisała dzisiaj redakcja tygodnika Polityka. Odpowiadając na ten apel przesłaliśmy do redakcji list poparcia, podpisany przez Przewodniczącą Rady Programowej Paulę Sawicką oraz Prezesa Zarządu Marka Gumkowskiego.

„Inicjatywa redakcji tygodnika Polityka jest symbolicznym hołdem dla odchodzącego pokolenia ocalałych z Zagłady. Dla ludzi, którzy zechcieli wskazywać nam, jak w najokrutniejszych czasach nie sprzeniewierzyć się człowieczeństwu. Jednym z ostatnich głosów mocno i wyraźnie słyszanych jest głos Mariana Turskiego – więźnia Auschwitz – Birkenau i Buchenwaldu, historyka, publicysty działającego na rzecz polsko – żydowskiego dialogu i pojednania.

Jego przemówienie wygłoszone w 75. rocznicę wyzwolenia Auschwitz – Birkenau już stało się symbolem tej postawy. Marian Turski przypomniał o tym, o czym wielu z nas zapomina. O tym, że Zagłada zaczęła się od słów, od dzielenia ludzi, od odmawiania jednej grupie przysługujących jej praw. Wezwał też, jak to robił nieżyjący już Marek Edelman, aby nie być obojętnym, zawsze stać po stronie bitych i poniżanych, po stronie ofiar, przeciwko katom – aby zawsze stać po stronie praw człowieka.

Nasze poparcie dla tej inicjatywy jest wyrazem szacunku dla Mariana Turskiego i Jego przesłania.”

List poparcia

„Z wielkim niepokojem odebraliśmy informacje o planowanym 25 listopada 2019 roku, w Katolickim Centrum Kultury Dobre Miejsce spotkaniu promującym książkę „Powrót do Jedwabnego”, Wojciecha Sumlińskiego. Plakaty promujące to spotkanie, które pojawiły się w Warszawie jednoznacznie wskazują na charakter zapowiadanego spotkania, a ten nosi znamiona negacjonizmu i rewizjonizmu Holokaustu, czyli kłamstwa oświęcimskiego. (…)Co więcej, z naszych potwierdzonych informacji wynika, że nawet plakaty promujące to spotkanie, zostały wywieszone w sposób nielegalny, bez wiedzy i zgody właściciela słupów ogłoszeniowych. Dlatego zwracamy się do Księdza Dyrektora z prośbą o nieangażowanie Katolickiego Centrum Kultury w spór, który negatywnie odbije się na wizerunku Kościoła katolickiego w Polsce” – piszemy w liście do Ks. Pawła Walkiewicza – Dyrektora Katolickiego Centrum Kultury „Dobre Miejsce”.

List w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita podpisali Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej, Marek Gumkowski – prezes Zarządu oraz Magdalena Czyż – wiceprezeska Zarządu.

Treść listu

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita od dwudziestu lat stara się budować w Polsce społeczeństwo wolne od uprzedzeń, szanujące drugiego człowieka i upominające się o jego godność. Dlatego z wielkim oburzeniem i niedowierzaniem przyjęliśmy ogłoszenie opublikowane na stronie internetowej Urzędu, w którym zaprasza Pan na szkolenie „Gender-queer, jako nowa/pełzająca ideologia niszcząca człowieka i rodzinę”. Za niedopuszczalne uznajemy określanie osób nieheteronormatywnych mianem ideologii i zarzucanie im niszczenia człowieka i rodziny. Osoby nieheteronormatywne – geje, lesbijki, osoby biseksualne, transpłciowe – są ludźmi, zasługują na taki sam szacunek jak każdy inny człowiek bez względu na pozostałe przymioty. Należy powtarzać to bez ustanku – w pierwszym rzędzie jesteśmy ludźmi!  I żaden człowiek nie może być nazywany ideologią. Warto podkreślić, że osoby LGBT również tworzą rodziny!

Przyzwoitość i szacunek dla drugiego człowieka nakazywałyby wycofanie się z organizacji szkolenia i przeproszenia wszystkich tych, którzy poczuli się oburzeni tym skandalicznym ogłoszeniem. A dotyka ono nie tylko osoby deklarujące się jako geje, lesbijki i osoby transpłciowe, dotyka wszystkich tych, dla których wartością jest godność drugiego człowieka.

List do Burmistrza Kalwarii Zebrzydowskiej skierował w imieniu Stowarzyszenia sekretarz Zarządu Damian Wutke.

Treść listu

Z wielkim oburzeniem i niedowierzaniem przyjmujemy fakt, że na pokładzie Polskich Linii Lotniczych LOT dostępne jest czasopismo „Nowe Państwo”, na którego okładce umieszczono homofobiczną grafikę i tekst Czy zagraża nam tęczowa zaraza?. Hasło o tęczowej zarazie,  a także umieszczenie na okładce specjalistów w kombinezonach i maskach przeciwgazowych, w sposób jednoznaczny wpisuje się w propagowanie zakazanego faszystowskiego ustroju państwa. (…). Zofia Kuratowska – opozycjonista, lekarka, polityczka, mówiła: „Chciałabym, aby wszyscy mieszkający w Polsce czuli się w niej dobrze”. Na pewno kolportaż nienawistnych czasopism nie sprzyja temu, aby osoby LGBT, ale też wszyscy dla których godność człowieka jest wartością nadrzędną, czuli się dobrze na pokładzie Polskich Linii Lotniczych LOT.

List do Rafała Milczarskiego, Prezesa Zarządu PLL LOT, skierował w imieniu Stowarzyszenia sekretarz Zarządu Damian Wutke.

Treść listu

Z wielkim oburzeniem i niedowierzaniem przyjmujemy słowa prof. Aleksandra Nalaskowskiego, wykładowcy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, który w artykule w tygodniku Sieci nazwał uczestników marszów równości w Polsce gwałcicielami, zniewieściałymi gogusiami, zniewieściałymi gogusiami, wesołkami na utrzymaniu mamusi, facecikami, chcącymi się wiecznie bawić, obleśnymi, grubymi, wytatuowanymi babami, które ostentacyjnie się całują jak na wyuzdanych filmach i osobnikami, którym trudno przypisać jakąś płeć. Dalej insynuuje, że gwałt dla homoseksualistów jest formą zabawy: Oszukani, zmanipulowani uwierzyli, że gwałt to znakomita i uprawniona rozrywka. Jest gwałt, jest fun.

Prof. Aleksander Nalaskowski dopuścił się ataku na osoby nieheteronormatywne, obrażając je i naruszając ich godność. Jest to bolesne nie tylko dlatego, że Autor ataku jest profesorem, ale przede wszystkim dlatego, że jest profesorem pedagogiki. Jest człowiekiem odpowiedzialnym za kształcenie przyszłych kadr pedagogicznych. A dzisiaj, jak nigdy wcześniej, potrzebujemy nauczycieli, dla których prawa człowieka i szacunek dla wszystkich ludzi są wartościami oczywistymi, zasługującymi na obronę.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita zwracam się do Waszej Magnificencji z prośbą o zainicjowanie postępowania dyscyplinarnego wobec prof. Aleksandra Nalaskowskiego.

List do JM Rektora UMK, z odpisem do Dziekana Wydziału Pedagogicznego i Rzecznika Dyscyplinarnego, skierował w imieniu Stowarzyszenia sekretarz Zarządu Damian Wutke.

Treść listu

W związku z oburzającymi słowami, które wypowiedział w trakcie kazania abp Marek Jędraszewski, skierowaliśmy list do przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski oraz Prymasa Polski. Piszemy w nim m. in.: Kazanie arcybiskupa Marka Jędraszewskiego dotyka nie tylko osoby deklarujące się jako geje, lesbijki i osoby transseksualne. Dotyka wszystkich tych, dla których wartością jest godność drugiego człowieka. Wyrażamy swoje oburzenie słowami arcybiskupa Marka Jędraszewskiego i stajemy z tymi, którzy są bici. Bo, jak mówił Marek Edelman, „Zawsze, niezależnie od tego, kim jest ten bity, trzeba z nim być. (…) Trzeba się tego nie bać. I w ogóle trzeba być przeciwko tym, którzy biją”.

List w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

Czas powiedzieć to głośno – życie osób LGBT w Polsce jest zagrożone. Dzisiaj, gdy wszystkie granice zostały już przekroczone, nie ma wymówki dla bierności. Czas wspólnie stawić czoła nienawiści!

W Polsce od kilku miesięcy obserwujemy niepojętej skali homofobiczny festiwal nienawiści. Na celowniku znalazły się osoby LGBT – lesbijki, geje, osoby biseksualne i transpłciowe. Ustawy anty-LGBT uchwalone w 30 miastach i miasteczkach, ogólnokrajowy wysyp homofobicznych banerów i ciężarówek, ulotki porównujące osoby LGBT do robaków i bakterii – to jest Polska naszych czasów.

18 lipca decyzjami Gazety Polskiej postawiono kolejny krok nienawiści, który – jak pokazuje historia Polski – może doprowadzić do ludobójstwa. Redakcja tygodnika zapowiedziała, że do każdego egzemplarza najbliższego wydania Gazety doda naklejki z napisem „Strefa wolna od LGBT” zastępując nimi dobrze nam znane z II wojny światowej tabliczki „Żydom wstęp wzbroniony”.

Czy tego chcemy czy nie, my wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za krzywdę, która dotyka dzisiaj lesbijki, gejów, osoby biseksualne i transpłciowe żyjące w Polsce. Dlatego, że to od nas wszystkich zależy w jakim kraju żyjemy. Nadszedł czas, aby połączyć siły! Pojedynczo polegniemy, ale razem jesteśmy w stanie  zatrzymać falę nienawiści, która przetacza się przez nasz kraj!

Jesteśmy różni – są wśród nas kobiety i mężczyźni, młodzież i seniorzy, osoby wierzące i ateiści, mieszkanki miast i mieszkańcy wsi – ale pomimo tych różnic łączy nas jedno: chcemy bezpiecznej Polski dla wszystkich! Dlatego my, członkinie i członkowie podpisanych poniżej organizacji i grup nieformalnych obiecujemy, że podejmiemy każde możliwe działanie i skorzystamy ze wszystkich dostępnych nam środków, aby uchronić naszych braci i siostry LGBT przed przemocą i agresją. Dołącz do nas!

Oświadczenie zainicjowane przez Kampanię Przeciw Homofobii zostało podpisane przez 153 organizacje społeczne, w tym przez Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

„Jako organizacje społeczne, którym bliskie są wartości demokratycznego państwa prawnego oraz prawa i wolności człowieka i obywatela, wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec ataków władz i mediów publicznych na Rzecznika Praw Obywatelskich, dr hab. Adama Bodnara, w związku z jego interwencją dotyczącą ochrony godności podczas zatrzymania człowieka podejrzanego o dokonanie zbrodni w Mrowinach” – oświadczenie w obronie Rzecznika Praw Obywatelskich podpisały 43 polskie organizacje społeczne, wśród nich Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

Treść oświadczenia

15 czerwca w Wąwolnicy zdemolowano zakład kamieniarski mężczyzny, który współpracował z fundacją ratującą pamięć po żydowskich ofiarach Zagłady Żydów. Policja informuje, że  sprawca wjechał tam koparką i zniszczył wszystko: budynek, samochody, sprzęt. Fundacja Zapomniane informuje, że w sprawie niepokoi także antysemicki napis prawdopodobnie zostawiony przez sprawcę.

Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski, w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita, wystosowali list do właściciela zakładu, w którym wyrażają uznanie dla działań Krzysztofa Kolibskiego służących dobru wspólnoty oraz zapewniają o solidarności z nim. W liście do Wójta gminy Wąwolnica zwracają się z prośbą o udzieleniu poszkodowanemu wszelkiej możliwej pomocy oraz wyrażają nadzieję, że lokalne władze dostrzegą i docenią działalność kamieniarza.

Zachęcamy również do wsparcia zbiórki na rzecz poszkodowanego, która uruchomiona została w serwisie pomagam.pl

List do właściciela zakładu
List do Wójta gminy Wąwolnica

„Z oburzeniem i wielkim zaniepokojeniem przyjęliśmy informację o wydarzeniach, które miały miejsce 19 kwietnia w Pruchniku. Wykorzystano kultywowany podobno od XVII wieku rytuał bicia kukły Żyda mającej symbolizować Judasza, w połączeniu z pełnymi agresji wymierzanymi w Żydów okrzykami, nie tylko do utrwalania wielowiekowego ludowego antysemityzmu, ale również w celu aktualnego rozpalania ksenofobicznej nienawiści” – piszemy w liście, który skierowaliśmy do proboszcza pruchnickiej parafii, burmistrza, przewodniczącego Rady Miejskiej oraz dyrektorów wszystkich placówek edukacyjnych w mieście. List w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

„W sobotę 30 marca 2019 roku odbyła się kolejna tzw. pielgrzymka ruchów narodowych na Jasną Górę. 1500 członków Młodzieży Wszechpolskiej, Obozu Narodowo-Radykalnego, Ruchu Narodowego oraz Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych nie pierwszy raz profanowało sanktuarium, czyniąc z niego arenę szerzenia nienawiści względem określonych grup społecznych, politycznych, etnicznych, religijnych i narodowych, prezentując nacjonalistyczne symbole falangi oraz tzw. mieczyki Chrobrego. (…) Zwracamy się do Ojca Świętego, za pośrednictwem Nuncjusza Apostolskiego w Polsce, ponieważ to właśnie Jego Świątobliwość jest bezpośrednim zwierzchnikiem Generała Zakonu Świętego Pawła Pustelnika, któremu podlegają ojcowie paulini zarządzający Jasną Górą. Zwracamy się również dlatego, że wielokrotnie przy okazji poprzednich tego typu wydarzeń alarmowaliśmy przeora Jasnej Góry, Generała Zakonu Paulinów, O. Arnolda Chrapkowskiego oraz Konferencję Episkopatu Polski i Prymasa Polski.

Jesteśmy przekonani, że dla Jego Świątobliwości, podobnie jak dla nas, wartością jest wzajemny szacunek wszystkich ludzi, a nadrzędnym celem świat wolny od przemocy i pogardy, dlatego zwracamy się z prośbą o podjęcie wszelkich możliwych działań, aby już nigdy więcej na Jasnej Górze i w żadnej innej polskiej katolickiej świątyni nie miały miejsca takie seanse nienawiści” – piszą w liście do Ojca Świętego organizacje walczące z antysemityzmem i ksenofobią – Stowarzyszenie Demokratyczna RP, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, Obywatele RP oraz Chrześcijanie dla Demokracji.

Treść listu

Otwarta Rzeczpospolita Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii wyraża swoje najgłębsze oburzenie wobec treści i metod prowadzonej obecnie w wielu polskich mediach, drukowanych i internetowych, kampanii oszczerstw i kłamstw o badaniach nad relacjami polsko-żydowskimi w czasie II wojny światowej i w latach późniejszych. Konferencja naukowa „Nowa polska szkoła badań nad Zagładą”, która odbywała się pod patronatem École des Hautes Études en Sciences Sociales w Paryżu w dniach 21–22 lutego 2019 r., stała się pretekstem do ataków – niemających nic wspólnego z naukową polemiką czy krytyką – nie tylko na polskich badaczy, którzy wygłaszali na niej swoje referaty, ale także na przedstawicieli innych środowisk oraz instytucji (takich jak Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Żydowski Instytut Historyczny, Prezydium Polskiej Akademii Nauk i niektóre inne placówki naukowe). Obiektem nienawistnej kampanii stali się wszyscy, którzy potępili pojawiającą się w tych atakach jawnie antysemicką oraz rasistowską retorykę i protestowali wobec stosowanych w nich kłamstw i przeinaczeń.

W związku z mylącymi interpretacjami amerykańskiej ustawy JUST, Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita wyjaśnia, iż roszczeń o których mowa we wskazanej ustawie nie można nazywać roszczeniami żydowskimi, gdyż prawo zgłaszania roszczeń ma każdy, bez względu na narodowość, obywatel Stanów Zjednoczonych, który jako obywatel państwa europejskiego utracił majątek podczas II wojny światowej. Ustawa JUST nie stanowi jakiegokolwiek zagrożenia dla Polski i jej obywateli.

Pełny tekst wyjaśnienia

„W odpowiedzi na szokujące i szkodliwe wypowiedzi Małopolskiej Kurator Oświaty Barbary Nowak, która przyrównując orientację homoseksualną do przestępstwa, napisała na Twitterze: „Czy Rafał Trzaskowski poinformował czym lgbt jest naprawdę? CZY WSPOMNIAŁ, ŻE TO PROPAGOWANIE MIĘDZY INNYMI PEDOFILII?”, żądamy odwołania Barbary Nowak ze stanowiska” – piszą sygnatariusze listu otwartego do Ministerstwa Edukacji Narodowej. Wśród organizacji społecznych, które podpisały się pod stanowiskiem jest Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

List na stronie Kampanii Przeciw Homofobii

W związku z  tak zwaną „ogólnopolską kampanią przeciw roszczeniom żydowskim”, wszczętą przez Stowarzyszenie Marsz Niepodległości, oświadczamy:

– Wolno głosić, że nie należy zwracać właścicielom zagrabionego mienia, wolno też głosić, że poszkodowanym w II wojnie światowej nie należą się odszkodowania, choć nasze Stowarzyszenie uważa takie poglądy za niesłuszne i niesprawiedliwe.

– Natomiast twierdzenie, że  odszkodowania nie należą się, jeśli poszkodowani są Żydami, ma charakter antysemicki, a wzmiankowana wyżej publicznie prowadzona kampania przeciw ewentualnym żydowskim właścicielom nawołuje do nienawiści na tle różnic narodowościowych i etnicznych i jest sprzeczna z polskim prawem (art. 256 kk).

Protestujemy i wzywamy do sprzeciwu wobec tej oburzającej antysemickiej kampanii.

W imieniu Stowarzyszenia oświadczenie podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Oświadczenie Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita

„My, obywatele i obywatelki, działacze i działaczki organizacji pozarządowych, dogłębnie wstrząśnięci i wstrząśnięte zarówno tragiczną śmiercią Prezydenta Pawła Adamowicza, jak i następującymi po niej komentarzami, przekłamaniami i manipulacjami, jakich dopuszczają się osoby publiczne, wzywamy decydentów i decydentki, przedstawicieli i przedstawicielki partii politycznych wszystkich opcji, posłów i posłanki, dziennikarzy oraz dziennikarki, jak i inne osoby aktywne w życiu publicznym o zaniechanie stosowania języka nienawiści” – piszą sygnatariuszki i sygnatariusze apelu przygotowanego przez Towarzystwo Edukacji Antydyskryminacyjnej. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita przyłączyło się do apelu, który nadal można podpisywać na stronie tea.org.pl.

„Cokolwiek zrobisz, cokolwiek zdecydujesz, chcemy zapewnić Cię o naszym poparciu i naszej z Tobą solidarności. Chcemy, żebyś wiedział, że jesteśmy z Tobą” – piszą do Jurka Owsiaka przedstawiciele i przedstawicielki organizacji społecznych. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita również podpisało się pod listem.

„Wstrząśnięci zabójstwem Prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza, Pogrążeni w bólu i żałobie, chcemy wykrzyczeć swój sprzeciw wobec tego, co się stało, wyrazić naszą niezgodę na podsycanie atmosfery nienawiści, w której takie czyny stają się możliwe. Żadne słowa nie wyrażą żalu, nie opiszą tego, co dziś czujemy. Dzień, który miał być dniem świętowania dobroczynności i ofiarności Polek i Polaków, stał się dniem narodowej tragedii. Cokolwiek zrobisz, cokolwiek zdecydujesz, chcemy zapewnić Cię o naszym poparciu i naszej z Tobą solidarności. Chcemy, żebyś wiedział, że jesteśmy z Tobą. Dla nas i dla wszystkich ludzi dobrej woli to Ty jesteś dyrygentem Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, tej wspaniałej inicjatywy, która wydobywa z nas dobro, bezinteresowność i łączy w tym, co w nas najlepsze” – to początek listu, który wraz z podpisami można przeczytać na stronie ngo.pl

Choć cisza jest teraz potrzebna nam wszystkim, w naszych sercach i umysłach pobrzmiewają jak echo słowa Edmunda Burke: „Dla triumfu zła potrzeba tylko, żeby dobrzy ludzie nic nie robili”.

Tragiczna śmierć Prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza – człowieka otwartego, zaangażowanego w pomoc grupom i osobom dotkniętym dyskryminacją, walczącego z nienawiścią jest wydarzeniem bez precedensu. Zginął, godzony nożem przez człowieka chorego z nienawiści. Zginął w trakcie finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy – symbolu społeczeństwa obywatelskiego, zaangażowania Polek i Polaków.

Żadne zło nie bierze się znikąd – zapominamy, że od słów do czynów wiedzie droga niezwykle krótka. Festiwale nienawiści w publicznej telewizji, szczucie jednej grupy na drugą, odmawianie człowieczeństwa uchodźcom. To wszystko nakręca spiralę nienawiści. Nienawiści, która zabija. Nienawiści, z którą nie wszyscy atakowani potrafią sobie poradzić.

Jerzy Owsiak – twórca Wielkiej Orkiestry – rezygnując z funkcji prezesa Fundacji mówi wprost, że nie radzi sobie z atakami na niego i Orkiestrę. I nie jest to jego porażka. To porażka nas wszystkich. Nas, którzy zapominamy o tym, jak wielką moc mają słowa. Nas, którzy nie reagujemy. Nas, którzy nic nie robimy, pozwalając aby zło rosło.

To czas, w którym powinniśmy stanąć razem, dając sobie nawzajem poczucie wspólnoty i wsparcia.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita

Damian Wutke

Sekretarz Zarządu

Sprzeciwiamy się i protestujemy przeciwko publikowaniu, w szczególności na łamach tygodnika „Do Rzeczy”, antysemickich, kłamliwych, utrwalających stereotypy i szerzących nienawiść rysunków Cezarego Krysztopy.

Są one elementem publicznego oczerniania Żydów, podsycają antysemicki mit o żydowskim spisku, trywializują zbrodnię Holokaustu. Cezary Krysztopa swoimi rysunkami rozpowszechnia treści  zabronione przez polskie prawo (art. 256 kk) dodatkowo wzmacniając je umieszczanymi na nich słownymi komentarzami. §3 art.256 wyłącza spod ścigania działalność artystyczną. Jednak podobnie jak za taką nie uznaje się rysunków stürmerowskich, wątpliwe jest uznanie za „działalność artystyczną” rysunków Krysztopy. Załączamy opinie ekspertów.

Nie możemy pozostać obojętni na fakt, że w przestrzeni publicznej pojawiają się treści antysemickie. Pamiętajmy, że słowo i obraz mają ogromną moc, często pociągającą za sobą nienawistne czyny. Dlatego o możliwości popełnienia przestępstwa przez Cezarego Krysztopę powiadomiliśmy organy ścigania.

Oczekując na dalszy rozwój sprawy zwracamy się do wszystkich uczestników życia publicznego w Polsce – reagujmy, gdy widzimy wokół siebie nienawiść wobec kogokolwiek. Tylko tak możemy zatrzymać zło, by dalej nie rosło.

Marek Gumkowski – Prezes Zarządu
Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej

Treść oświadczenia
Opinia A. Skalskiej
Opinia A. Osęki

Koncert Ku Niepodległej nie odbył się, ponieważ większość organizatorów została zatrzymana przez Policję (więcej informacji w oko.press).

10 listopada 2018 roku, dzień przed setną rocznicą odzyskania przez Polskę niepodległości, odbędzie się koncert „Ku Niepodległej”, organizowany przez Stowarzyszenie na Rzecz Tradycji i Kultury „Niklot”, odwołujące się do filozofii przedwojennej, nacjonalistycznej i neopogańskiej, grupy Zadruga. Wydarzenie to jest wydarzeniem prywatnym, z regulaminem zabraniającym m. in. fotografowania i filmowania przebiegu koncertu, a do wstępu na koncert upoważnia zakup cegiełki – darowizny na cele statutowe Stowarzyszenia „Niklot”. Nie jest w związku z tym znane miejsce koncertu, poza tym, że odbędzie się on w Warszawie. Nie ulega wątpliwości, że jest to sposób na ominięcie przepisów polskiego prawa, które zabraniają nawoływania do nienawiści na tle rasowym, etnicznym, narodowościowym, wyznaniowym czy na tle bezwyznaniowości.

Zdajemy sobie sprawę, że tegoroczna edycja koncertu pozostawia niewielkie pole działania organów ścigania oraz przedstawicieli Urzędu Miasta. Uważamy jednak, że obowiązkiem ludzi przyzwoitych jest alarmować o podobnych zjawiskach i zwracać uwagę na trudności z egzekwowaniem polskiego prawa. Milczenie w tej sytuacji byłoby jednoznaczne z przyzwoleniem, nawet jeśli tylko symbolicznym.

Zwracamy się zatem do Państwa – przedstawicieli Policji, władz publicznych i oświatowych – z prośbą o podjęcie wszelkich możliwych, dopuszczalnych prawem interwencji, które pozwoliłyby nie dopuścić do organizacji koncertu „Ku Niepodległej”.

Jednocześnie zwracamy się do Kuratorium Oświaty w Warszawie, aby list ten, stanowiący ostrzeżenie, był kierowany do dyrektorów szkół, wychowawców i rodziców. Przestrzeganie młodzieży przed uczestnictwem w koncertach, które zatruwają umysły i serca nienawiścią i nietolerancją, jest obowiązkiem wszystkich mających wpływ na kształtowanie postaw młodych ludzi.

List w sprawie koncertu „Ku Niepodległej”, w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita, podpisali Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – prezes Zarządu.

Treść listu

Program „Prawa i Wartości”, negocjowany obecnie przez unijne instytucje, mógłby stać się skutecznym środkiem promowania europejskich wartości. Jednak w obecnej formie miałby on bardzo ograniczoną skuteczność. Dlatego 154 organizacji społeczeństwa obywatelskiego z 19 państw członkowskich wzywa unijnych decydentów do uczynienia programu „Prawa i Wartości” bardziej ambitnym poprzez zwiększenie jego budżetu, rozszerzenie zakresu tematycznego i uproszczenie dostępu do funduszy.

„Przyszłość Europy będzie zależała od postaw zwykłych obywateli. Postawy te określą, jaka polityka jest możliwa w Brukseli i zdecydują o przetrwaniu projektu europejskiego.” – podkreślają w apelu jego sygnatariusze.

Treść apelu

2 września 2018 roku w Warszawie odbędzie się 17 Festiwal Kultury Wietnamskiej. Głównym organizatorem wydarzenia jest Fundacja Wspierania Integracji Wietnamczyków w Polsce, wsparcia natomiast udzieliły Ambasada Socjalistycznej Republiki Wietnamu w Polsce oraz Miasto Stołeczne Warszawa. W Festiwalu weźmie również udział Orkiestra Reprezentacyjna Wojska Polskiego. Niepokój i oburzenie naszych Wietnamskich przyjaciół wywołuje fakt, że przedstawiciele władz stolicy Polski oraz Dowództwa Garnizonu Warszawa włączyli się w organizację wydarzenia, które zgodnie z oficjalnym zaproszeniem jest elementem obchodów 73 rocznicy proklamowania niepodległości Socjalistycznej Republiki Wietnamu.

Wietnam pozostaje państwem komunistycznej dyktatury, w którym masowo łamane są prawa człowieka, ograniczana jest wolność wypowiedzi i zgromadzeń, a opozycjoniści są represjonowani. Solidarność nadal pozostaje dla nas ogromną wartością. Stajemy dziś razem z prześladowanymi Wietnamczykami i Wietnamkami, wszystkimi którzy cierpią z powodu swoich poglądów, którzy są skazywani.

Blisko 50 organizacji i inicjatyw społecznych wydało stanowisko w sprawie kolejnego „zdania odrębnego” Mariusza Muszyńskiego do orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, w którym zarzuca Rzecznikowi Praw Obywatelskich m.in. „braki etyczne” oraz „bezprawną aktywność”. „Z dużą przykrością odnotowujemy kolejny nieuzasadniony atak pana Mariusza Muszyńskiego na sumiennie wypełniającego funkcję Rzecznika Praw Obywatelskich dr Adama Bodnara” – piszą organizacje we wspólnym wystąpieniu.

Treść stanowiska

38 organizacji społecznych zwróciło się z pilnym apelem do prof. Jacka Czaputowicza, Ministra Spraw Zagranicznych i Zbigniewa Bońka, Prezesa Polskiego Związku Piłki Nożnej o podjęcie działań na rzecz uwolnienia osób więzionych przez Federację Rosyjską z powodów politycznych. Wśród sygnatariuszy obu listów znajduje się Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

List do MSZ
List do PZPN
Informacja prasowa

Koalicja Równych Szans, nieformalna platforma ponad sześćdziesięciu organizacji społecznych działających w obszarze ochrony praw człowieka i przeciwdziałania dyskryminacji, wydała wspólne stanowisko, w którym solidaryzuje się z osobami z niepełnosprawnościami i ich rodzinami, które prowadzą od miesiąca protest w budynku Sejmu RP. Koalicja, popierając postulaty osób protestujących wzywa także polskie władze do pilnego zajęcia się systemowymi naruszeniami praw człowieka tej grupy społecznej. Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita jest jedną z organizacji członkowskich Koalicji.

Treść stanowiska

Członkinie i członkowie Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita z największym oburzeniem i niesmakiem przyjęli informację o tym, że w historycznej Sali BHP Stoczni Gdańskiej odbył się zjazd Obozu Narodowo – Radykalnego.

Organizacja ta swoim orężem uczyniła pogardę dla drugiego człowieka, nienawiść do każdego, kto w ich oczach jest „obcy”, odwołując się przy tym do spuścizny przedwojennego nacjonalizmu. Dopuszczenie do tego, aby ONR celebrował kolejną rocznicę swojego powstania w miejscu, w którym podpisano Porozumienia Sierpniowe 1980 roku jest hańbą i splugawieniem pamięci twórców solidarnościowego zrywu – ludzi, którzy chcieli żyć w Polsce wolnej od nienawiści, ludzi, których łączyło poczucie troski o kraj.

Patrząc na to, co działo się w Gdańsku na terenie Stoczni, zadajemy sobie pytanie – co pozostało z etosu społecznego ruchu „Solidarność”? Wiemy jedno – nie wolno milczeć, gdy organizacje, które powinny zostać zdelegalizowane, anektują kolejne symboliczne miejsca.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita oświadczenie podpisali Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – prezes Zarządu.

Tekst oświadczenia

„My, niżej podpisani, stanowczo protestujemy przeciwko planowanej na 14 kwietnia 2018 roku V Pielgrzymce Środowisk Narodowych na Jasną Górę, organizowanej przez Młodzież Wszechpolską, Obóz Narodowo-Radykalny i Ruch Narodowy. Domagamy się podjęcia działań zmierzających do uniemożliwienia środowiskom propagującym skrajny nacjonalizm, sprzeczny z wartościami chrześcijańskimi, głoszenia na terenie Klasztoru Jasnogórskiego treści pogwałcających naukę Kościoła. W polskim życiu społecznym i politycznym niepokojąco nabiera mocy narracja o supremacji narodu polskiego definiowanego jako „czysty, biały, katolicki”; jest ona skrajnie wroga wobec różnorodności etnicznej i religijnej, a więc stanowi zaprzeczenie wartości i tradycji wyrosłych z cywilizacji Zachodu i jego chrześcijańskich korzeni” – piszą w liście do o. Mariana Waligóry, przeora jasnogórskiego klasztoru, organizacje pozarządowe m. in. Stowarzyszenie Demokratyczna RP, Obywatele RP, Protest Kobiet, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, Wolni i Równi, a także przedstawiciele polskiego życia publicznego m. in. Ludwika i Henryk Wujcowie, Andrzej Celiński, Halina i Waldemar Kuczyńscy, Zbigniew Hołdys, prof. Magdalena Środa.

Treść listu

„14 kwietnia 2018 roku odbędzie się V Pielgrzymka Środowisk Narodowych na Jasną Górę, organizowana przez Młodzież Wszechpolską, Obóz Narodowo-Radykalny i Ruch Narodowy. Nie ulega wątpliwości, mając na uwadze przebieg wcześniejszych pielgrzymek, a także wydarzenia ze stycznia 2018 roku, o których informowaliśmy Księdza Prymasa, że wydarzenie to po raz kolejny stanie się okazją do głoszenia haseł antysemickich, antyuchodźczych, podsyconych ideologią nazistowską, sprzecznych z wartościami chrześcijańskimi. (…) prosimy o ponowne zwrócenie się do Konferencji Episkopatu Polski z postulatem wzmocnienia duszpasterskiego nadzoru nad pielgrzymkami ruchów narodowych na Jasną Górę. Prosimy również o zwrócenie się do Przeora jasnogórskiego klasztoru z prośbą rozważenia możliwości odwołania tegorocznej pielgrzymki środowisk narodowych” – piszemy w liście do Prymasa Polski abpa Wojciecha Polaka. W imieniu Stowarzyszenia list podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

100 polskich organizacji społeczeństwa obywatelskiego, wśród nich Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita, wystosowało list otwarty do międzynarodowej opinii publicznej.

„Piszemy do Was z Polski. I z wielu innych miejsc na świecie, gdzie mieszkamy, studiujemy, pracujemy. My, czyli Polki i Polacy, którzy nie godzą się z tym, jak bieżąca polityka kładzie się cieniem na budowanych przez lata relacjach polsko-żydowskich. Do Was, czyli do wszystkich tych, którzy patrzą dziś na Polskę – z niedowierzaniem, smutkiem czy złością.

Piszemy, bo zależy nam, żebyście wiedzieli, że niezależnie od tego jak radykalne i niewłaściwe są stanowiska polskich władz czy niektórych środowisk, nie są to stanowiska i poglądy nas wszystkich. Prosimy, choć wiemy, jakie to trudne – patrzcie na tę bieżącą politykę z dystansem.

W naszym kraju są miliony ludzi, dla których dialog polsko-żydowski i prawda o wspólnej historii są ważne. Piszemy do Was jak przyjaciele do przyjaciół. Żebyście wiedzieli, że jesteśmy – w Polsce i wszędzie tam, gdzie łączy nas nie tylko historia i korzenie, ale też wspólna codzienność i przyszłość”.

Pełna treść listu na stronie solidarityintruth.org

24 lutego 2018 roku w programie Salon dziennikarski (audycja TVP Info oraz tygodnika Idziemy) wyemitowanym w TVP Info, tematem rozmowy był spot Fundacji Ruderman Family. Jednym z gości programu był ks. Henryk Zieliński (redaktor naczelny tygodnika Idziemy), który stwierdził: „Dla nas prawda oznacza zgodność tego, co ja mówię z faktami. Dla Żyda prawda oznacza zgodność tego, co on mówi z dobrem. Ale dobrem przez niego pojętym. Jeżeli to jest Żyd niereligijny albo syjonista to prawda dla niego jest czymś albo zupełnie subiektywnym, albo prawdą będzie to, co będzie służyło interesom Izraela”, co było wypowiedzią antysemicką. Zgodnie z ustawą o radiofonii i telewizji wystąpiliśmy do KRRiTV z prośbą o ustalenie czy treści programu nie naruszają zapisów tejże ustawy. List w tej sprawie przekazaliśmy również do wiadomości Rady Mediów Narodowych oraz Prezesa TVP.

Treść listu

„Poruszeni artykułami w Gazecie Wyborczej (10.02.2018) i Polityce (13.02.2018) zwracamy się do Pana, jako gospodarza miasta, z prośbą o uczynienie wszystkiego, co możliwe, aby pamięć mszańskich Żydów została w sposób odpowiedni uczczona, tak jak w innych miejscach w Polsce. Inicjatywy podejmowane przez Panią Urszulę Antosz-Rekucką są najdoskonalszym przykładem społecznego zaangażowania służącego upominaniu się o pamięć o tych, którzy sami nie mogą się już o nią upomnieć. Instalacja pamiątkowej tablicy w miejscu, gdzie niegdyś stała mszańska synagoga – miejsce modlitwy, które w czasach Holokaustu stało się miejsce kaźni mszańskich Żydów – byłaby gestem symbolicznym, trwałym wyrazem pamięci i szacunku, do których zobowiązuje nas tysiącletnia wspólna polsko-żydowska historia. Nie jest możliwe bowiem budowanie pomyślnej przyszłości, jeśli z jej fundamentów usuniemy bagaż przeszłości. Nie grzeszmy milczeniem i obojętnością” – piszemy w liście do burmistrza Mszany Dolnej. W imieniu naszego Stowarzyszenia list podpisali Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – prezes Zarządu.

Treść listu

13 lutego 2018 roku węgierski rząd przedłożył Parlamentowi projekt pakietu legislacyjnego obejmującego 3 ustawy, powszechnie określane jako „Stop Soros”. Proponowane przepisy dodatkowo ograniczyłyby zdolność węgierskiego społeczeństwa obywatelskiego do wykonywania pracy, wymagając od organizacji, które „wspierają migrację” uzyskania krajowego poświadczenia bezpieczeństwa i rządowego zezwolenia na wykonywanie podstawowych działań. Proponowana ustawa wymagałaby również od organizacji zapłaty podatku w wysokości 25% od jakiegokolwiek zagranicznego finansowania przeznaczonego na „wspieranie migracji”.

Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita jest jednym z sygnatariuszy listu.

List dostępny na stronie Amnesty International.

„W związku z przegłosowaniem przez Sejm i Senat Rzeczpospolitej Polskiej ustawy, która przewiduje karanie m.in. osób przypisujących „publicznie i wbrew faktom[…] Narodowi Polskiemu lub Państwu Polskiemu odpowiedzialność lub współodpowiedzialność” za zbrodnie popełnione przez III Rzeszę, chcemy wyrazić zaniepokojenie konsekwencjami uchwalonej ustawy zarówno dla pozycji międzynarodowej Polski, jak i dla atmosfery wewnętrznej w naszym kraju. Obawiamy się, że jedynym realnym skutkiem tej ustawy będzie katastrofa wizerunkowa Polski oraz odrodzenie w kraju tragicznych podziałów związanych z różną oceną stosunków polsko-żydowskich, w tym obudzenie demonów antysemityzmu. (…) Sprzeciwiamy się wprowadzeniu w życie nowelizacji ustawy o IPN i wzywamy Prezydenta Rzeczpospolitej do jej zawetowania  także dlatego, że może ona grozić ograniczeniem wolności słowa, w tym ograniczeniem swobody dyskusji naukowej i ekspresji artystycznej, a także uniemożliwić poruszanie niektórych trudnych tematów relacji polsko-żydowskich w czasie okupacji (np. szmalcownicy, mord w Jedwabnem) na szkolnych lekcjach historii”.

W imieniu Stowarzyszenia oświadczenie podpisali Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Treść oświadczenia

Krzysztof Łapiński, sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP, powiedział w dzisiejszym programie Piotra Kraśki, odnosząc się do reportażu Superwizjera TVN o polskich neonazistach i organizowanych przez nich festiwalach oraz obchodach urodzin Hitlera, że są to „grupy hermetyczne” i że takie imprezy „odbywały się w zamkniętych przestrzeniach i nie było o nich wiadomo”. Aby wyprowadzić Pana Ministra z błędu wysłaliśmy list, w którym przypominamy m.in. o interwencjach organizacji pozarządowych ws. festiwalu Orle Gniazdo.

W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list podpisała Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – prezes Zarządu.

Treść listu

„W sobotę 13 stycznia 2018 roku podczas kończącego X Patriotyczną Pielgrzymkę Kibiców na Jasną Górę pokazu banerów i rac na przyklasztornych Błoniach doszło do ataku słownego i fizycznego grupy osób rekrutujących się spośród uczestników pielgrzymki na manifestację członków stowarzyszeń Demokratyczna RP oraz Obywatele RP. Manifestujący stali w milczeniu pod murem otaczającym klasztor, trzymając transparenty głoszące „Chrześcijaństwo to nie nienawiść”, „Moją Ojczyzną jest człowieczeństwo”, „Tu są granice przyzwoitości”. (…) Rzucano w ich kierunku race; jeden, a potem drugi mężczyzna podbiegł i podpalił transparent z hasłem „Chrześcijaństwo to nie nienawiść”; inny baner wyrwano trzymającej go kobiecie; ostatecznie spalono wszystkie trzy transparenty. Manifestantów szarpano i popychano, grożono im i używano wobec nich wulgaryzmów. Policja była nieobecna; wedle jej początkowych komunikatów podczas całych uroczystości nie doszło do żadnych incydentów.

Oczekujemy od hierarchów Kościoła zdecydowanej reakcji na to, że w  najważniejszym polskim katolickim sanktuarium doszło do gorszącego dla każdego wierzącego wypadku spalenia transparentu z hasłem CHRZEŚCIJAŃSTWO TO NIE NIENAWIŚĆ, którego sens odpowiada podstawowej prawdzie wiary. (…) Oczekujemy od Ojców z jasnogórskiego klasztoru refleksji nad tym, czemu nie udało się im zapobiec zjawiskom agresji i zgorszenia na terenie, którego są gospodarzami, a w związku z tym – do złożenia uzasadnionych, jak się nam wydaje, przeprosin skierowanych do wszystkich pokrzywdzonych fizycznie i moralnie tymi wydarzeniami. (…) Oczekujemy od władz odpowiadających za porządek publiczny i działania Policji wyjaśnienia, jak mogło dojść do zaatakowania oficjalnie zgłoszonej manifestacji przy całkowitej bierności służb mających za zadanie ją ochraniać. Oczekujemy też, że  wobec odpowiedzialnych bezpośrednio, a także pośrednio – w wypadku organizatorów Pielgrzymki Kibiców – za te wydarzenia po ustaleniu ich ewentualnej winy wyciągnięte będą konsekwencje prawne.”.

List w sprawie wydarzeń na Jasnej Górze podpisali w imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi  i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Marek Gumkowski. Został on wysłany do przeora jasnogórskiego klasztoru, Prymasa Polski, Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, Komendanta Głównego Policji oraz Komendanta Miejskiego Policji w Częstochowie.

Treść listu

„13 stycznia 2018 roku na terenie klasztoru NMP na Jasnej Górze ma odbyć się koncert węgierskiego zespołu Hungarica jako impreza towarzysząca X Pielgrzymce Kibiców na Jasną Górę. Członkowie tego zespołu czynnie wspierają działalność neofaszystowskiej partii Jobbik oraz Gwardii Narodowej, uznawanej za organizację neonazistowską, która została  zdelegalizowana przez węgierski sąd za działalność naruszająca prawa mniejszości, antysemityzm i negowanie Holokaustu. (…) Pragniemy przypomnieć, że wcześniejsze koncerty zespołu Hungarica w Polsce zostały odwołane między innym przez władze Politechniki Warszawskiej oraz Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Włodarze tych uczelni podkreślali, że podjęli takie decyzje, biorąc pod uwagę treści głoszone w utworach zespołu Hungarica, a także z uwagi na możliwy odbiór społeczny takiego koncertu. Wyrażamy nadzieję, że Ojciec nie dopuści do tego, aby zespół Hungarica wystąpił na terenie klasztoru NMP na Jasnej Górze.” – piszemy w liście skierowanym do przeora jasnogórskiego klasztoru o. Mariana Waligóry. W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list podpisali przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

„Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita z wielkim niepokojem przyjęło wiadomość o obniżeniu dotacji na zachowanie i rozwój białoruskiej tożsamości kulturowej, a przede wszystkim na wydawanie tygodnika Białorusinów w Polsce „Niwa”. Dotacje te są przydzielane przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji. (…) Zmniejszenie dotacji, które – jak się dowiadujemy – może prowadzić do zamknięcia tygodnika „Niwa”, nie tylko skutkowałoby zubożeniem dorobku kulturowego całej Rzeczypospolitej, ale też byłoby naruszeniem konstytucyjnych zobowiązań Państwa Polskiego.” – piszemy w liście do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Mariusza Błaszczaka. W imieniu Stowarzyszenia list podpisał prezes Zarządu – Marek Gumkowski.

Treść listu

„Niezależne sądownictwo gwarantuje prawidłową realizację konstytucyjnych praw i wolności jednostki. Sprawia, że obywatel znajdujący się w trudnej sytuacji życiowej może dochodzić ochrony swoich praw przed sądem niezależnym i niezawisłym, wolnym od jakichkolwiek nacisków politycznych. W związku z powyższym zwracamy się do Pana Prezydenta o zawetowanie ustawy o Sądzie Najwyższym i ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Tego wymaga bowiem od głowy państwa sformułowany w art. 126 ust. 1 Konstytucji obowiązek czuwania nad przestrzeganiem obowiązującej obecnie Konstytucji.” – piszą członkowie Zespołu Ekspertów Prawnych przy Fundacji im. Batorego w liście do Prezydenta RP Andrzeja Dudy.

Treść Apelu

„Po raz kolejny zwracamy się do Pana z apelem o ochronę polskiej Konstytucji i gwarantowanej w niej zasady praworządności. Wzywamy Pana, Panie Prezydencie, do zawetowania ustaw zmieniających zasady funkcjonowania Krajowej Rady Sądownictwa oraz Sądu Najwyższego” – napisało ponad 40 organizacji społecznych z Polski i z zagranicy w liście do Andrzeja Dudy. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita znajduje się wśród sygnatariuszy apelu.

Treść apelu

„Z wielkim niepokojem przyjęliśmy doniesienia medialne na temat organizowanego przez łódzki oddział Obozu Narodowo – Radykalnego turnieju piłki halowej o puchar im. Janusza Walusia. Z informacji do nas docierających wynika, że turniej ten może odbyć się w jednym z miejskich obiektów sportowych, dlatego zwracamy się do Pani Prezydent z prośbą o ewentualne niewydawanie zgody na to wydarzenie i skorzystanie z wszelkich przysługujących Pani uprawnień, aby do wydarzenia tego w ogóle nie doszło. (…) Jesteśmy przekonani o tym, że turniej ten, poprzez swego patrona oraz organizatora, stanie się okazją do głoszenia haseł rasistowskich, nacjonalistycznych i innych uderzających w godność drugiego człowieka. Manifestowanie takich poglądów w przestrzeni publicznej jest naganne, szkodliwe społecznie i kompromitujące dla Polski i miasta Łodzi.” – piszemy w liście skierowanym do Prezydent miasta Łodzi Hanny Zdanowskiej.W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list podpisali przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

Przed jutrzejszym Marszem Niepodległości Porozumienie Antyfaszystowskie wysłało list otwarty do prezydent Warszawy Hanny Gronkiewicz-Waltz. „Jesteśmy wysoce zaniepokojeni coraz wyraźniejszą aktywnością ugrupowań ultranacjonalistycznych i neofaszystowskich w naszym mieście” – czytamy w piśmie. Autorzy listu oceniają, że działania faszyzujących grup stoją w sprzeczności z polską konstytucją, która zakazuje istnienia organizacji odwołujących się do metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu. List, w imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, podpisali Paula Sawicka – przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Treść listu w Gazecie Wyborczej

Koalicja Równych Szans, której członkiem jest Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, wydała oświadczenie, w którym stanowczo przeciwstawia się atakom politycznym skierowanym przeciwko Rzecznikowi Praw Obywatelskich. Koalicja domaga się zaprzestania szkodliwej polityki wobec Rzecznika Praw Obywatelskich i wzywa do merytorycznej dyskusji jak wzmocnić działania Rzecznika, który winien w spokoju realizować swoje konstytucyjne obowiązki ochrony praw wolności i obywatelskich.

Treść oświadczenia

„Członkowie Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita z oburzeniem obserwują agresywne, znieważające wypowiedzi suspendowanego księdza Jacka Międlara. Nasz sprzeciw wzbudził  ostatnio jego apel, zawierający kłamstwa i pomówienia, m.in. oskarżenie o „antypolską propagandę”, w którym wzywa do cofnięcia przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji dotacji dla magazynu żydowskiego Chidusz. (…) Magazyn Chidusz korzysta z dotacji MSWiA na podstawie obowiązującego w Polsce prawa, przede wszystkim zapisanego w Konstytucji RP zobowiązania do wspierania mniejszości narodowych, etnicznych i wyznaniowych, zamieszkujących Rzeczpospolitą. Cofnięcie dotacji, przy braku jakiejkolwiek przesłanki merytorycznej, byłoby naruszeniem zobowiązań Państwa.” – piszemy w liście do Ministra Sprawa Wewnętrznych i Administracji Mariusza Błaszczaka.

Treść listu

„Członkowie Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita z wielkim niepokojem odnoszą się do planowanego przyjęcia przez Senat RP uchwały honorującej 40. rocznicę powstania Komitetu Samoobrony Polskiej (druk nr 600, 22.09.2017). (…) Przyjęcie przez Senat RP uchwały czczącej organizację jawnie szerzącą nienawiść do wszelkich mniejszości, silnie antysemicką, będzie kolejnym krokiem zafałszowywania najnowszej historii Polski. Projekt uchwały wpisuje się w mającą to właśnie na celu serię zdarzeń, której jednym z najdobitniejszych elementów jest niedawna uchwała Sejmu RP czcząca Brygadę Świętokrzyską NSZ.”.

W imieniu Stowarzyszenia oświadczenie podpisali Paula Sawicka – Przewodnicząca Rady Programowej oraz Marek Gumkowski – Prezes Zarządu.

Treść oświadczenia

„Jesteśmy dogłębnie poruszeni tragiczną śmiercią 14-letniego Kacpra z Gorczyna. Składamy najszczersze kondolencje jego mamie i najbliższym. Odejście Kacpra odbieramy jako dotkliwą i bardzo bolesną stratę. Kacpra zabiła homofobia. Z powodu nienawiści wobec osób homoseksualnych doświadczał szykan, wyzwisk, gróźb i przemocy ze strony swoich rówieśników. Został zaszczuty lub, mówiąc językiem młodszej części z nas,  „dojechany”, „sprowadzony do parteru”, „zgaszony”, „zniszczony”, „nie dano mu szansy”. (…) Dyskryminacja i przemoc, której doświadczają dzieci i młodzież w szkołach jest w Polsce problemem powszechnym. Powodem nękania jest m.in. płeć, wygląd, ubiór, tożsamość lub orientacja seksualna. O tym, że dla wielu uczniów i uczennic homoseksualnych, szkoła to katownie wiadomo od lat. Dla części nastolatków i nastolatek obowiązek szkolny oznacza przymus doświadczania regularnego gnębienia, poniżania i bicia. Ich życie jest realnie i codziennie zagrożone. Polska klasa polityczna, w tym zarządzający oświatą ze wszystkich dotychczasowych partii rządzących, nie zrobili nic, aby chronić uczniów i uczennice przed przemocą, której przyczyną są nienawiść i uprzedzenia. Co więcej, część polityków aktywnie bierze udział w napędzaniu homofobicznej nagonki, podsycając niechęć i nienawiść wobec osób homoseksualnych. Ile będziemy czekać, aż śmierć niewinnego dziecka poruszy wasze serca i sumienia? Gdzie teraz jesteście?” – pisze 85 polskich organizacji społecznych w oświadczeniu po tragicznej śmierci 14 – letniego Kacpra z Gorczyna. Wśród sygnatariuszy listu jest Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi  i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

Treść oświadczenia

„Kierowani obywatelską troską zwracamy się do Pana jako instancji nadzorującej Obóz Narodowo-Radykalny (KRS 439902), a także jego oddział krakowski, Obóz Narodowo-Radykalny Brygadę Małopolską (KRS 612589). ONR jest przedłużeniem przedwojennej formacji o tej samej nazwie, kojarzącej się z haniebnymi kartami historii Polski – kultem przemocy, nienawiścią rasową, pogromami, antysemityzmem. (…) Cele i poczynania ONR są jawnie sprzeczne z polską konstytucją, zwłaszcza z art. 13 zakazującym istnienia organizacji, które odwołują się w swoich programach do „totalitarnych metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu” (ONR posługuje się faszystowską symboliką i emblematami) i których „program lub działalność zakłada lub dopuszcza nienawiść rasową i narodowościową” (rasistowska mowa nienawiści to język ONR).” – piszą w liście otwartym do prezydenta Krakowa Jacka Majchrowskiego w sprawie delegalizacji ONR – u przedstawiciele nauki, kultury, prawnicy i działacze społeczni. Wśród sygnatariuszy listu znajdują się Przewodnicząca Rady Programowej oraz Zarząd Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.

Poparcie dla inicjatywy można wyrazić za pośrednictwem strony www.petycje.pl
Treść listu

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita z uznaniem przyjęło decyzję Pana Prezydenta o zawetowaniu ustaw o Krajowej Radzie Sądownictwa i o Sądzie Najwyższym. Są to dwie spośród trzech ustaw uchwalonych w ostatnich dniach przez Sejm i Senat, które w sposób niezgodny z Konstytucją RP wprowadzają radykalne zmiany w ustroju polskiego sądownictwa i w istocie likwidują trójpodział i równowagę władz: ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej. W pełni zgadzamy się z uzasadniającymi weto argumentami Pana Prezydenta. Z całą mocą stwierdzamy jednak, że te same argumenty uzasadniają odrzucenie trzeciej ustawy, o ustroju sądów powszechnych, która oddaje pełnię władzy administracyjnej nad nimi Prokuratorowi Generalnemu. Istnieje realne niebezpieczeństwo, że jej konsekwencje najboleśniej dotkną zwykłych obywateli. Jesteśmy rozczarowani, że Pan Prezydent zawetował tylko dwie z trzech ustaw wprowadzających bardzo niebezpieczne dla ładu demokratycznego rozwiązania prawne. W ten sposób tylko częściowo zostało odsunięte poważne zagrożenie dla realizacji  przyświecających nam ideałów państwa sprawiedliwego i demokratycznego, szanującego wolność i godność każdego obywatela. Jesteśmy zaniepokojeni, zwłaszcza że idące w dobrym kierunku, choć niewystarczające decyzje Pana Prezydenta spotkały się z negatywnymi reakcjami przedstawicieli strony rządowej, demonstrującej pogardę i brak szacunku dla obywateli korzystających z przysługujących im praw i wolności konstytucyjnych. Apelujemy, by Prezydent RP, który z istoty swego urzędu stoi na straży tych praw i wolności, nie wahał się ich bronić.

W imieniu Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita

Prezes Zarządu – Marek Gumkowski

Przewodnicząca Rady Programowej – Paula Sawicka

„Jako organizacje pozarządowe od lat starające się budować w Polsce społeczeństwo wolne od uprzedzeń, nienawiści, nietolerancji z wielkim niepokojem przyjęliśmy projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie wymagań wobec szkół i placówek, z którego usunięto zapis dotyczący edukacji antydyskryminacyjnej” – piszą w liście otwartym, zainicjowanym przez Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, 82 polskie organizacje pozarządowe.

Adresatką listu jest Minister Edukacji Narodowej Anna Zalewska, którą „wzywamy do przywrócenia w projekcie nowelizacji zapisu z 2015 roku, który mówił: <<w szkole lub placówce są realizowane działania antydyskryminacyjne obejmujące całą społeczność szkoły lub placówki>>. Edukacja antydyskryminacyjna jest jednym z najpotężniejszych narzędzi służących zwiększaniu poczucia bezpieczeństwa polskich uczennic i uczniów. Wierzymy, że nie pozostanie Pani obojętna na nasz list i będzie gotowa spotkać się z nami, aby rozmawiać o dobru polskiej szkoły, które wszystkim nam leży na sercu”.

Treść listu

„Członkowie Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita wielokrotnie opowiadali się za udzielaniem pomocy uchodźcom, za włączeniem się Polski w rozwiązywanie tego palącego dziś Europę problemu. Tego należy oczekiwać od społeczeństwa wolnego od uprzedzeń, tolerancyjnego, broniącego godności człowieka, jakie staramy się od blisko dwudziestu lat kształtować w Polsce. (…) Dlatego nie możemy milczeć, gdy przestrzeń publiczną zalewa fala nieprawdziwych informacji na temat uchodźców, a ich dramatyczny los jest przedmiotem politycznych kalkulacji.

Oburza nas, że obecny rząd RP odmawia podjęcia nawet minimalnych działań na rzecz uchodźców, do jakich zobowiązał się rząd poprzedniej kadencji. Tym bardziej zdumiała nas i zaskoczyła niedawna wypowiedź Grzegorza Schetyny, który powiedział o uchodźcach: „jestem za tym, aby nie przyjeżdżali do Polski”. Lider Platformy Obywatelskiej, a potem szef klubu parlamentarnego PO uświadomili nam boleśnie jak daleka od prawdziwie humanistycznych wartości staje się polska polityka. (…) Z tym większym uznaniem wysłuchaliśmy słów Władysława Frasyniuka, legendy pierwszej Solidarności, a także głosu Włodzimierza Cimoszewicza, byłego premiera polskiego rządu.

„Jesteśmy oburzone i oburzeni odcinkiem programu „Kuba Wojewódzki” wyemitowanym we wtorek, 9 maja br., w Państwa stacji. Do studia zaproszono dwoje gości: Natalię Nykiel i Tomasza Adamka. Ten ostatni, przy braku jakiejkolwiek reakcji prowadzącego, powiedział m.in.: „Jestem surowym ojcem. Dzieci wiedzą, co mają robić. I żona też. Ja żonę szanuję, ale u mnie jest dyscyplina w domu”. U mnie nie ma tak, że dzieci robią, co chcą, robią to, co mówi tata. Niedziela jest, to idziemy do kościoła”. „Nie ma takiej opcji [żeby córka spotykała się z nie-Polakiem]. Ma chłopaka, syna kolegi. Sam pozwoliłem. Jakbym się nie zgodził to by z nim nie była”. „Młodsza córka nie lubi czarnych. Powiedziała mi: ‚Tato, wiesz co? Dobrze wybrałeś siostrze chłopaka. Mi też musisz wybrać’”. 

Stacja TVN i Kuba Wojewódzki, jako gospodarz programu biorą udział we wzmacnianiu szkodliwych społecznie stereotypów dotyczących przemocy, które mogą pośrednio przyczyniać się do kształtowania lub utrwalania określonych postaw społecznych, charakteryzujących się nie tylko tendencją do zachowań przemocowych, ale też brakiem reakcji ze strony osoby, która doświadcza takiego traktowania” – czytamy w liście polskich organizacji pozarządowych do KRRiTV oraz stacji TVN. Inicjatorem listu jest Codziennik Feministyczny, a Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita znajduje się wśród jego sygnatariuszy.

Cały list

„5 maja 2017 roku Centrum Edukacyjne Powiśle zapowiada demonstrację „Wolność dla Janusza Walusia”, która według doniesień ma odbyć się w pobliżu Pałacu Prezydenckiego. Fakt ten budzi w nas wielki niepokój, dlatego zwracamy się do Pani Prezydent z prośbą o niewydawanie zgody i skorzystanie ze wszystkich dostępnych środków prawnych, aby nie dopuścić do tego wydarzenia. (…) Jesteśmy przekonani o tym, że manifestacja ta stanie się okazją do głoszenia haseł rasistowskich, nacjonalistycznych i innych godzących w godność drugiego człowieka. Manifestowanie takich poglądów w przestrzeni publicznej jest naganne, szkodliwe społecznie i kompromitujące dla Polski” – piszemy w liście skierowanym do Prezydent m. st. Warszawy Hanny Gronkiewicz – Waltz. W imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita list podpisali przewodnicząca Rady Programowej Paula Sawicka oraz prezes Zarządu Marek Gumkowski.

Treść listu

„30 kwietnia 2017 roku w klubie studenckim Remont, który znajduje się w wydzierżawionym od Politechniki Warszawskiej budynku, ma odbyć się koncert zatytułowany Ku Niepodległej. Do udziału w nim zaproszono m.in. zespół Legion Twierdzy Wrocław oraz inne nacjonalistyczne i faszyzujące zespoły z Węgier, Słowacji i Szwecji. Tytuł koncertu nie powinien nikogo zmylić, zwłaszcza, że Polska jest krajem niepodległym, a faszyzm nie może być drogą „ku niepodległości” żadnego demokratycznego państwa” – piszemy w liście do Jego Magnificencji Rektora Politechniki Warszawskiej.

List z prośbą o interwencję podpisali Przewodnicząca Rady Programowej Stowarzyszenia Przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita – Paula Sawicka oraz Prezes Zarządu Głównego – Marek Gumkowski.

Zachęcamy do wysyłania maili protestacyjnych do Jego Magnificencji Jana Szmita, Rektora Politechniki Warszawskiej na adres: jmr@rekt.pw.edu.pl.

Treść listu

„My, niżej podpisani, wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec sposobu, w jaki redakcja i dziennikarze głównego wydania „Wiadomości” oraz innych programów TVP przedstawiają środowisko organizacji pozarządowych, podważając wiarygodność organizacji pozarządowych i szkalując działających w nich ludzi.  Przedstawiane w mediach publicznych i powielane w serwisach insynuacje, jakoby niektóre organizacje otrzymywały i wydawały pieniądze w sposób nieuczciwy, korzystając z rodzinnych koligacji i towarzyskich powiązań, godzą nie tylko w dobre imię i wizerunek atakowanych organizacji, ale też w cały ruch aktywnych obywateli, którzy angażują się w działalność na rzecz dobra publicznego, pracując zawodowo i wolontarystycznie w organizacjach pozarządowych” – piszą w liście protestacyjnym przedstawiciele III sektora w Polsce, w tym członkowie Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita.

List protestacyjny organizacji pozarządowych podpisać mogą wszyscy, którzy czują się związani z III sektorem. Można to zrobić za pośrednictwem formularza dostępnego na stronie www.ngo.pl.

Ponad 90 organizacji pozarządowych z całego świata, w tym Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, podpisało się pod apelem do polskiego Prezydenta i Prezes Rady Ministrów, wzywając ich do wdrożenia zaleceń dotyczących ochrony praworządności przedstawionych przez Komisję Europejską na początku lipca tego roku. Organizacje podkreślają, że wdrożenie tych rekomendacji „to pierwsze kroki w kierunku przywrócenia w Polsce pełnej ochrony zasady praworządności”.

W styczniu 2016 r. Komisja Europejska rozpoczęła procedurę kontroli praworządności w odpowiedzi na  sytuację w Polsce. Ta bezprecedensowa decyzja została podjęta w reakcji na zmiany legislacyjne dotyczące funkcjonowania Trybunału Konstytucyjnego i mediów publicznych. Pierwszy etap procedury, który trwał od stycznia do lipca 2016 r., który stanowił dialog pomiędzy Komisją i polskim rządem, nie przyniósł żadnych rezultatów. W rezultacie 27 lipca 2016 r. Komisja Europejska przyjęła zalecenie dotyczące praworządności w Polsce. W opinii organizacji wypełnienie zaleceń będzie pierwszymi krokami do przywrócenia w Polsce pełnej ochrony zasady praworządności.

Treść listu

W ciągu ostatniego tygodnia Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita podpisało dwa oświadczenia zainicjowane przez Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza. Pierwsze z nich to List do wydawców portalu Interia.pl w sprawie homofobicznego felietonu Rafała Ziemkiewicza „Tęczowe pęknięcie” z 30.09.2016 r. Sygnatariusze listu, w tym Otwarta Rzeczpospolita, „wyrażają najwyższe zaniepokojenie faktem, że łamy portalu Interii są wykorzystywane do szerzenia pogardy i wrogości wobec osób nieheteroseksualnych”.

Drugie oświadczenie ma związek z wizytą w Polsce dra Paula Camerona, przedstawianego jako „badacz środowiska LGBT”. Inicjatorzy listu przypominają, że Cameron w 1983 roku został przez Amerykańskie Towarzystwo Psychologiczne usunięty z listy członków w związku z naruszeniem Preambuły Zasad Etycznych Psychologów. Towarzystwo poinformowało wówczas o „słabej metodologii” badacza. Dodatkowo, w sierpniu 1986 roku Amerykańskie Towarzystwo Socjologiczne potępiło działania naukowe i popularyzatorskie Camerona. Mówiono wówczas o „konsekwentnej fałszywej prezentacji badań w zakresie seksualności i homoseksualizmu”.

26 lipca 2016 roku łódzki sąd ukarał grzywną drukarza, który złamał prawo (art. 138 kodeksu wykroczeń) odmawiając usługi wydruku organizacji działającej na rzecz równouprawnienia osób LGBT. Wyrok sądu zakwestionował Minister Sprawiedliwości i Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro, publikując oświadczenie, w którym stwierdził: „[Sądy] Mają stać na straży praw i wolności obywateli, w tym także wolności działalności gospodarczej, a nie narzucać im przymus. Żadne ideologiczne racje nie uzasadniają naruszania tych fundamentalnych zasad”. Zarzucił również uprzywilejowaną pozycję organizacji reprezentującej osoby LGBT.

W mieniu członków Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita wyrażamy stanowczy sprzeciw wobec podważania niezawisłości sądów przez przedstawiciela władzy wykonawczej, który winien być strażnikiem praworządności w naszym kraju, a nie fałszywym interpretatorem przepisów prawa i Konstytucji RP.

Zarząd Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita zainicjował protest przeciwko zakłamywaniu faktów historycznych przez szefową MEN i nowego szefa IPN, skierowany do Prezydenta RP.

„Wyrażamy stanowczy protest w związku z ostatnimi wypowiedziami minister Edukacji Narodowej Anny Zalewskiej o sprawcach pogromu kieleckiego oraz kandydata na prezesa – obecnie już prezesa –  Instytutu Pamięci Narodowej dr. Jarosława Szarka o bezpośrednich wykonawcach mordu na Żydach w Jedwabnem. Wypowiedzi te zaciemniają i fałszują prawdę lub wręcz negują podstawowe, ustalone ponad wszelką wątpliwość (m.in. w publikacjach IPN) fakty historyczne. Niemal równoczesne pojawienie się takich opinii w ustach dwojga przedstawicieli ważnych instytucji państwowych, zajmujących się edukacją i badaniami historycznymi, nasuwa podejrzenie, że mamy  do czynienia ze świadomą próbą ideologicznie i politycznie zinstrumentalizowanego podejścia do najnowszych dziejów. Grozi to nie tylko zafałszowaniem prawdy historycznej, ale także ograniczeniem wolności badań naukowych, a nawet swobód obywatelskich. (…) Szanowny Panie Prezydencie, mając w pamięci Pańskie niedawne ważne wystąpienie z okazji 70. rocznicy pogromu kieleckiego, w którym padły zdania: „nie ma żadnego usprawiedliwienia dla antysemickiej zbrodni. Nie ma i nie będzie!”, apelujemy o zajęcie zdecydowanego stanowiska w tych sprawach” – piszemy liście skierowanym do Prezydenta.

Poparcie dla protestu można wyrazić za pośrednictwem strony www.petycjeonline.com.

Zarząd Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita, w imieniu wszystkich członków, wystosował list do Prezydent m. st. Warszawy p. Hanny Gronkiewicz – Waltz, w którym wyraża poparcie dla inicjatywy nazwania skweru przy ul. Ogrodowej 5 w Warszawie imieniem profesora Władysława Bartoszewskiego.

„Postać profesora Bartoszewskiego jest nam bliska nie tylko ze względu na fakt, że był On członkiem – założycielem naszego Stowarzyszenia, a także członkiem naszej Rady Programowej, ale przede wszystkim ze względu na wyznawane wspólne wartości. Profesor był dla nas wzorem państwowca, patrioty, człowieka dialogu, a jego postać nie zasługuje na to, aby zostać kiedykolwiek zapomnianą. Pomóc może w tym symboliczny gest – nazwanie Jego imieniem jednego z warszawskich skwerów” – czytamy w liście.
Treść listu

Z inicjatywy Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka 40 polskich organizacji pozarządowych zwróciło się do Papieża, prosząc o poruszenie kwestii mowy nienawiści podczas spotkań z młodzieżą. W apelu podkreślono, że odpowiedzialność za słowo jest jednym z kluczowych wyzwań dzisiejszego świata. Wolność słowa gwarantowana w art. 54 Konstytucji RP i w art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka wiąże się z odpowiedzialnością. Nienawistne treści nie podlegają jednak ochronie. Przeciwdziałanie mowie nienawiści wymaga podejmowania działań prawnych, litygacyjnych ale przede wszystkim edukacyjnych. Słowa Papieża adresowane do młodych mogą spełnić taką rolę. Wśród sygnatariuszy listu jest Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.
Treść listu

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej organizuje 18 lipca wykład Stanisława Michalkiewicza pt. „Polska w Unii Europejskiej”. Protestujemy przeciwko zapraszaniu przez państwową instytucję człowieka, który zamiast budować mosty w coraz bardziej podzielonym społeczeństwie, z uporem maniaka pali je i niszczy. Jesteśmy przekonani, że są Państwo w stanie zaprosić kogoś, kto rzeczywiście może poprowadzić wykład pt. „Polska w Unii Europejskiej”. Dotychczasowa działalność Stanisława Michalkiewicza pozwala nam sądzić, że wykorzysta on spotkanie to do szerzenia nienawiści i obrażania wszystkich, którzy w jego odczuciu na szacunek nie zasługują – piszemy w liście skierowanym do dyrekcji Funduszu.
Treść listu

„Misją Telewizji Polskiej powinno być, podobnie jak naszego Stowarzyszenia, budowanie otwartego, tolerancyjnego, różnorodnego społeczeństwa. Dlatego z wielkim niepokojem obserwowaliśmy program „Studio YaYo” z dn. 26 czerwca, w którym Ryszard Makowski wykonał utwór, bazujący na stereotypach i uprzedzeniach wobec Żydów. (…)  Anna Dymna, wybitna polska aktorka, powiedziała, że telewizja powinna podciągać kulturę narodu w górę, a ona spycha ją w jakieś okropne doły. Reagujemy właśnie dlatego, aby całkowicie nie znaleźć się we wspomnianym dole” – piszemy w liście skierowanym do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, Rady Etyki Mediów oraz Rady Programowej TVP S. A. List został przesłany również do Zarządu Telewizji Polskiej oraz do sejmowej Komisji Kultury i Środków Przekazu.
Treść listu

Dzisiaj, tj. 1 czerwca, Zarząd Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita wystosował list do dyrekcji gimnazjum w Czernicy, w związku z planowanym na dzień 4 czerwca wykładem Bartłomieja Ilcewicza. „Z głębokim niepokojem odnosimy się do informacji prasowych, z których wynika, że 4 czerwca prelekcję w placówce, którą Pani zarządza, ma wygłosić Bartłomiej Ilcewicz –  działacz zachodniopomorskiego Ruchu Narodowego, jawnie wzywający do nienawiści wobec uchodźców. Niepokoi nas fakt, że w tak ważnym dla polskiej demokracji dniu, jakim jest 4 czerwca, wykład będzie dotyczyć „Żołnierzy Wyklętych” – piszemy w liście.

„4 czerwca jest dniem radości z ponownie odzyskanej wolności. Dniem, który nie powinien być zatruwany nienawiścią do kogokolwiek, a takie ryzyko niesie ze sobą osoba prelegenta. Protestujemy przeciwko zapraszaniu do szkoły, która ma uczyć mądrego, szanującego innych, patriotyzmu, przedstawicieli ruchów radykalnych. O wiele właściwszym wydaje nam się zaproszenie w tym dniu, rocznicy pierwszych częściowo wolnych wyborów, osoby, która mogłaby podzielić się z młodzieżą radością tamtych chwil”.
Treść listu

Dzisiaj, 30 maja 2016 roku, otrzymaliśmy odpowiedź z Kancelarii Prezydenta RP na Apel w związku z dewastacją Pomnika Pamięci Zagłady Romów w Borzęcinie Dolnym, który wystosowaliśmy 28 kwietnia br. Przedstawiciel urzędu informuje w nim o podjętych przez minister Sadurską i ministra Kolarskiego działaniach. Podobnie jak Kancelaria Prezydenta oczekujemy na ich wyniki.
Treść listu

„M.in. Helsińska Fundacja Praw Człowieka, Fundacja Batorego, Otwarta Rzeczpospolita, Sieć Obywatelska Watchdog, Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego, Stowarzyszenie Interwencji Prawnej, Instytut Spraw Publicznych oraz Fundacja Centrum Edukacji Obywatelskiej pragną zwrócić uwagę Pana Prezesa na wydanie Wiadomości TVP (z godz. 19.30) z dnia 12 maja 2016 r. Część wydania wiadomości została poświęcona inwigilacji dziennikarzy oraz wystąpieniu sejmowemu ministra Mariusza Kamińskiego z dnia poprzedniego. W materiale pojawia się wypowiedź Rzecznika Praw Obywatelskich, następnie wypowiedź prawnika Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. W kolejnej sekwencji pokazany jest materiał z demonstracji Amnesty International sprzed siedziby Prezydenta RP z lutego 2016 r. Protest dotyczył ustawy o policji zwiększającej zakres niekontrolowanej inwigilacji obywateli. Podczas protestu część zgromadzonych zaczęła wznosić okrzyki „Duda na Wawel”, co natychmiast zostało ucięte przez obecną na manifestacji dyrektorkę Amnesty International” – czytamy w liście skierowanym do Jacka Kurskiego, prezesa TVP, przez ponad 20 organizacji pozarządowych.
Treść listu

6 maja br. Zarząd Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita wystosował list do Prezes Rady Ministrów Pani Beaty Szydło, w którym wyraża nasze głębokie zaniepokojenie z powodu ogłoszonego w „Monitorze Polskim” (poz. 413) Zarządzenia nr 53 Prezesa Rady Ministrów z dn. 27 kwietnia br. w sprawie zniesienia z dniem 1 czerwca Rady do spraw Przeciwdziałania Dyskryminacji Rasowej, Ksenofobii i związanej z nimi Nietolerancji. „Szczególnie szokuje i oburza nas fakt, że podjętej bez żadnych publicznych zapowiedzi ani wyjaśnień decyzji o likwidacji Rady nie towarzyszą żadne informacje na temat tego, czy i jak rząd  Rzeczypospolitej Polskiej chce przeciwdziałać fali rasistowskich incydentów i ksenofobicznych ataków, o której narastaniu informowała ostatnio Prokuratura. (…) Oczekujemy od Pani Premier oraz od pozostających pod jej zwierzchnictwem instytucji jak najszybszego przedstawienia konkretnych, podjętych i planowanych, działań w tym zakresie.” – napisano w liście.
Treść listu

W dniu dzisiejszym, 28 kwietnia, w imieniu sygnatariuszy złożyliśmy w Biurze Podawczym Kancelarii Prezydenta RP Apel w związku z dewastacją Pomnika Pamięci Zagłady Romów w Borzęcinie Dolnym. Pod Apelem podpisało się blisko 100 przedstawicieli świata nauki i kultury, a także liczne organizacje pozarządowe. Wśród sygnatariuszy znaleźli się także członkowie Rady Programowej, Zarządu oraz Komisji Rewizyjnej naszego Stowarzyszenia.
Treść Apelu

Niedawno premier Chorwacji Tihomir Orešković mianował Zlatka Hasanbegovicia na stanowisko ministra kultury. Organizacja EGAM (European Grassroots Antiracist Movement – Europejska Sieć Ruchów Antyrasistowskich), dążąca do podtrzymywania i obrony wartości demokratycznych w Europie, zwalczająca przypadki społecznego wykluczenia i głosząca ideały równości, uznała za konieczne zajęcie stanowiska wobec tej nominacji. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita jest, obok Fundacji dla Wolności, Fundacji Dialog – Pheniben, Stowarzyszenia Kobiet Konsola, Stowarzyszenia na Rzecz Osób LGBT Tolerado, jednym z polskich sygnatariuszy listu.

List podpisują również wybitni europejscy historycy, naukowcy, działacze organizacji pozarządowych. Wśród polskich sygnatariuszy znajdują się członkowie Rady Programowej naszego Stowarzyszenia: dr Elżbieta Janicka, prof. Ireneusz Krzemiński oraz ambasador Henryk Lipszyc.
Treść listu

Publikujemy list otwarty Honorowego Przewodniczącego Rady Programowej Otwartej Rzeczpospolitej prof. Jerzego Jedlickiego skierowany do Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr Łukasza Kamińskiego. Jest to reakcja na przedstawioną przez Prezesa IPN zachętę dla włodarzy miast, aby usuwali pomniki przypominające o ich wyzwoleniu przez Armię Czerwoną. W liście Profesor przypomina też o wielkim wyzwaniu jakim jest wzajemny szacunek między narodami.
Treść listu

Z niedowierzaniem podszytym oburzeniem i grozą, ale także gorzkim humorem przyjęliśmy wiadomość o prokuratorskim postępowaniu w sprawie satyrycznego widowiska „Neomonachomachia”, który odbyło się w październiku 2015 r. na Rynku Głównym w Krakowie. W związku z oskarżeniami o obrazę uczuć religijnych i patriotycznych wysuniętymi przez grupę osób, m.in. krakowskiego radnego Ryszarda Kapuścińskiego, przesłuchiwani byli ostatnio twórcy spektaklu – autor scenariusza, znakomity  poeta Bronisław Maj, oraz reżyser Jerzy Zoń, wybitny inscenizator widowisk plenerowych, współzałożyciel i dyrektor krakowskiego teatru KTO. Wśród zarzutów wysuniętych przez składających doniesienie, którzy powołują się na art. 257 kodeksu karnego (Kto publicznie znieważa grupę ludności albo poszczególną osobę z powodu jej przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, wyznaniowej albo z powodu jej bezwyznaniowości lub z takich powodów narusza nietykalność cielesną innej osoby,  podlega karze pozbawienia wolności do lat 3), znalazły się oskarżenia o rzekomo obrażające patriotyzm i wiarę sparafrazowanie pieśni „My, Pierwsza Brygada” oraz hymnu „Boże, coś Polskę…”.

Niedawno zbieraliśmy podpisy ws. ataków na organizacje pozarządowe. Niestety, sytuacja się pogarsza. W ciągu ostatnich kilku dni kolejny raz zaatakowana biuro Lambdy Warszawa, Kampanii Przeciw Homofobii. Inne organizacje też otrzymują pogróżki. Pełnomocnik Rządu niestety nie uważa, że sytuacja jest poważna.

Dlatego Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego wraz z Fundacją Batorego oraz Stowarzyszeniem Otwarta Rzeczpospolita postanowiło zainicjować list otwarty do Premier Beaty Szydło o potępienie tych zachowań i podjęcie natychmiastowych i stanowczych działań w tej kwestii.

Zbieramy podpisy organizacji pod tym listem. Prosimy przesyłać je na adres: ksmiszek@ptpa.org.pl do poniedziałku (7 marca) do godziny 15.00
Treść listu

1 marca minister Wojciech Kaczmarczyk – Pełnomocnik Rządu ds. Społeczeństwa Obywatelskiego i Równego Traktowania – odpowiedział na list polskich organizacji pozarządowych w sprawie ataków na Dariusza Paczkowskiego, Joannę Grabarczyk i Stowarzyszenie Lambda Warszawa. Kaczmarczyk był jednym z adresatów apelu, podpisanego przez ponad 50 polskich organizacji, działających na rzecz równości, wolności, tolerancji i niedyskryminacji.

W naszym odczuciu odpowiedź ta stanowi wyraz niezrozumienia istoty i wagi problemu, o którym alarmowaliśmy. Uważamy, że nieodniesienie się jednoznacznie do treści listu, podkreślanie prymatu wolności słowa jest działaniem, które mija się z misją Pełnomocnika. Pozostajemy na stanowisku, że wolność słowa i gwarantowana przez Konstytucję swoboda wyrażania opinii nie usprawiedliwia słownych i fizycznych ataków na kogokolwiek.
Treść stanowiska Pełnomocnika 

Koalicja Równych Szans, której członkiem jest Otwarta Rzeczpospolita, wystosowała apel do Rzecznika Praw Obywatelskich ws. powołania Rady do spraw Równego Traktowania. Apel podpisało ponad sześćdziesiąt organizacji społecznych działających w obszarze ochrony praw człowieka i przeciwdziałania dyskryminacji.

AEDH i Otwarta Rzeczpospolita wystosowały wspólne oświadczenie prasowe w sprawie sytuacji w Polsce.
Treść oświadczenia

11 lutego osoby zaangażowane w dialog polsko-żydowski, działacze dawnej antykomunistycznej opozycji i przedstawiciele środowisk naukowych wystosowali list otwarty do Prezydenta RP Pana Andrzeja Dudy.  Autorzy zwracają się z apelem do Prezydenta o wycofanie się z postępowania w sprawie odebrania prof. Janowi Tomaszowi Grossowi Krzyża Kawalerskiego Orderu Zasługi Rzeczypospolitej. „Uważamy za dalece niestosowne traktowanie tego rodzaju szykaną człowieka i Polaka, którego -łamiąc prawo – pozbawiono w roku 1969 obywatelstwa, następnie w wolnej Polsce uhonorowano odznaczeniem przeznaczonym dla ludzi, którzy swoją działalnością wnieśli wybitny wkład we współpracę łączącą Rzeczpospolitą Polską z innymi państwami i narodami. Naprawiając krzywdę z roku 1969, potwierdzono w 2009r obywatelstwo Jana Tomasza Grossa, nie po to, by teraz karać go i upokarzać bez jasno sformułowanego powodu. Tak się po prostu nie robi.” – czytamy w liście.

Apel podpisali m.in. prof. Jerzy Jedlicki – honorowy przewodniczący Rady Programowej naszego Stowarzyszenia oraz Paula Sawicka – wiceprezeska Zarządu.
Treść listu

Otwarta Rzeczpospolita wraz z 54 polskimi organizacjami pozarządowymi, działającymi na rzecz wolnego od wszelkich przejawów dyskryminacji społeczeństwa, wystosowała apel w sprawie ostatnich wydarzeń, które dotknęły naszych Przyjaciół – Dariusza Paczkowskiego, Joannę Grabarczyk oraz Stowarzyszenie Lambda. Nie godzimy się na publiczne ataki, groźby i nienawistne, często seksistowskie komentarze. Deklarujemy nasze dalsze działania na rzecz wolnej, równej i bezpiecznej Polski dla wszystkich.

Zwróciliśmy się do Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich, Komendanta Głównego Policji oraz Pełnomocnika Rządu ds. Społeczeństwa Obywatelskiego i Równego Traktowania z prośbą o objęcie tych spraw ich szczególnym zainteresowaniem.
Treść apelu

11 stycznia 2016r. Zarząd i Rada Programowa Otwartej Rzeczpospolitej wysłały list otwarty do do p. Premier, p. Prezydenta oraz Marszałków Sejmu i Senatu.
Członkowie Zarządu i Rady Programowej, w imieniu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita deklarują, że przyłączają się do ruchu obywatelskiego na rzecz obrony demokracji w naszym kraju.
Treść listu

8 stycznia br. Koalicja Równych Szans wystosowała stanowisko w sprawie niepokojacej debaty parlamentarnej nad propozycją budżetu Rzecznika Praw Obywatelskich na rok 2016. Koalicja wyraziła swoje zaniepokojenie nasilającymi się atakami na niezależność (w tym finansową) Rzecznika Praw Obywatelskich.
Stanowisko Koalicji

19 grudnia 2015 roku, Zarząd Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita wystosował list otwarty skierowany do Jarosława Kaczyńskiego – prezesa Prawa i Sprawiedliwości. Zwracamy w nim uwagę na pojawiające się na ostatniej manifestacji, prowadzonej przez szefa partii rządzącej, hasła antysemickie. Protestujemy też przeciwko wypowiedziom po raz kolejny dzielącym Polaków. Oczekujemy od Jarosława Kaczyńskiego, że przeprosi obywateli Rzeczpospolitej za słowa, które padły z jego ust. Organizacje, instytucje oraz osoby prywatne, chcące wyrazić poparcie dla tego apelu, prosimy o kontakt pod adresem: otwarta@otwarta.org

Pełna treść listu: LIST OTWARTY Zarządu OR do JAROSŁAWA KACZYŃSKIEGO

17 grudnia 2015 roku Zarząd Polskiego PEN Clubu wydał oświadczenie ws. słów senatora Waldemara Bonkowskiego, który wezwał władze Nowej Rudy do pozbawienia Olgi Tokarczuk tytułu Honorowego Obywatela tego miasta. W ocenie PEN Clubu jest to próba nadania urzędowej sankcji publicznej nagonce połączonej z kryminalnymi groźbami wobec pisarki. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita przyłącza się do tego głosu.

Treść oświadczenia

W obecnej sytuacji, gdy zagrożony jest ład demokratyczny w naszym państwie, Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita apeluje do najwyższych organów władzy – Prezydenta, Sejmu i Senatu – o przestrzeganie prawa, którego podstawą jest Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej. Dlatego też oczekujemy, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, który jest najwyższą i ostateczną instancją wyrokującą o zgodności z Konstytucją formułowanych w RP norm prawnych, w tym także ustaw sejmowych, będą bezwzględnie i w całości respektowane. Jest to warunek niezbędny, aby Rzeczpospolita pozostała demokratycznym państwem prawa, a tylko w takim państwie możliwa jest realizacja przyświecających naszemu Stowarzyszeniu ideałów otwartości, tolerancji i poszanowania ludzkiej godności.
Zarząd Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita

Po otrzymaniu pierwszych informacji o odrażającym spektaklu spalenia kukły Żyda podczas zorganizowanego przez faszyzujących nacjonalistów zgromadzenia na wrocławskim rynku zamieściliśmy komentarz, w którym m.in. wskazywaliśmy na bierność sił porządkowych w obliczu jawnego naruszania prawa i nawiązywania do praktyk totalitarnego hitlerowskiego antysemityzmu. Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita popiera stanowisko tych wszystkich, którzy – jak prezydent Wrocławia – żądają, by odpowiedzialni za ten czym zostali ukarani i apelują o zdecydowane przeciwdziałanie takim rasistowskim manifestacjom, m.in.  przez delegalizację patronujących im organizacji. Stanowisko Polskiego PEN Clubu, wyrażone w przedstawionym niżej oświadczeniu, wyraża także nasze przekonania.

Oświadczenie PEN Clubu

„Przez 25 lat, w przekonaniu, że żyjemy w wolnym i demokratycznym kraju, nie odczuwaliśmy potrzeby wywierania wpływu na sytuację polityczną” – piszą autorzy listu. Publikujemy list otwarty redakcji dwutygodnika „Kos” wydawanego w podziemiu w latach 1982 – 1989. Treść listu.

W dniu Solidarności z Uchodźcami Towarzystwo Dziennikarskie przyłącza się do wszystkich organizacji i osób, które wspierają akcję pomocy uchodźcom z Bliskiego Wschodu i opowiadają się za przyjęciem w Europie ofiar wojny w Syrii.

„Są takie chwile, kiedy trzeba głośno i wyraźnie wypowiedzieć swoje zdanie. Powiedzieć o wartościach, które łączą, a nie dzielą. Porozmawiać o lękach, które można przezwyciężyć i nazwać zło, któremu trzeba się sprzeciwić. Dziś jest właśnie ta chwila. Dzień 15 października 2015 w instytucjach publicznych, w placówkach kultury, w organizacjach pozarządowych i w mediach ogłaszamy Dniem Solidarności z Uchodźcami. W tym dniu chcemy powiedzieć wszystkim, którzy uciekają ze swojej ojczyzny przed wojną, chaosem, głodem, pożogą i nędzą: „Jesteście u nas mile widziani!” Bo Polska znana jest z gościnności i solidarności. Bo los uchodźcy i emigranta wpisany jest w naszą kulturę i historię. Bo potrafiliśmy i potrafimy okazać innym pomoc i współczucie” – głosi apel podpisany przez 80 polskich organizacji pozarządowych, w tym Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii Otwarta Rzeczpospolita.
Treść listu.
Pokażmy, że ludzi dobrej woli jest w Polsce bez liku!
Więcej informacji o Dniu Solidarności z Uchodźcami na stronie: www.uchodzcymilewidzani.com.

Radio Pik informuje, że biskup bydgoski Jan Tyrawa postanowił raz jeszcze przyjrzeć się aktywności ks. prałata Kneblewskiego w mediach społecznościowych. Bydgoski duchowny znany jest z kontrowersyjnych poglądów, z którymi dzieli się w mediach. Mówił między innymi:

– o Annie Grodzkiej: „We współczesnej polityce niektóre jednostki chorobowe nawet do psychiatry się nie kwalifikują, lecz co najwyżej do weterynarza. A ja chyba będę się musiał udać do gastrologa, ponieważ odruch wymiotny we mnie niebezpiecznie wzrasta”
– o Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy: „Żaden katolik nie powinien mieć udziału w wielkim hałasie piekielnych mocy”
– przemyślenia na temat ustroju państwa: faszyzmu bym nie potępiał, dopóki się go nie wyeksplikuje. Jeżeli mianem faszyzmu mielibyśmy określać np. frankizm, który ocalił katolicką Hiszpanię z rąk komunistycznych zbrodniarzy, jestem jak najbardziej za (a nawet nie przeciw)”.

W lutym br., kiedy ksiądz prałat mówił że „faszyzmu by nie potępiał”, swoje oburzenie wyrażały zarówno osoby prywatne, jak i organizacje pozarządowe, m.in. Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita.

Jeśli:
1. doświadczasz czegoś lub stykasz się z czymś (także w przestrzeni wirtualnej), co według Ciebie jest przejawem nienawistnej mowy lub nienawistnego czynu, czyli taką wypowiedzią lub działaniem, które lżą, wyszydzają lub poniżają grupy lub jednostki z takich powodów, jak przynależność etniczna, kolor skóry, wyznawana religia lub bezwyznaniowość, a także płeć, preferencje seksualne czy inna właściwość niezależna od woli jednostki (np. niepełnosprawność, wiek);

Otwarta Rzeczpospolita podpisała apel „Dignity for Lety !” skierowany przez EGAM do Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego, Przewodniczącego Komisji Europejskiej, Przewodniczącego Rady Europy i Premiera Republiki Czeskiej domagający się usunięcia przemysłowej hodowli świń założonej na terenie dawnego obozu koncentracyjnego w Lety na terenie Republiki Czeskiej. Treść apelu.

Warto pamiętać, że za bezosobowym „kryzysem” kryją się losy milionów ludzi, którzy niejednokrotnie utracili cały majątek, a ich życie zostało brutalnie przerwane przez wojnę. Naprzeciw tragedii wychodzą liczne organizacje niosące pomoc (Fundacja Ocalenie, Fundacja Refugee.pl, Fundacja Estera, Fundacja dla Somalii), a ta jest w obecnym czasie potrzebna jeszcze bardziej niż wcześniej. Pomoc może wiązać się z wolontariatem czy wsparciem finansowym, ale już samo nagłaśnianie problemów czy popieranie inicjatyw jest formą pomocy. Członkowie Otwartej brali udział w manifestacji solidarności z uchodźcami, która odbyła się w Warszawie i w wielu innych miastach Polski 14 września. Jeśli chcemy wesprzeć ideę pomocy osobom z ogarniętych wojną rejonów, możemy podpisać jedną z petycji, skierowanych do najważniejszych osób w kraju.

Otwarta Rzeczpospolita i jej członkowie podpisali:
LIST OTWARTY W SPRAWIE UCHODŹCÓW oraz TAK dla przyjmowania osób uciekających przed prześladowaniami. Obie petycje można podpisać zarówno jako organizacja jak  i indywidualnie.

Miesiąc temu wystosowaliśmy List Otwarty do Prezesa PZPN Pana Zbigniewa Bońka, w związku z jego wypowiedziami dotyczącymi działalności Stowarzyszenia Nigdy Więcej. List został też wydrukowany 11.08.2015 w Gazecie Wyborczej wysłany z podpisami 46 organizacji pozarządowych do Pana Zbigniewa Bońka. W dniu 11 sierpnia lista organizacji zwiększyła się o kolejne 6 organizacji a w dniu 19 sierpnia o 7 organizacji.

10 września głos w tej sprawie zabrała Rada Konsultacyjna działająca przy Radzie do spraw Przeciwdziałania Dyskryminacji Rasowej, Ksenofobii i związanej z nimi Nietolerancji. Był to efekt zainicjowanego przez nas listu.

Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii „Otwarta Rzeczpospolita” podpisało list otwarty do Premier RP Ewy Kopacz, Marszałkini Sejmu RP Małgorzaty Kidawy – Błońskiej oraz Posłanek i Posłów na Sejm RP w sprawie odrzucenia projektu całkowicie zakazującego aborcji.

Marek Gumkowski – prezes Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita odpowiada organizacji CitizenGO, wyjaśniając powody dla których nie podpisze petycji do Prezydenta oraz Ministra Spraw Zagranicznych RP z prośbą o sprowadzenie do kraju Polaków i ich rodzin zamieszkujących tereny zagrożone wojną na Ukrainie, zwłaszcza w okolicach Mariupola.

Po raz kolejny neonaziści związani z międzynarodowym ruchem Blood & Honour organizują w Polsce koncert, który ma się odbyć 29 sierpnia 2015 roku. Tego rodzaju imprezy, na które zapraszana jest międzynarodowa czołówka zespołów grających tzw. nazi rock: piosenki wzywające do przemocy wobec mniejszości narodowych, głoszące hasła rasistowskie i homofobiczne czy propagujące ideologię neonazistowską mają miejsce w Polsce – zazwyczaj za wiedzą policji i prokuratury – kilka razy do roku. Grupy te we własnych krajach często działają nielegalnie i są ścigane przez prawo. Polskie prawo (art. 256 kk) również zakazuje propagowania faszyzmu i totalitaryzmu, a jednak w naszym kraju koncertują bez zakłóceń. Tym razem mają wystąpić zespoły z Polski, Niemiec i Rosji. Fundacja Klamra 20 sierpnia b.r. zawiadomiła o tym Policję i Prokuraturę. 21 marca 2015 roku niemal 70 organizacji pozarządowych wystosowało do władz RP list otwarty w sprawie neonazistowskich koncertów organizowanych w Polsce. Otwarcie neonazistowskie treści głoszone na tych koncertach, rozpowszechniane następnie wśród młodzieży i na stadionach sportowych mają niszczący wpływ na polskie społeczeństwo. Apelujemy ponownie o zdecydowane działania. Tutaj list otwarty przygotowany przez Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita i Fundację Klamra: list otwarty-nazikoncert 29.08.2015

Na prośbę inicjatorów przesyłamy informację i link wyborców do listu do Prezydenta Bronisława Komorowskiego. Ewa Teleżyńska, Paula i Mirek Sawiccy, Paweł Sawicki i Elżbieta Petrajtis-O’Neill postanowili podziękować Bronisławowi Komorowskiemu za Jego pracę. Poniżej list, który można podpisać pod linkiem: http://www.petycjeonline.com/podziekujmy_prezydentowi.

W środę, 22 lipca zlikwidowano osiedle zamieszkiwane od siedmiu lat przez kilkunastoosobową rodzinę Romów rumuńskich we Wrocławiu. Wyburzenia czterech domów dokonały miejskie służby porządkowe, na wniosek Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego przy asyście Straży Miejskiej. Stało się to podczas nieobecności mieszkańców. Cały dobytek został wywieziony na wysypisko śmieci. Kilkoro małych dzieci i ich rodzice stali się bezdomni. Schronienie znaleźli u swoich bliskich mieszkających na osiedlu przy ulicy Kamieńskiego.
Stowarzyszenie NOMADA sprzeciwia się takim działaniom władz Wrocławia i będzie nadal wspierać Romów w walce o ich podstawowe prawa.
Oświadczenie NOMADY
Petycja do Prezydenta Wrocławia

W umieszczonym na naszej stronie liście (z 23.06.2015) do Kurii Metropolitalnej w Poznaniu, w którym protestujemy przeciwko zorganizowaniu tam młodzieżowej gry edukacyjnej wykorzystującej legendę z 1399 r. o sprofanowanych hostiach, napisaliśmy m.in.: „Jedyne, co nie podlega wątpliwości, to fakt, że zjawisko profanacji hostii w średniowiecznym Poznaniu miało miejsce”. Otóż – na co nam słusznie zwrócił uwagę Andrzej Osęka, członek Rady Programowej naszego Stowarzyszenia – właśnie to zjawisko, które stało się źródłem i podstawą rozbudowanej opowieści o cudzie eucharystycznym i zbrodni Żydów, jest fikcją. Pisząc w książce Legendy o krwi o poznańskim „cudzie hostii”, Joanna Tokarska–Bakir analizuje techniki perswazyjne (takie jak np. znajomość imion bohaterów i szczegółowej lokalizacji wydarzeń, co ma zaświadczać o ich prawdziwości) stosowane w tym wypadku, i konkluduje: „Wobec perswazyjnej mocy szczegółów pseudohistorycznych myśl typu ludowego pozostaje bezbronna”. Jak się okazuje, i my okazaliśmy się bezbronni wobec pseudofaktograficznej argumentacji – co tylko świadczy o tym, jak bardzo jest niebezpieczna. Przepraszamy i zmieniamy odpowiedni fragment tekstu dotyczącego naszego stanowiska w tej sprawie.
Stanowisko-OR-w-sprawie-gry-miejskiej-popr.

Dołączyliśmy do grona sygnatariuszy Karty Różnorodności w Polsce! Tym samym podpisaliśmy zobowiązanie  niedyskryminowania w miejscu pracy, działania na rzecz tworzenia i promocji różnorodności oraz wyraziliśmy gotowość do angażowania w te działania wszystkich osób zatrudnionych oraz partnerów biznesowych i społecznych.
Tekst_Karta_Roznorodnosci_Polska

W związku z trwającymi pracami nad rządowym projektem ustawy o leczeniu niepłodności (nr druku 3245), regulującym m.in. możliwość korzystania z procedury inseminacji i in vitro, Kampania Przeciw Homofobii, postanowiła zgłosić poprawki do projektu, zapewniające dostępność tych procedur dla kobiet samotnych i kobiet pozostających w związkach tej samej płci. Otwarta Rzeczpospolita przyłączyła się do apelu skierowanego do Premier Kopacz ws poprawek do rządowego projektu ustawy o leczeniu niepłodności.

Towarzystwo Edukacji Antydyskryminacyjnej (TEA) oraz Koalicja na rzecz Edukacji Antydyskryminacyjnej –  55 organizacji pozarządowych (w tym Otwarta Rzeczpospolita) i partnerów społecznych działających na rzecz edukacji i równości – 22.04.2015 r. po raz kolejny wystosowała pismo w sprawie edukacji antydyskryminacyjnej do Minister Edukacji Narodowej Joanny Kluzik-Rostkowskiej.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita podpisało apel organizacji EGAM (European Grassroots Antiracist Movement), która od kilku lat wzywa do upamiętniania ludobójstwa Ormian w Turcji w 1915 roku.

W dniach 1–2 kwietnia na adres poczty elektronicznej Otwartej Rzeczpospolitej, na nasze konto na Facebooku i na prowadzony przez Stowarzyszenie portal, na którym można zgłaszać przypadki mowy nienawiści i dyskryminacji, nadesłano wyjątkowo wiele atakujących naszą działalność wypowiedzi. W większej części korespondencji monotonnie powtarzały się – często powielane na zasadzie „Kopiuj–Wklej” – te same oskarżenia i zarzuty.

Nasze Stowarzyszenie wsparło inicjatywę Interkulturalni PL i Fundacji Dialog-Pheniben. Polega ona na zaproponowaniu kandydatom na prezydenta podpisania zobowiązania, że podczas kampanii zachowają kulturę języka i nie będą używać mowy nienawiści. Do wsparcia apelu zaproszone są wszystkie organizacje pozarządowe.

Nasze oświadczenie po ostatnich wydarzeniach w Paryżu.

fot.

19. grudnia wysłaliśmy do Prokuratora Generalnego Andrzeja Seremeta list z prośbą o zwrócenie uwagi na sposób, w jaki prokuratura rozpatruje zgłoszenia dotyczące koncertów nacjonalistycznych. list do PG

fot. Paweł Piotrowski / AG

Po ogłoszeniu 10 grudnia 2014 r. przez nasze Stowarzyszenie apelu do Prokuratora Generalnego o przekazanie śledztwa w sprawie dyrektora białostockiego teatru TrzyRzecze innej prokuraturze niż Prokuratura Rejonowa Białystok-Północ otrzymaliśmy dwa listy, które publikujemy poniżej. Nasz apel pozostaje aktualny, ponieważ nie dotyczył kwestii zasadności prowadzonego śledztwa, lecz jedynie przeniesienia go do innej Prokuratury, której obiektywizm nie będzie budził wątpliwości.

W Międzynarodowym Dniu Migranta – jako jedni z sygnatariuszy – publikujemy petycję AEDH (European Association for the Defense of Human Rights) wzywającą do podpisania przez Unię Europejską i jej państwa członkowskie Międzynarodowej Konwencji o Ochronie Praw Wszystkich Migrantów-Pracowników i Członków Ich Rodzin, która została przyjęta przez Generalne Zgromadzenie Organizacji Narodów Zjednoczonych już 18 grudnia 1990 roku.  petycja  grafika

Apel podpisało łącznie 41 organizacji oraz 3 osoby prywatne. Apel TrzyRzecze z podpisami

fot. trzyrzecze.pl

Napisaliśmy apel do Prokuratora Generalnego w sprawie ostatnich działań prokuratury w Białymstoku wobec Rafała Gawła, dyrektora Teatru TrzyRzecze.

wersja w formacie pdf: Apel TrzyRzecze

Organizacje, które chcą się przyłączyć prosimy o wysyłanie poparcia na adres mailowy otwarta@otwarta.org.

Oświadczenie w sprawie publicznych wypowiedzi Wojciecha Cejrowskiego znieważających osoby nieheteroseksualne podpisało 35 organizacji pozarządowych. Dziękujemy Wam!

Treść oświadczenia z podpisami

5 października 2014 r. odbędzie się Manifestacja Romska Duma. W ponad piętnastu krajach wielu Romów i organizacje pozarządowe organizują imprezy kulturalne i polityczne wspierające różnorodność kultury romskiej. Wypowiadamy sprzeciw rasizmowi i dyskryminacji. Świętować będziemy Europę Godności i Praw Człowieka!
Manifest EGAM

3 września wysłaliśmy do prokuratury 23 zawiadomienia nawołujących do nienawiści wpisów z internetu, a szereg nieco mniej skrajnych, ale niewiele mniej obraźliwych, zgłosiliśmy administratorom stron – dziękujemy serwisowi dyzurnet.pl za współpracę.

Publikujemy listę organizacji (58) i osób (108), które podpisały się pod naszym apelem w sprawie umarzania przestępstw z nienawiści. W imieniu Fundacji Klamra i Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita dziękujemy za poparcie. Apel wraz z listą roześlemy do prasy. Treść Apelu  Odpowiedź Prokuratora Generalnego

Wszystkich, którzy chcieliby wesprzeć nasz apel czy to jako pojedyncze osoby czy jako całe organizacje, prosimy o przesłanie nam maila z nazwiskiem lub nazwą organizacji na adres: otwarta@otwarta.org.
Podpisy zbieramy do piątku 15.08. Treść Listu

Bulwersujące przypadki bagatelizowania przez prokuratorów przestępstw z nienawiści, wyrażające się w częstych i zaskakujących umorzeniach takich spraw skłoniło nas do zwrócenia na ten problem uwagi ważnych osób w państwie – piszą w liście otwartym przedstawiciele Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita oraz Fundacji Klamra. Prosimy o przyłączanie się do naszego apelu. List Klamry i OR

Między 2. a 31. lipca przesłaliśmy do prokuratury 13 zgłoszeń w sprawie skrajnie rasistowskich wpisów w internecie.

fot.

Oświadczenie Zarządu Stowarzyszenia Otwarta Rzeczpospolita

W związku z nasilającym się konfliktem izraelsko-palestyńskim we czwartek, 17 lipca 2014 pod ambasadą Izraela demonstrowali zwolennicy i przeciwnicy obu stron konfliktu. NOP, Zadruga oraz zwolennicy działań Autonomii Palestyńskiej wykorzystali demonstrację do szerzenia nienawiści wobec Żydów wznosząc hasła: „Żydzi Żydzi cała Polska was się wstydzi […] Nie przepraszamy za Jedwabne […] Przerobimy was na mydło”. Dodatkowo, restauracja Tel – Aviv, została po raz kolejny zniszczona. Nie możemy się zgodzić na taką formę demonstracji politycznej. Stanowczo protestujemy przeciwko szerzeniu antysemickich haseł w przestrzeni publicznej, bezkarności ich głosicieli. Wzywamy wszystkich ludzi i organizacje, które tak jak my są oburzeni czwartkowymi zdarzeniami do wspólnej interwencji.

Otwarta Akademia wydała oświadczenie w sprawie sprzecznego z interesem publicznym kryminalizowania działalności społecznikowskiej i obywatelskiej. Oświadczenie jest reakcją na toczący się właśnie przed poznańskim sądem proces Katarzyny Czarnoty. Zachęcamy do zapoznania się z oświadczeniem, podpisywania, a tym samym wyrażenia solidarności z Katarzyną i sprzeciwu wobec takich metod. Oświadczenie

2 lipca wysłaliśmy do prokuratury 103 zawiadomienia nawołujących do nienawiści i przemocy wpisów w internecie.

Napisaliśmy list do wydawcy Gazety Wrocławskiej w sprawie sposobu
ujmowania tematu romskiego przez jej dziennikarzy.

Poniżej fragment.

(grafika: van Gogh, obóz cygański niedaleko Arles)

Stanowisko koalicji na rzecz równych szans ws powołania nowego Pełnomocnika Rządu ds Równego Traktowania
29 maja br. Koalicja na Rzecz Równych Szans wystąpiła do Premiera Donalda Tuska o spotkanie celem przeprowadzenia konsultacji społecznych
ws konieczności obsadzenia stanowiska Pełnomocnika Rządu ds Równego Traktowania.
Organizacje członkowskie Koalicji zaapelowały, aby powołanie nowego Pełnomocnika odbyło się w procesie konsultacji z podmiotami, które na co dzień działają na rzecz osób dyskryminowanych.
Gazeta Wyborcza

Symbole faszystowskie (krzyż celtycki), które pojawiły się na elewacji I LO im. Mikołaja Kopernika w Katowicach, po interwencji Fundacji Klamra, która zainteresowała sprawą Wydział Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego – zostały zamalowane.
fot. Grzegorz Celejewski / Agencja Gazeta

Poinformowaliśmy prokuraturę o „poważnym prawdopodobieństwie popełnienia przestępstw z nienawiści przez organizatorów i uczestników tzw. festiwali muzyki patriotycznej nazywanej też „rockiem narodowym” i „muzyką tożsamościową” organizowanych na terenie Polski pod patronatem nigdzie, poza Facebookiem, nie zarejestrowanego Stowarzyszenia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

Według Związku Romów Polskich w Siemianowicach Śląskich narasta fala rasizmu. Fundacja Klamra zaapelowała o spotkanie przedstawicieli policji, prokuratury i organizacji pozarządowych.

 Z okazji Międzynarodowego Dnia Romów przypadającego
8 kwietnia ENAR ogłosiła wspólne oświadczenie: Tekst wspólnego listu (wersja angielska).
Głośne wezwanie do solidarności w związku ze zbliżającymi się wyborami do Parlamentu Europejskiego.
W dniu dzisiejszym społeczność romska w Polsce i na świecie obchodzi swoje Święto. Dzień ten jest okazją do przypomnienia o obecności tych rozsianych po całym świecie jako pełnoprawnych obywateli państw w których się urodzili i w których zamieszkują. Romowie to aktualnie najliczniejsza, a zarazem najbardziej dyskryminowana mniejszość w Europie. Powodami ich dyskryminacji są głęboko zakorzenione, często uproszczone stereotypy, a także zwykły brak zrozumienia dla ich kultury i obyczajów. Otwarta Rzeczpospolita (podobnie jak inni członkowie ENAR) uczestniczy w kampanii.

W 1915 roku przystąpiono do skrupulatnej realizacji planu, który doprowadził do masakry półtora miliona Ormian w Imperium Osmańskim i próby zniszczenia ich cywilizacji. Ormianie padli ofiarami ludobójstwa, które miało stać się straszliwym prologiem do tego, co nastąpiło później w Europie. Od tej pory kolejne rządy Republiki Turcji zawzięcie starały się zatuszować przeszłość i sprawić, by świat zapomniał o „ormiańskich duchach” Turcji.
Wspólnie upamiętnijmy w Turcji rocznicę ludobójstwa Ormian lub wesprzemy tych, którzy to zrobią.
Podpisz petycję

O istnieniu dwóch stron z mową nienawiści – strona 1, strona 2 poinformowaliśmy „Nigdy więcej” i dyzurnet.pl.

Z dyżurnetu otrzymaliśmy odpowiedź:

Parę dni temu mężczyzna zniszczył kilkanaście macew na cmentarzu żydowskim w Andrychowie. Zdarzenie zgłosili na policję świadkowie. Sprawca usłyszy zarzut znieważenia miejsca pochówku, za co grozi mu do 2 lat więzienia. tvp.pl    wyborcza.pl

fot. Gabriela Mruszczak

Rezolucja Zebrania Ogólnego Polskiego PEN Clubu (Warszawa, 3 marca 2014).

28.02.2014 przed sądem stanął były żołnierz walczący w Iraku i Afganistanie, który został oskarżony o nawoływanie do nienawiści do Romów na portalu Gazety Wrocławskiej. Ma zapłacić 520 zł. na cele społeczne.

Poznańska prokuratura wznowiła śledztwo dotyczące antysemickich okrzyków kibiców na meczu Lecha z Widzewem we wrześniu ubiegłego roku. Prokuratura apelacyjna stwierdziła, że decyzja o umorzeniu była bezzasadna.

więcej

5 lutego 2014 roku Fundacja Klamra powiadomiła Policję i Prokuraturę o popełnieniu przestępstwa z nienawiści. Zdjęcia i dane osobowe Dariusza Paczkowskiego, współprezesa Fundacji Klamra zostały nielegalnie ujawnione przez neonazistów na tzw. liście wrogów białej rasy, która znajduje się na stronie internetowej REDWATCH. To kolejna próba zastraszania tego działacza społecznego, tym groźniejsza, że prawicowi ekstremiści ukrywający się pod szyldem tzw. „narodowców” uderzyli tym razem także w jego rodzinę i dzieci.

27.01.2014 prezes Kongresu Nowej Prawicy w programie „To był dzień” w TV Polsat zakpił, że więźniowie Auschwitz „mieli doskonałe umowy o pracę”.

35-letniemu mieszkańcowi Wrocławia sąd wyznaczył dziś karę 10 miesięcy pozbawienia wolności za rasistowskie zachowanie. Oskarżono go o publiczne znieważenie Kameruńczyka Charlesa Ludovica Ndjocka z powodu koloru skóry i o grożenie mu śmiercią.

Został ogłoszony międzynarodowy list otwarty „Przyszłość Ukrainy”. Podpisało go ponad
90 europejskich i amerykańskich intelektualistów, dziennikarzy i działaczy społecznych,
wśród których znaleźli się:

Po antysemickich incydentach, które miały miejsce na kilka dni przed Dniem Pamięci o Ofiarach Holokaustu, włoski rząd w trybie nadzwyczajnym rozpoczął debatę nad ustawą o surowych karach dla osób negujących udowodnione masowe zbrodnie.

27.01 przed sądem w Białymstoku stanął Adam Cz. W czerwcu ubiegłego roku oskarżony opublikował w sieci film, na którym wygłaszał rasistowskie komentarze m.in. w związku z podpaleniem przez nieznanych sprawców mieszkania indyjsko-polskiej pary. Rozprawę odroczono do 10. marca.

więcej

Bruksela, 27 stycznia 2014r. – Dzisiaj przypada Międzynarodowy Dzień Pamięci o Holokauście. Organizacje antyrasistowskie są poważnie zaniepokojone występowaniem antysemityzmu w Europie i chcą zjednoczyć siły aby ukrócić rasizm w społeczeństwie europejskim, bez względu na to, kim mogą być ofiary.

Ponad 40 osób ze świata polityki i kultury podpisało się pod listem skierowanym do Sądu Okręgowego we Wrocławiu i do prezydenta Rafała Dutkiewicza. Jego autorzy sprzeciwiają się rozdzielaniu romskich rodzin, apelują o wycofanie przez miasto pozwu i zastanowienia się wspólnie z Romami na najlepszym rozwiązaniem. W sprawie wypowiedziała się również rzeczniczka praw obywatelskich.

Radni z Krakowa wysłali list do prezydenta miasta z prośbą o wsparcie w zamalowywaniu antysemickich napisów na budynkach. Impulsem był dla nich planowany na koniec stycznia przyjazd izraelskich parlamentarzystów.

Manager firmy w dużym polskim mieście posłużył się zdjęciem obozu koncentracyjnego, by zmotywować podwładnych do pracy. Oburzeniem zareagowały dwie z pięciu osób. Jedna z nich pyta nas: czy za postępowanie takie jak jego managera grożą sankcje karne?

Pisaliśmy już o tym, że w Żywcu w listopadzie 2013 r. zdewastowano dwa murale – jeden upamiętniający powstanie w getcie, drugi związany z kampanią Greenpeace. Sprawą szybko zajęła się Fundacja Klamra, która już następnego dnia zabrała się za odnowienie malowideł. Fundacja KLAMRA oraz Otwarta Rzeczpospolita zawiadomiły Prokuraturę Rejonową w Żywcu o popełnieniu przestępstwa.

Poniżej załączamy zawiadomienie wysłane przez Otwartą Rzeczpospolitą do Prokuratury Rejonowej w Żywcu i odpowiedź z Prokuratury.

Wczoraj poznańska prokuratura umorzyła postępowanie w sprawie zachowania kibiców Lecha, którzy wykrzykiwali wulgarne antysemickie hasła podczas meczu 29 września 2013 roku.

W Białymstoku oskarżono młodego mężczyznę, który w grudniu 2013 namalował na elewacji budynku swastyki, krzyż celtycki, oraz napisał: „Retro!”, „HWDP”. Akt oskarżenia jest już w sądzie.

W Białymstoku ktoś namalował na murze swastyki i wypisał faszystowskie hasła. Sprawców poszukuje policja. Napisy już zamalowano.

źródło

Tym razem sprawą anonimowych komentarzy w sieci zajęła się prokuratura w Kielcach.
Oskarżonego uznano za winnego i grozi mu do 3 lat więzienia.

Nie była to jednak pierwsza decyzja. Kiedy kielecki przedsiębiorca, którego wyzywano w internecie zgłosił sprawę do Prokuratury Rejonowej, po konsultacjach z językoznawcą stwierdzono, że nie doszło do przestępstwa. Prokuratura Okręgowa nakazała jednak wznowić postępowanie.

więcej

Prokuratura Rejonowa w Zabrzu
ul. Wolności 362
41-800 Zabrze

tel. (032) 27-13-291
fax. (032) 27-10-525

Zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa

21 grudnia 2013 r. w Zabrzu pomimo zakazu władz miasta i Wojewody Śląskiego odbyła się anty -Romska manifestacja zorganizowana przez środowiska skrajnie prawicowe: Narodowe Odrodzenie Polski oraz Patrioci Górnik Zabrze. Wszyscy zebrali się pod hasłem: „Nie dla cygańskiej przestępczości”.

ZYGMUNT ŁUKASZCZYK
WOJEWODA ŚLĄSKI

PIOTR SPYRA
II WICEWOJEWODA ŚLĄSKI

Szanowni Panowie,

55 organizacji pozarządowych podpisało protest do władz Zabrza w celu niedopuszczenia do manifestacji anty-Romskiej w Zabrzu, która miała odbyć się 21 grudnia 2013 roku. Pełna ich lista oraz tekst protestu znajduje się na stronie. Są to organizacje działające w całej Polsce na wielu płaszczyznach życia społecznego, których wspólnym celem jest rozwój społeczeństwa obywatelskiego.

Urzędnicy zastanawiali się nad decyzją przez kilka dni. Sławomir Gruszka z biura prasowego zabrzańskiego magistratu uzasadnił ją, mówiąc: „To nie miała być typowa manifestacja wyrażająca idee”.

Dariusz Paczkowski z Fundacji Klamra, która wcześniej napisała protest przeciwko planom narodowców, alarmuje: „To nie wystarczy. Jeżeli w mieście dochodzi do takich sytuacji, że ktoś chce demonstrować przeciwko mniejszości, to potrzebna jest otwarta debata na ten temat”.

Andrzej Puma, prezes Zabrzańskiego Stowarzyszenia Romów, obawia się o bezpieczeństwo swojej społeczności.

Za: katowice.gazeta.pl

W dniu dzisiejszym Fundacja Klamra złożyła zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa polegającego na nawoływaniu do nienawiści na tle rasowym i etnicznym.

W dniu 16.12.2013 roku wysłany został sms o następującej treści:

„Sobota 21.12.13, godz. 17 pod pomnikiem Pstrowskiego marsz przeciw cyganom, obecność obowiązkowa dla zabrzańskich patriotów”.

W Wielkiej Brytanii policja aresztowała trzech mężczyzn, którzy po meczu piłki nożnej umieścili antysemickie komentarze na twitterze.

Policja wszczęła postępowanie na podstawie skarg od 6 internautów. Skargi dotyczyły obelżywych wpisów przeciwko fanom drużyny Tottenham Hotspur, nawiązujących do Hitlera i komór gazowych. Sprawcy zostali zidentyfikowani i aresztowani. Postawiono im zarzuty nawoływania do nienawiści na tle rasowym. Wszystkich zwolniono za kaucją.

Pełnomocniczka rządu ds. równego traktowania Agnieszka Kozłowska-Rajewicz opublikowała oświadczenie dotyczące nieporozumień w posługiwaniu się pojęciem gender i wysłała w tej sprawie list do biskupów.

Otwarta Rzeczpospolita zgłosiła do Prokuratury propagowanie faszyzmu – zdewastowanie przez neonazistów dwóch murali w Żywcu, jednego z Markiem Edelmanem, drugiego dotyczącego kampanii Greenpeace.

Wiadomość o nienawistnych, antysemickich treściach na stronie otrzymaliśmy od poruszonego internauty. Dziękujemy!

We Wrocławiu policja namierzyła i zatrzymała dwóch mężczyzn (27 i 32 l.), którzy na facebooku obrażali Romów. Grozi im kara do pięciu lat więzienia.

Przed sądem stanęła 19-latka z okolic Rzeszowa, która znieważała Romów na facebooku.

Gdy rok temu „Tęcza” Julity Wójcik stanęła na Placu Zbawiciela w Warszawie, jej autorka mówiła:

„Tęcza” pojawiła się w momencie organizacji wielu wydarzeń: 2 czerwca odbyła się Parada Równości, za chwilę będziemy mieć Boże Ciało, a zaraz potem – otwarcie Euro 2012. Ona pasuje niejako do wszystkich tych wydarzeń, co sprawia, że tym samym podkreśla moje główne założenie: żeby „Tęcza” nie była zaangażowana społecznie czy politycznie, aby była całkowicie wolna od jakichkolwiek narzuconych znaczeń. Po prostu – aby była piękna.

W Żywcu zdewastowano dwa murale – jeden upamiętniający powstanie w getcie, drugi związany z kampanią Greenpeace. Sprawą szybko zajęła się Fundacja Klamra, która już następnego dnia zabrała się za odnowienie malowideł. Fundacja KLAMRA oraz Otwarta Rzeczpospolita zawiadomiły Prokuraturę Rejonową w Żywcu o popełnieniu przestępstwa.

25.11. w Białymstoku zapadł wyrok w sprawie znieważenia i pobicia czarnoskórego prezentera radiowego Rogersa Cole-Wilsona. Napastnik został skazany na 2 lata i 8 miesięcy bezwzględnego więzienia.

22. listopada we Wrocławiu zakończył się pierwszy etap procesu wytoczonego Romom z koczowiska przy ul. Kamieńskiego przez władze miasta. W sądzie stawiło się 20 z 47 pozwanych osób. Kolejną rozprawę sędzina wyznaczyła na 10 stycznia. Relację z przesłuchań można przeczytać na stronie Gazety Wrocławskiej.

Stowarzyszenie Nomada i Klub Krytyki Politycznej we Wrocławiu opracowały raport na temat społeczności rumuńskich Romów, której dotyczy proces.

Zdarzenie miało miejsce podczas zamieszek 11.11.2011 roku. Dwaj podpalacze zostali zatrzymani w listopadzie 2012, a w grudniu tego roku do sądu trafiło oskarżenie z Prokuratury Rejonowej Warszawa-Śródmieście. Mężczyźni, którzy obecnie mają po 20 lat, dostali 2 lata i 3 miesiące oraz 2 lata i miesiąc kary więzienia oraz zobowiązanie do zapłaty ponad 785 tys. zł na pokrycie strat. Wyrok jest nieprawomocny.

Gazeta.pl

Otrzymaliśmy tę wiadomość na FB od p. Waldemara Dzikowskiego

Zwracam się z gorącym apelem do Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej, Prezesa Rady Ministrów, Sejmu, Senatu i Rządu RP, o podjęcie natychmiastowych i zdecydowanych działań w kierunku zdelegalizowania organizacji skrajnie prawicowych głoszących ideologię faszystowską, homofobiczną, antysemicką oraz każdą inną, której istotą jest nienawiść do drugiego człowieka, za jego pochodzenie, przekonania lub orientację seksualną.

Warszawa, 18 listopada 2013

 STANOWISKO ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WS. WYDARZEŃ 11 LISTOPADA

Reprezentujemy organizacje pozarządowe działające na wielu płaszczyznach życia społecznego, których wspólnym celem jest rozwój społeczeństwa obywatelskiego, wolnego od przejawów dyskryminacji, nienawiści i wszelkich postaw totalitarnych. Społeczeństwa, w którym szanuje się odrębność etniczną, narodową i religijną.

KPH uznała za niedopuszczalne i wyczerpujące znamiona nawoływania do popełniania przestępstwa wypowiedzi Wojciecha Cejrowskiego, które ukazały się w wywiadzie dla Newsweeka. Publicysta stwierdził w nim m.in.: (…) „Należy palić takie pomniki (tęczę z Pl. Zbawiciela w Warszawie – red.), należy je zwalczać wszystkimi sposobami, nielegalnymi również, gdyż to jest bluźnierstwo przeciwko Bogu. Amen” oraz „nie mogę się godzić na pomnik grzechu sodomskiego wystawiony tuż przed świątynią. Ta świątynia tam była pierwsza, więc won z pederastami z placu Zbawiciela”.

 Zawiadomienie

Prezydent Bułgarii Rosen Plewnelijew i premier Płamen Oreszarski w zeszły wtorek opublikowali oświadczenie, w którym potępiają ksenofobię i agresję wobec uchodźców z Bliskiego Wschodu.
Oświadczenie jest reakcją na nasilające się w ostatnim czasie przejawy nacjonalizmu – napady na imigrantów, marsze pod hasłem „Bułgaria dla Bułgarów”, wzrost poparcia dla partii skrajnie prawicowych.

14 listopada do mediów trafił apel Fundacji na rzecz Różnorodności Społecznej zatytułowany „Po 11 listopada: Jesteście odpowiedzialni za Polskę”, pod którym podpisało się 45 organizacji pozarządowych, w tym Otwarta Rzeczpospolita.
Autorzy apelu przypominają mediom i dziennikarzom o spoczywającej na nich odpowiedzialności społecznej i roli w kształtowaniu postaw. Wzywają jednocześnie do pamiętania o tym, jak duże znaczenie ma sposób przekazywania informacji i dziennikarska rzetelność, a także do kierowania się w pracy zasadą szacunku i zdecydowanych reakcji w przypadku jej łamania:

W związku z wydarzeniami 11 listopada Otwarta Rzeczpospolita wyraziła swoje stanowisko w tej sprawie.

3.11.2013 internetowe wydanie Kuriera Lubelskiego opublikowało niedługi artykuł w związku z wydaniem przez Państwowe Muzeum na Majdanku książki „Krwawa środa. 3 listopada 1943 w pamięci świadków”. W publikacji znalazły się relacje i wspomnienia świadków akcji „Erntefest”, podczas której naziści zamordowali 18 tysięcy Żydów.

 W październiku na stronach niwserwis.pl pojawiły się dwa artykuły dotyczące narastania w Polsce zjawisk o niebezpiecznym rasistowskim charakterze. Chociaż według informacji zebranych przez stowarzyszenie „Nigdy Więcej” problem ten urósł o 30% w czasie ostatnich dwóch lat – z około 400 do 600 przestępstw na tle rasowym – to sytuacja ta nie znajduje odzwierciedlenia w statystykach policyjnych.

Nie ma miesiąca, byśmy nie dowiadywali się z prasy o nowych napadach na Romów, w coraz to innej okolicy. Schemat zajść jest zwykle taki sam: że podobno jakiś cygan popełnił jakieś wykroczenie. Popełnił czy nie popełnił, trudno dociec, od tego jest policja i sądy. Ale u nas rodzi się zaraz atmosfera samosądu, pogróżki wypędzenia i śmierci. Od pogróżek do faktu niedaleka droga. Domy czy osiedla Romów zaczynają żyć w stanie oblężenia. Ulicą rządzą ludzie o niewyżytych nienawistnych skłonnościach, z kijami i kamieniami w ręku. Romowie boją się podejść do okna, boją się posyłać dzieci do szkoły i do sklepu. Uczciwi sąsiedzi boją się słowo rzec w ich obronie.

W związku z oburzającym zachowaniem kibiców poznańskiego Lecha 2 października 2013 Otwarta Rzeczpospolita wystąpiła do Prokuratora Generalnego z zawiadomieniem o możliwości popełnienia przestępstwa.

Grupa zakapturzonych mężczyzn zakłócała kielecki marsz przeciwko homofobii (16 maja 2010) wykrzykując pod adresem jego uczestników m.in.: „Dobry gej, martwy gej”, „Jak złapiemy, połamiemy”, „Raz sierpem, raz młotem czerwoną hołotę”. 26 lutego 2013 kielecki sąd rejonowy uznał te okrzyki za groźby i skazał wykrzykujących je mężczyzn na kary grzywny. Wśród ośmiu skazanych (ich tożsamość prokuratura ustaliła na podstawie monitoringu) jest radny PIS. 13 lipca 2013 GW informuje, że w obronie radnego, i tylko w jego obronie, wystąpiło dziewięciu senatorów PIS, którzy twierdzą, że „ten wyrok zagraża demokracji”. Podpisani pod listem senatorowie PIS dali w ten sposób świadectwo niezrozumienia idei demokracji i niezawisłości sądu. Radny Mirosław G. został skazany na 4500 złotych grzywny za groźby kierowane do uczestników marszu. Przyjmując, że jego wina została przed sądem dowiedziona, wyrażamy przekonanie o adekwatności kary.

Po kolejnym podpaleniu mieszkania obcokrajowców w Białymstoku, sprawą zajął się minister spraw wewnętrznych, który odwiedził pokrzywdzonych. Podczas swojej wizyty zapewnił, że zostaną podjęte wszelkie kroki i działania, aby sprawcy podpaleń zostali złapani i ukarani. Dodał także – „Jedno mogę powiedzieć, jeśli chodzi o środowiska skinheadowskie: idziemy po was”. W walce z rasizmem, kibolami siły połączyć mają minister spraw wewnętrznych z Ministerstwem Administracji i Cyfryzacji. Powołano także specjalny zespół, który zajmie się m.in. nietolerancją i nienawiścią wobec cudzoziemców.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita po ukazaniu się wywiadu z prof. Jasiewiczem w kwietniowym numerze „Focus Historia Ekstra” (2013, nr 2) podjęło interwencję wysyłając zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa do Prokuratury Rejonowej Warszawa-Mokotów oraz listy do dyrektora ISP PAN, Prof. dr hab. Eugeniusza Cezarego Króla, przewodniczącego Komitetu Etyki w Nauce, Prof. dr hab. Jana Woleńskiego oraz do przewodniczącego Rady Naukowej ISP PAN, Prof. dr hab. Edmunda Wnuka-Lipińskiego.

Zarząd Stowarzyszenia przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii „Otwarta Rzeczpospolita” wyraża stanowczy sprzeciw i oburzenie wobec wypowiedzi profesora Krzysztofa Jasiewicza, opublikowanych w czasopiśmie „Focus – Historia ekstra”, nr 2/2013.

10 grudnia obchodzimy Międzynarodowy Dzień Praw Człowieka. W tym dniu kilkadziesiąt najważniejszych organizacji pozarządowych przypomina o znaczeniu edukacji na temat naszych podstawowych praw. Zmiany w oświacie są konieczne jeśli chcemy, by Polska przestała być krajem o najwyższych wskaźnikach łamania praw człowieka w Europie.

Apel Europejskiego Ruchu Antyrasistowskiego (EGAM – European Grassroots Antiracist Movement). Patrzymy jak w Grecji i w wielu krajach Europy rozprzestrzenia się niemal bez przeszkód rasizm, antysemityzm i neonazizm, a rzecznicy demokracji wciąż nie mobilizują się do zdecydowanego sprzeciwu. (…) Mając na uwadze obecną sytuację w Grecji, my, przywódcy społeczeństwa obywatelskiego, intelektualiści, artyści, obywatele zaangażowani w życie społeczne i polityczne, wspólnie wypowiadamy gromkie „NIE!”

Pod koniec sierpnia, kobieta pochodzenia kubańskiego jechała rowerem na jednej z krakowskich ulic, zatrzymało ją dwóch mężczyzn, którzy obrzucili kobietę wyzwiskami dotyczącymi koloru jej skóry. Dzięki interwencji jednej z osób widzących, co się dzieje, policji udało się zatrzymać jednego ze sprawców, drugi mężczyzna jest poszukiwany. Prokuratura Rejonowa w Krakowie Śródmieściu-Wschód skierowała do sądu akt oskarżenia przeciw jednemu ze sprawców, któremu za publiczne znieważanie Kubanki grozi kara pozbawienia wolności do lat 3.

– Podejrzewam, że stoją za tym te same osoby, które atakowały mnie wcześniej. Nie wiem dlaczego dali o sobie znać właśnie teraz? Może po prostu zależało im, aby o sobie przypomnieć? – mówi dr Dariusz Libionka, historyk Holocaustu, pracownik Centrum Badań nad Zagładą Żydów PAN.
Dariusz Libonka po raz kolejny stał się ofiarą ataków wrogości. W ostatnim czasie nieznani sprawcy namalowali na jego samochodzie swastyki. Do podobnego incydentu doszło we wrześniu ubiegłego roku. Poprzednie dochodzenie skończyło się bez konsekwencji dla sprawców.

Sąd w Olsztynie skazał dwóch mężczyzn na karę pozbawiania wolności za propagowanie treści rasistowskich. Jeden z mężczyzn został skazany na sześć miesięcy więzienia za rozklejanie nalepek z obraźliwym gestem i treścią rasistowską „Wracajcie do domu arabscy terroryści”. Młody mężczyzna, student Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, umieszczał obraźliwe wlepki na drzwiach i mieszkaniach, w których mieszkali obcokrajowcy. Sprawa ta oraz związane z nią wypowiedzi polityków spowodowały, że do Olszyna z interwencją przyjechał ambasador Arabii Saudyjskiej, zwracając się z apelem o powstrzymanie nietolerancji wobec Saudyjczyków.

17 września NOP zorganizowało manifestację. Po marszu grupa manifestantów zaatakowała dwie osoby, chłopaka i dziewczynę, którzy stali w rogu placu Solnego, w oddaleniu od manifestantów, trzymając transparenty z napisami: „Lepsza czerwień niż nienawiść” oraz „Historia nie może być pretekstem do propagowania nienawiści”. Za trzymanie tych transparentów zostali zaatakowani, padły pod ich adresem wyzwiska, rzucano petardami. Policja musiała interweniować.

W Olsztyn przebywa około 300 młodych ludzie z Arabii Saudyjskiej. Tutaj przygotowują się do podjęcia studiów, część z nich już studiuje na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim. Niestety studenci z Arabii spotykają się z przejawami agresji motywowanej narodowością. Nie wszyscy tolerują ich obecność. Aby zapobiec przejawom rasizmu i nietolerancji Instytut Nauk Politycznych UWM zorganizował Studencki Dzień Arabii Saudyjskiej. Wydarzenie cieszyło się dużym zainteresowaniem zarówno samych studentów jak i mieszkańców. Interweniował także ambasador Arabii Saudyjskiej. Podczas spotkania z władzami miasta i województwa apelował o powstrzymanie nietolerancyjnych zachowań wobec studentów z jego kraju.

O Narodowym Odrodzeniu Polski pisze się w ostatnim czasie dość często. Do Prezydenta Wrocławia w związku falą nienawiści, rasizmu i faszyzmu jaka szerzy się we Wrocławiu kierowane są listy i apele o reakcję. Nie było trzeba także długo czekać na kolejny dowód, że Wrocław ma problem z organizacjami nacjonalistycznymi i kibolami.
17 września w 73 rocznicę napaści na Polskę wojsk radzieckich NOP zorganizowało manifestację, do której przyłączyli się „kibice” Śląska Wrocław. Uczestnicy wiecu nieśli z sobą transparenty, wygłaszali hasła „Precz z komuną”, „Na drzewach zamiast liści będą wisieć komuniści”, „Raz sierpem, raz młotem, czerwoną hołotę”.

Wystąpienie na konferencji w Prokuraturze Generalnej (współpraca Wolters Kluwer Polska) „Prokurator ofiarom przestępstw. Ofiary przestępstw z nienawiści”. 13 czerwca 2012 roku
OR wobec czynów i mowy nienawiści

Po powtarzających się w Lublinie aktach nietolerancji i nienawiści Otwarta Rzeczpospolita podjęła szereg interwencji (Oświadczenie Zarządu OR w sprawie Tomasza Pietrasiewicza, Oświadczenie Zarządu OR w sprawie Tomasza Pietrasiewicza 2, List do prezydenta Lublina). Między innymi, skierowaliśmy do prezydenta miasta apel z prośbą o niezwłoczne działania w sprawie antysemickich plakatów obrażających Tomasza Pietrasiewicza – założyciela i  kierownika Teatru NN „Brama Grodzka” oraz zajęcie zdecydowanego stanowiska wobec wszystkich niepokojących zajść jakie coraz częściej maja miejsce w Lublinie.

9-go maja na stronie lokalnej gazety www.tarnow.net.pl ukazał się artykuł pt. „Gdzie są Żydzi z Goldhammera” na temat akcji prowadzonej przez teatr im. Solskiego, która ma na celu zachęcenie mieszkańców Tarnowa do dzielenia się wspomnieniami o Żydach, którzy jeszcze przed wojną stanowili 45% społeczności miejskiej. W odpowiedzi na zaproszenie internauci zamieścili mnóstwo antysemickich komentarzy.

Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita wysłało zawiadomienie do Prokuratury Generalnej oraz na Komendę Główną Policji w Warszawie o popełnieniu przestępstwa z art. 256 i 257 k.k. tj. przestępstwa nawoływania do nienawiści na tle rasowym i znieważenia osób narodowości żydowskiej w związku z umieszczeniem m.in. na stronie www.youtube.com filmu o charakterze antysemickim.

Treść dokumentu: zawiadomienie o filmie na YT