„Otwarta Rzeczpospolita”
Stowarzyszenie przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii
Sprawozdanie Zarządu Głównego
styczeń – grudzień 2007

W omawianym okresie we władzach Stowarzyszenia „Otwarta Rzeczypospolita” pracowali:

prezes: Paula Sawicka, wiceprezesi: Maciej Geller, Marek Gumkowski

sekretarz: Danuta Stołecka

skarbnik: Krystyna Bratkowska do 13 marca , Barbara Chęcińska od 13 marca 2007

członkowie: Krystyna Bratkowska, Teresa Holzer, Janusz Szymczak

Komisja Rewizyjna: Elżbieta Janicka, Małgorzata Melchior, Maria Ofierska

Radca prawny: Michał Pankiewicz.

„Otwarta Rzeczpospolita” liczy obecnie 292 członków zwyczajnych (17 w Krakowie) i 55 wspierających. W ostatnim roku przyjęliśmy 11 osób, 1 osoba została skreślona na własną prośbę.

W 2007 roku nadaliśmy członkostwo honorowe panu Bartoszowi Kantorczykowi, przewodniczącemu komisji zakładowej pocztowego związku zawodowego „Inicjatywa Pracownicza” i panu Marcinowi Zamoyskiemy, prezydentowi Zamościa.

Wszystkich, którzy dołączyli do Stowarzyszenia, serdecznie witamy.

W 2007 roku zmarło dwóch członków naszego Stowarzyszenia: Janusz Dunin-Horkawicz i Janusz Przewłocki.

Kierownikiem biura „Otwartej Rzeczypospolitej” - od marca 2000 roku - jest Ewa Haberka.

Dzięki uzyskanej przez zarząd dotacji Fundacji im. Stefana Batorego z programu Dla tolerancji, w 2007 roku mogliśmy zatrudnić dodatkowe osoby w biurze Stowarzyszenia. Od marca do końca roku zatrudnialiśmy panią Paulinę Wróbel na stanowisku koordynatora projektów i panią Sylwię Dawidek jako pracownicę biura. W programie prawnym istotnym wsparciem była praca pani Mileny Liszki (umowa- zlecenia)

W okresie objętym sprawozdaniem odbyło się siedem zebrań Zarządu Głównego i jedno wspólne zebrania Zarządu i Rady Programowej. Z Radą Programową spotkaliśmy się w październiku 2007, w sprawie przygotowań do konferencji w rocznicę wydarzeń marca 1968.

A. PROJEKT PRAWNY – Prawo przeciw nienawiści

Monitoring spraw z artykułów 256 i 257 k.k. prowadzonych przez prokuratury i sądy.

W ramach prowadzonego od 2006 roku programu prawnego, podejmujemy działania mające na celu badanie zastosowania i interpretacji przepisów z art. 256 i 257 k.k. w postępowaniach przygotowawczych i sądowych, jak również skali przestępstw określonych w tych przepisach.

W 2007 roku skierowaliśmy pisma do wszystkich (45) Prokuratur Okręgowych z zapytaniem o liczbę takich spraw w latach 2003 – 2007. Na 45 wysłanych listów uzyskaliśmy 42 odpowiedzi. Trzy prokuratury okręgowe nie udzieliły żadnej odpowiedzi (w Świdnicy, Radomiu i Olsztynie), Prokuratura Okręgowa w Częstochowie odmówiła podania danych, ponieważ, jak wyjaśniono, wymagałoby to „znacznego nakładu pracy /przeglądu rejestrów zawierających łącznie 80 tys. spraw/, gdyż prokuratury okręgu są dopiero komputeryzowane, a wszystkie wpisy w latach ubiegłych były czynione w księgach /repertoriach/(…)”.

Na podstawie danych z pozostałych 41 prokuratur uzyskaliśmy przybliżony obraz liczby postępowań w sprawach z art. 256 i 257 k.k.. Nie jest to obraz kompletny, gdyż w kilku wypadkach odpowiedzi z prokuratur były bardzo lakoniczne i ograniczały się jedynie do stwierdzenia, że w okresie 2003-2007 prowadzono postępowania w tych sprawach, bez podania konkretnej ich liczby.

Najwięcej postępowań toczyło się w okręgu Prokuratury Okręgowej w Warszawie - 54, w okręgu krakowskim - 25 oraz w okręgu gdańskim – 18 i katowickim – 15. W okręgach 7 prokuratur (bielskim, kaliskim, krośnieńskim, ostrołęckim, przemyskim, włocławskim i zielonogórskim ) nie prowadzono spraw z art. 256 i 257 k.k. we wskazanym okresie.

Ze względu na brak kompleksowych informacji nie wiemy ile spraw kończy się postępowaniem prokuratorskim a ile zostaje umorzonych wcześniej. Niemniej, dla zobrazowania zjawiska można wskazać kilka znaczących przykładów. I tak: w okręgu warszawskim (bez uwzględniania okręgu Warszawa – Praga) na 54 sprawy z art. 256 i 257 odmówiono wszczęcia postępowania w 22 przypadkach i odnotowano 19 umorzeń. Do sądów skierowano 2 akty oskarżenia (pozostałe sprawy były w toku w chwili występowania z wnioskiem o udzielenie informacji albo zostały przekazane wg właściwości innym prokuraturom lub połączone do rozpoznania). W okręgu katowickim na 15 spraw odnotowano 6 odmów wszczęcia postępowań, 5 umorzeń i 4 akty oskarżenia.

W okręgu kieleckim na 10 spraw odmówiono wszczęcia postępowania w 1 przypadku, w 6 umorzono postępowanie, a w 2 skierowano akty oskarżenia (1 postępowanie zawieszono). W okręgu gdańskim na 18 spraw w 6 odmówiono wszczęcia postępowania, w 9 postępowanie umorzono, a w 3 skierowano akty oskarżenia.

Niestety, większość odpowiedzi z prokuratur ma charakter bardzo ogólny i nie wyjaśnia dokładnych przyczyn odmowy wszczęcia i umorzeń postępowań. Stowarzyszenie nie ma zaś żadnych możliwości prawnych żądania takich szczegółów. Z uzyskanych odpowiedzi wynika jednak, że do najczęstszych przyczyn umorzeń postępowań należy po pierwsze niewykrycie sprawcy, po drugie brak ustawowych znamion przestępstwa. O ile ta pierwsza przesłanka nie wzbudza w zasadzie wątpliwości, to druga wymaga znacznej uwagi, ponieważ dotyczy zasadniczej kwestii tzn. interpretacji artykułów 256 i 257 k.k.. Stąd tak istotnie jest badanie akt spraw, w których umorzono postępowanie z tej przyczyny. Badanie i analiza akt często są utrudnione, przede wszystkim ze względu na odmowę dostępu do nich. Jednak chcąc ocenić praktykę stosowania przepisów z art. 256 i 257 k.k. nie istnieją w zasadzie inne metody i środki, które można zastosować. Stąd, oprócz występowania o dostęp do akt sprawy, tak ważne są własne interwencje Stowarzyszenia (głównie kierowanie zawiadomień o popełnieniu przestępstwa), dzięki którym ten dostęp jest znacznie ułatwiony.

Szczegółowe omówienie spraw do których akt Stowarzyszenie uzyskało dostęp w 2007 roku znaleźć można w wydanym przez Otwartą Rzeczpospolitą raporcie „Dla tolerancji. Działania Otwartej Rzeczpospolitej 2007” stanowiącym załącznik do sprawozdania merytorycznego.

Zdaniem Zarządu program prawny należy kontynuować w dalszych latach.

Ponadto:

W 2007 r. Stowarzyszenie wspólnie z Zespołem Programu Spraw Precedensowych prowadzonych przez Helsińską Fundację Praw Człowieka wystąpiło z powództwem cywilnym wobec L. Bubla o naruszenie dóbr osobistych w związku z jego antysemicką działalnością wydawniczą. Działanie to stanowiło próbę wypracowania precedensowej praktyki w zakresie ochrony dóbr osobistych. Zgodnie z obecnym kształtem przepisów kodeksu cywilnego z żądaniem ochrony dóbr może wystąpić w zasadzie jedynie osoba indywidualnie poszkodowana. Nie przewiduje się zatem możliwości występowania z powództwami przez osoby, które czują się dotknięte np. naruszeniem czci osób narodowości żydowskiej, jeśli same do tej narodowości nie należą. Niemniej Stowarzyszenie ma nadzieję, że rozstrzygnięcie sprawy L. Bubla pozwoli wypracować odmienną, precedensową praktykę w tym zakresie i tym samym będzie stanowiło dodatkowy środek przeciwdziałania antysemickim czy rasistowskim zjawiskom.

B. PROJEKT SUMIENIE

Monitoring wydarzeń o charakterze antysemickim i ksenofobicznym. Interwencje Otwartej Rzeczpospolitej

Przez cały rok 2007 monitorowaliśmy wydarzenia stanowiące przejaw antysemityzmu i ksenofobii. Interesowały nas akty nienawiści czy dyskryminacji kierowane wobec przedstawicieli mniejszości religijnych, kulturowych, seksualnych i innych, ale także całych grup czy materialnych przejawów ich kultury (np. problem wandalizmu na cmentarzach). Bardzo dużą wagę przykładaliśmy do informacji o sposobach, w jaki na tego typu wydarzenia reagowały właściwe instytucje i władze: staraliśmy się zatem śledzić w jaki sposób policja, a następnie – jeśli było to możliwe - prokuratura i sądy oraz właściwe władze samorządowe podchodzą do tych zagadnień.

Wydarzenia śledziliśmy za pomocą profesjonalnego monitoringu prasy. Również nasi członkowie, sympatycy i osoby poruszone jakimiś wydarzeniami informowały nas o niepokojących sprawach, w których do głosu dochodził antysemityzm i ksenofobia.
W takich sytuacjach jak pojawienie się rasistowskich napisów na murach, manifestacja ultranacjonalistycznego ugrupowania czy pojawienie się antysemickiej publikacji podejmowaliśmy interwencję. Ponieważ szczególnie interesowały nas działania podjęte w tych sprawach przez właściwe instytucje np. policję czy władze samorządowe, po ustaleniu do kogo najlepiej byłoby się w danej sprawie zwrócić, wysyłaliśmy list interwencyjny. Wyrażaliśmy w nim zainteresowanie sprawą – z naszego doświadczenia wynika, że często już samo zainteresowanie organizacji pozarządowej jakimś wydarzeniem może zmienić bieg sprawy i skierować ją na właściwe tory – zwracaliśmy się z prośbą o informacje na temat dalszego biegu sprawy i podjętych działań.

Zdarzały się również sytuacje, w których już z mediów dowiadywaliśmy się o tym, że właściwe działania i kroki zostały podjęte – w takich przypadkach do odpowiednich instytucji kierowaliśmy list z wyrazami uznania.

Od lutego do końca 2007 roku zarejestrowaliśmy 99 wydarzeń. Podjęliśmy interwencje w 28 sprawach. W ich efekcie adresaci w 10 przypadkach starali się ustalić sprawców lub odpowiedzialnych oraz podejmowali wobec nich działania. W 5 przypadkach naszą interwencję potraktowano jak zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa i wszczęto dochodzenie. Warto dodać, że obserwujemy również przypadki szybkiego i skutecznego reagowania osób i instytucji. Dwóm osobom, w uznaniu za ich postawę, decyzją Zarządu OR przyznaliśmy honorowe członkostwo Stowarzyszenia.

Dokładne omówienie działań interwencyjnych zamieszczamy w raporcie Dla tolerancji.

Oświadczenia, listy otwarte

• W marcu wydaliśmy oświadczenie w którym zwracaliśmy uwagę na niepokojący stosunek niektórych organów administracji do idei upamiętnienia ofiar Ukraińskiej Powstańczej Armii – chodziło przede wszystkim o kształt planowanego w Warszawie pomnika, którym miało być drzewo z trupami dzieci.

• W maju na naszej stronie internetowej opublikowaliśmy list otwarty, wyrażający zaniepokojenie dążeniem Młodzieży Wszechpolskiej – organizacji odwołującej się do nienawiści i przemocy, kwestionującą ramy demokratycznego porządku i nieprzewidującą w przestrzeni publicznej Polski miejsca dla wielu światopoglądów - do uzyskania statusu organizacji pożytku publicznego.

• W sierpniu, w związku z wypowiedzią przedstawicielki Kancelarii Premiera, która ukazała się na łamach jednego z dzienników, w której minimalizowała ona problem działających w Polsce organizacji i wydawnictw o charakterze antysemickim, opublikowaliśmy na stronie internetowej list otwarty, w którym pytaliśmy m.in.: „Czy zatem można z całą pewnością twierdzić, że działalność polskich władz rządowych (a nasz wymiar sprawiedliwości do nich należy) nie daje przyprawiać Polsce gęby antysemity? Czy rzeczywiście polski wymiar sprawiedliwości egzekwuje sens powyższych artykułów, dając tym samym społeczeństwu czytelny sygnał braku zgody na szerzenie antysemityzmu?”.

• We wrześniu, również w formie oświadczenia opublikowanego na stronie internetowej, wyraziliśmy niepokój wywołany działaniami prokuratury w Toruniu, która zajmowała się sprawą ujawnionych przez Wprost, nagrań wypowiedzi o. Tadeusza Rydzyka. Napisaliśmy: „Zaistniała sytuacja sugeruje, że polski wymiar sprawiedliwości - pomimo oburzenia szerokiej opinii publicznej - nie widzi w wypowiedzi wpływowego kaznodziei głoszącego m.in. że ‘sprawa Jedwabnego służyła tylko temu, by środowiska żydowskie mogły wyłudzić od Polski 65 mld dolarów’ elementów nawoływania do nienawiści. Ten stan rzeczy uważamy za oburzający i szkodliwy. Jest to naszym zdaniem oznaka przyzwolenia na antysemickie i ksenofobiczne zachowania w sferze publicznej, a także wyraz lekceważenia przez organy wymiaru sprawiedliwości odczuć wielu polskich obywateli. Tego typu sytuacje - wynikające z nieudolności urzędników, a także kompletnego niezrozumienia zasady wolności słowa i koniecznych jej ograniczeń - mogą jedynie zaszkodzić polskiej demokracji.”

• Również we wrześniu zareagowaliśmy na wiadomość, że do rejestracji w Państwowej Komisji Wyborczej zgłosiło się m.in. Narodowe Odrodzenie Polski. Profesor Jerzy Jedlicki, członek Stowarzyszenia opublikował na łamach „Gazety Wyborczej” list w którym przypominał, powołując się na publikacje tej organizacji, że NOP jest organizacją neofaszystowską. W liście wyrażał również nadzieję, że „Państwowa Komisja Wyborcza zna konstytucję i nie dopuści do kompromitacji, jaką byłby udział w wyborach partii nielegalnej z mocy prawa i hańbiącej polskie życie publiczne.” Również samo Stowarzyszenie opublikowało oświadczenie, w którym przypominało fakty z działalności NOP „by pokazać czym w istocie zajmuje się organizacja szafująca hasłami patriotyzmu i polskości. Na tak rozumianą polskość nie ma naszym zdaniem miejsca w demokratycznej rzeczywistości społecznej.”

• W październiku opinię publiczną zbulwersował fakt, że Marszałkiem Seniorem, który otworzyć miał nową kadencję Senatu RP miał być Ryszard Bender, na którym ciąży zarzut kłamstwa oświęcimskiego. Zarząd Stowarzyszenia oświadczał: „fakt, że zaszczyt otwarcia prac nowej kadencji Senatu przypadł osobie obciążonej takim zarzutem, uważamy za haniebny.”

Debaty i spotkania otwarte

• 8 marca 2007 roku w Sali Konferencyjnej im. Jerzego Turowicza Fundacji Stefana Batorego w Warszawie odbyło się otwarte spotkanie z profesorem Markiem Safjanem zatytułowane Obywatelskie i urzędnicze poczucie sprawiedliwości. Refleksje wokół reakcji na broszurę „Przestępstwa nie stwierdzono”.

• 21 kwietnia w lokalu Klubokawiarni Chłodna 25 zorganizowaliśmy otwarty pokaz filmu Jolanty Dylewskiej „Kronika Powstania w Warszawskim Getcie” oraz spotkanie z Markiem Edelmanem. Po spotkaniu Marek Edelman odsłonił znajdujący się vis a vis Klubu mural (malowidło ścienne) współpracującego z Chłodną 25 artysty Adama X.

• 25 sierpnia, z Biblioteką MEDEMa z Paryża oraz Klubokawiarnią Chłodna 25 zorganizowaliśmy spotkanie zatytułowane Nowe oblicza antysemityzmu. Punktem wyjścia do rozmowy były krótkie prezentacje organizacji i ich działalności związanej z przeciwstawianiem się nietolerancji i antysemityzmowi oraz z promowaniem tolerancji i różnorodności uwzględniające specyfikę krajów i środowisk naszych działań oraz ich adresata.

Reakcje na broszurę "Przestępstwa nie stwierdzono. Prokuratorzy wobec doniesień o publikacjach antysemickich".

• W roku 2007 do Stowarzyszenia nadal docierały echa reakcji na opublikowaną w 2006 roku broszurę Przestępstwa nie stwierdzono. Prokuratorzy wobec doniesień o publikacjach antysemickich, zawierającą komentarze do kilku przypadków umorzenia postępowania w sprawach z art. 256 i/lub 257 k.k. (dotyczących „nawoływania do nienawiści na tle różnic narodowościowych, etnicznych, rasowych, wyznaniowych” oraz „publicznego znieważania grupy ludności” ).

• Na naszej stronie internetowej zamieściliśmy dwa listy nadesłanych do Stowarzyszenia w odpowiedzi na broszurę: od Prokuratora Okręgowego w Warszawie Andrzeja Szeligi i od ówczesnego Prokuratora Krajowego, Zastępcy Prokuratora Generalnego, Janusza Karczmarka.

• Wspomniane już otwarte spotkanie dyskusyjne z profesorem Uniwersytetu Warszawskiego panem Markiem Safjanem, zatytułowane Obywatelskie i urzędnicze poczucie sprawiedliwości. Refleksje wokół reakcji na broszurę "Przestępstwa nie stwierdzono", dotyczyło broszury, reakcji na nią i poruszanych w niej zagadnień dotyczących sposobu działania wymiaru sprawiedliwości. Kilka dni później prof. Safjan opublikował na łamach Gazety Wyborczej tekst nawiązujący do treści wykładu.

• Z kolei w czerwcu spotkaliśmy się z kilkoma warszawskimi prawnikami – akademikami i praktykami by porozmawiać o zagadnieniach poruszanych w broszurze i reakcjach przedstawicieli prokuratury na nią. Zamierzamy kontynuować rozmowy również w tym roku, a całość przedstawić w formie odrębnej publikacji. Rozmowy okazały się bowiem bardzo ciekawe, choć opinie wygłaszane przez prawników dość alarmujące. Oto jedna z nich: „Pamiętam pewnego młodego człowieka, który nie mógł się nadziwić, po powrocie z zagranicznego stażu, jak to jest możliwe, że w sytuacji, w której polscy i zagraniczni sędziowie dysponują takimi samymi rozwiązaniami prawnymi ich wyroki w porównywalnych sprawach są diametralnie różne. Chodzi tutaj o rodzaj intelektualnej formacji, pewne know-how, umiejętność posługiwania się prawem, których polscy prokuratorzy czy sędziowie nie posiadają. Osobiście jestem zdania, że jeśli by przedstawić tę sytuację jako opozycję spisek versus przerażająca głupota, to mamy tu do czynienia z przerażającą głupotą, nie tyle wrogim stosunkiem do zagadnienia, co kompletną niezdolnością do uczynienia dobrego użytku z istniejących przepisów.”

Działania edukacyjne

• Stowarzyszenie Otwarta Rzeczpospolita zrealizowało w 2007 roku - europejskim Roku Równych Szans dla Wszystkich - specjalny projekt edukacyjny Razem w Europie – otwarci na innych. Ideą projektu było zapoczątkowanie dyskusji w środowisku oświatowym na temat szacunku i tolerancji pomiędzy grupami społecznymi różniącymi się rasą, pochodzeniem etnicznym, religią i przekonaniami, a także nad sposobami popularyzowania tych zagadnień w szkołach. Jednocześnie badaliśmy zachodzące wśród młodzieży - pod wpływem globalizacji i rozwoju technologii - zmiany związane z definiowaniem pojęcia otwartości, tolerancji, ale także uprzedzeń oraz wpływu tych zmian na funkcjonowanie w grupie rówieśniczej. Najważniejsze działania w projekcie: opracowanie scenariusza zajęć edukacyjnych dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych, warsztaty metodyczne dla nauczycieli poprzedzone wystąpieniami specjalistów, cykl zajęć edukacyjnych przeprowadzony w 25 szkołach w oparciu o przygotowane scenariusze. Przez cały czas trwania projektu nauczyciele liczyć mogli na wsparcie szkoleniowców współpracujących z Otwartą Rzeczpospolitą. W szkołach uczestniczących w projekcie przeprowadzono wśród uczniów badania ankietowe dotyczące tematyki projektu. Ich wyniki opublikowane zostaną na stronach internetowych Otwartej Rzeczpospolitej. Zorganizowany został również konkurs promujący ideę Razem w Europie – Otwarci na Innych. Projekt finansowany był ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Europejskiego Roku Równych Szans dla Wszystkich.

• 19 kwietnia, już po raz drugi, zorganizowaliśmy obchody rocznicy Powstania w Getcie Warszawskim, adresowane do młodzieży szkół ponadpodstawowych. Przed południem, w kinie Wisła, odbył się pokaz filmu Jana Łomnickiego „Jeszcze tylko ten las”. Film obejrzało kilkuset uczniów z warszawskich gimnazjów i szkół średnich. W południe, pod pomnikiem Bohaterów Getta, oddaliśmy hołd Powstańcom Warszawskiego Getta. Żółte kwiaty pod Pomnikiem jako pierwszy złożył Marek Edelman w otoczeniu przyjaciół, za nimi zaproszeni na obchody uczniowie warszawskich szkół. Następnie przeszliśmy Traktem Męczeństwa i Walki Żydów, przez miejsce, w którym znajdował się bunkier przy ulicy Miłej w którym znajdowała się kwatera sztabu ŻOB, aż na dawny Umschlagplatz. W związku z 64. Rocznicą Powstania „Otwarta Rzeczpospolita” przygotowała specjalne materiały edukacyjne, które otrzymali uczestniczący w obchodach nauczyciele i uczniowie:- płytę DVD z filmem Jolanty Dylewskiej "Kronika Powstania w Warszawskim Getcie według Marka Edelmana" i materiały pomocnicze do filmu. Obchody rocznicy zorganizowano dzięki wsparciu programu „Patriotyzm Jutra”.

• 19 grudnia zorganizowaliśmy konferencję „Jak uczyć młodzież tolerancji” na którą zaproszeni zostali dyrektorzy szkół, nauczyciele, młodzież oraz wszystkie zainteresowane osoby. W trakcie konferencji przedstawione zostały programy edukacyjne promujące idee otwartości i tolerancji w polskiej szkole. Swoje projekty, oprócz Otwartej Rzeczpospolitej przedstawili również: Amnesty International, Centrum Edukacji Obywatelskiej, Ambasada Brytyjska, Stowarzyszenie Interwencji Prawnej w ramach programu Razem w Europie – Otwarci na Innych finansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Europejskiego Roku Równych Szans dla Wszystkich.

Konkurs im. Jana Józefa Lipskiego

• 29 czerwca w sali im. Adama Mickiewicza Pałacu Staszica w Warszawie wręczyliśmy nagrody laureatom XII edycji Konkursu. W tej edycji nagrodzono 5 prac a kolejne 5 zostało wyróżnionych. W uroczystości uczestniczyli członkowie Komisji Konkursowej, członkowie Otwartej Rzeczpospolitej, goście laureatów. Nagrody wręczał Zbigniew Bujak, Tomasz Żukowski prowadził z nagrodzonymi krótkie rozmowy, które pozwoliły zebranym poznać laureatów i ich prace. Relację z tegorocznej uroczystości przygotowała redakcja rosyjska Polskiego Radia.

• Zwracamy się do wszystkich członków stowarzyszenia z prośbą i apelem o dalsze wspomaganie funduszu Konkursu, nawet niewielkimi wpłatami.

Współpraca z instytucjami publicznymi, organizacjami pozarządowymi i ekspertami

• Otwarta Rzeczpospolita uczestniczyła w kampanii Rady Europy Każdy inny - wszyscy równi.

• 29 czerwca w Sali Senatu Uniwersytetu Warszawskiego Komisarz Praw Człowieka Rady Europy, Thomas Hammarberg spotkał się z przedstawicielami polskich organizacji pozarządowych. Dyskutowano nad Memorandum w sprawie przestrzegania praw człowieka w Polsce, dokumentem opracowanym przez Biuro Komisarza, a przedstawionym Radzie Ministrów Rady Europy 20 czerwca 2007 roku. W spotkaniu wzięli również udział przedstawiciele Otwartej Rzeczpospolitej - zgłosiliśmy dwa komentarze odnośnie ustosunkowania się do Memorandum Rządu RP.

• Na zaproszenie Ambasadora Kanady, 3 sierpnia, przedstawicielka Otwartej Rzeczpospolitej, uczestniczyła w spotkaniu z grupą studentów z Kanady, Polski i Niemiec, którzy odwiedzili Polskę w ramach kanadyjskiego programu imienia Marka i Gail Appl’ów dotyczącego nauczania o Holokauście i przeciwdziałania dyskryminacji rasowej.

• We wrześniu braliśmy udział w zorganizowanej w Warszawie akcji Namioty przeciwko antysemityzmowi. W namiotach ustawionych w parku świętokrzyskim odbywały się dyskusje i warsztaty poświecone kulturze żydowskiej i problemowi antysemityzmu. Główny namiot otaczały stoiska, na których swoją działalność prezentowały organizacje pozarządowe, w tym Otwarta Rzeczpospolita.

• 27 września w Pałacu Staszica w Warszawie braliśmy udział w konferencji zorganizowanej przez Ambasadę Brytyjską i Helsińską Fundację Praw Człowieka. Uczestniczyli w niej przedstawiciele organizacji działających w Polsce na rzecz cudzoziemców i mniejszości.

• 9 października przed Pałacem Prezydenckim na Krakowskim Przedmieściu współorganizowaliśmy z Ruchem na Rzecz Demokracji wiec przeciwko stanowisku polskiego rządu w sprawie Europejskiego Dnia przeciwko Karze Śmierci. Polski rząd, jako jedyny w Unii Europejskiej - sprzeciwił się planom ustanowienia takiego Dnia. W manifestacji wzięło udział około 100 osób. Oprócz członków OR i Ruchu na Rzecz Demokracji, w wiecu uczestniczyli przedstawiciele Zielonych, Amnesty International, Stowarzyszenia Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich.

• 29 października przedstawicielki Stowarzyszenia wzięły udział, na zaproszenie Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, w konferencji poświęconej warsztatom dla prokuratorów z zakresu polityki antydyskryminacyjnej: „Rola prokuratorów w skutecznym przeciwdziałaniu dyskryminacji”. Konferencja była podsumowaniem warsztatów, które odbyły się w całej Polsce.

• W dniach 22-23 listopada w Warszawie odbyła się konferencja „Przeciwdziałanie rasizmowi, dyskryminacji na tle etnicznym i ksenofobii. Współpraca, dobre praktyki oraz wyzwania na przyszłość” zorganizowana przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji. W konferencji wzięli udział przedstawiciele organizacji pozarządowych, instytucji publicznych, badawczych, a także organizacji zrzeszających mniejszości narodowe, w tym Otwarta Rzeczpospolita. Przedstawicielki OR uczestniczyły w panelach dyskusyjnych i prowadziły warsztaty.

• 25 i 26 listopada uczestniczyliśmy w konferencji „Jednostka, wspólnota, republika” zorganizowanej w Paryżu przez francuską Ligę Praw Człowieka oraz zapoznawaliśmy się z działalnością Europejskiego Stowarzyszenia Praw Człowieka (AEDH – Association Europenne de Droit de l’Home). Przedstawicielki OR przedstawiły historię i działalność Stowarzyszenia i odpowiadały na pytania zebranych, m.in. o inne działające w Polsce organizacje podejmujące problematykę praw człowieka.

Zarząd Główny