„Otwarta Rzeczpospolita”. Stowarzyszenie Przeciw Antysemityzmowi i Ksenofobii

Sprawozdanie ustępującego Zarządu Głównego

z działalności w okresie od kwietnia 2002 do marca 2004

 

Zarząd Główny postanowił skreślić 56 osób z listy członków zwyczajnych i nadać im status członków wspierających. Chodzi o osoby, które – mimo licznych upomnień – nie zapłaciły ani jednej składki, są jednak szczególnie zasłużone wobec Stowarzyszenia jako jego założyciele. Zmiana statusu oznacza utratę czynnego i biernego prawa wyborczego. 11 osób niebędących założycielami, które nie płaciły składek przez cztery lata, zostało skreślonych z listy członków. Trzy osoby skreślono na własną prośbę. Przyjęto 40 nowych członków zwyczajnych i jednego wspierającego. Stowarzyszenie liczy obecnie 259 członków zwyczajnych i 56 wspierających.

Z funkcji wiceprezesa i z pracy w Zarządzie zrezygnował Sergiusz Kowalski. Na wiceprezesa został wówczas wybrany Marek Gumkowski.

Biurem naszym kieruje nieprzerwanie pani Ewa Haberka.

W okresie sprawozdawczym odbyło się 27 zebrań Zarządu Głównego.

 

1. Spotkania dyskusyjne

 

• 11 kwietnia 2002: Tolerancja fasadowa. Postawy Polaków wobec nietolerancyjnych schematów myślowych. Zorganizowany wspólnie z Warszawskim Oddziałem Polskiego Towarzystwa Socjologicznego odczyt Hanny Świdy-Ziemby prezentujący wyniki badania postaw polskiego społeczeństwa wobec inności.

 

• 19 kwietnia 2002 Oddział Krakowski – dzięki uprzejmości Centrum Kultury Żydowskiej – zorganizował spotkanie poświęcone historii i obecnej kondycji mniejszości łemkowskiej w Polsce. Gośćmi spotkania byli Helena Duć-Fajfer oraz Krzysztof Krzyżanowski.

 

• 4 czerwca 2002: Wolność słowa a język nienawiści. Zorganizowana wspólnie z polskim PEN Clubem i Polską Izbą Książki dyskusja panelowa, w której udział wzięli: Władysław Bartoszewski (prezes polskiego PEN Clubu), Jerzy Jedlicki (przewodniczący Rady Programowej „Otwartej Rzeczypospolitej”), Andrzej Nowakowski (prezes PIK), Beata Stasińska (wydawca).

 

• 1 października 2002 Oddział Krakowski - w sali udostępnionej bezpłatnie przez Instytut Języka Polskiego PAN - zorganizował odczyt Zofii Radzikowskiej na temat historii i obecnej sytuacji Żydów krakowskich.

 

• 14 listopada 2002: Retoryka nienawistnych obsesji. O sposobach artykułowania antysemityzmu i podobnych poglądów na świat. Zorganizowane we współpracy z PEN Clubem zebranie dyskusyjne poświęcone wynikom przeglądu polskiej prasy w roku 2001. W spotkaniu uczestniczyli autorzy przeglądu: Sergiusz Kowalski i Magdalena Tulli oraz komentatorzy: Hanna Świda-Ziemba i Cezary Michalski. Debatę prowadził Jerzy Jedlicki.

 

• 15 lutego 2003: Podręczniki gimnazjalne a wychowanie w duchu tolerancji. Zorganizowana przy współudziale Biblioteki Narodowej prezentacja wyników pierwszej części prowadzonego przez „Otwartą Rzeczpospolitą” programu „Szkoła Otwartości”, w ramach którego młodzi poloniści i historycy oceniają podręczniki szkolne przez pryzmat celów statutowych stowarzyszenia. Recenzje referowali: Maciej Górny (historia) i Magdalena Kowalska (język polski). Opinie recenzentów komentowały odpowiednio: Zofia Kozłowska i Krystyna Starczewska. Na spotkanie zostali zaproszeni autorzy i wydawcy podręczników, nauczyciele, metodycy oraz dziennikarze.

 

• 7 czerwca 2003: Jakiego patriotyzmu chcemy uczyć i jakiej tolerancji? Dyskusja w gmachu Biblioteki Narodowej - współorganizatora spotkania. Przedmiotem refleksji było pytanie, jakie pojmowanie patriotyzmu i narodu powinno inspirować autorów podręczników szkolnych, a także jaki wyraz w nauczaniu tradycji historycznej i literackiej może i powinna znaleźć idea tolerancji i szacunku dla inności. W panelu udział wzięli: Halina Bortnowska (członek Rady Programowej), Jerzy Jedlicki, Tomasz Żukowski (kierownik programu „Szkoła Otwartości”). W dyskusji - obok członków Stowarzyszenia – zabierali głos zaproszeni nauczyciele, wydawcy oraz autorzy podręczników.

 

• 9 grudnia 2003: Jak uczyć tolerancji? Mniejszości religijne, etniczne i kulturowe w podręcznikach gimnazjalnych do języka polskiego. Zorganizowane wspólnie przez Oddział Krakowski i Centrum Kultury Żydowskiej – w siedzibie tego ostatniego – spotkanie dyskusyjne było okazją do prezentacji wyników programu „Szkoła Otwartości”. Z prelekcją wystąpił Tomasz Żukowski.

 

• 10 grudnia 2003: pokaz filmów dokumentalnych Michała Nekanda-Trepki i rozmowa z twórcą. Spotkanie zorganizowane przy współudziale i w gmachu Biblioteki Narodowej.

 

2. Prowadzone programy

• „Mowa nienawiści” - monitoring prasy

Przez cały rok 2001 były rejestrowane wypowiedzi antysemickie i ksenofobiczne („mowa nienawiści”) w wybranych tytułach polskiej prasy. Program – realizowany przez Sergiusza Kowalskiego i Magdalenę Tulli - został zakończony, a jego wyniki opublikowane w formie raportu na stronie internetowej Stowarzyszenia. Raport powstał dzięki finansowemu wsparciu ze strony Ambasady Królestwa Niderlandów. Książkowa wersja raportu wraz z jego analizą (Sergiusz Kowalski, Magdalena Tulli, Zamiast procesu. Raport o mowie nienawiści, W.A.B., Warszawa 2003) ukazała się dzięki finansowemu wsparciu Fundacji im. Stefana Batorego oraz Instytutu Studiów Politycznych PAN. 29 października 2003 w ramach VI Dni Książki Żydowskiej odbyła się dyskusja panelowa na temat Zamiast procesu. W panelu prowadzonym przez Bożenę Umińską udział wzięli: Michał Głowiński, Jerzy Jedlicki, Sergiusz Kowalski, Hanna Świda-Ziemba.

 

• „Szkoła Otwartości” - recenzowanie podręczników szkolnych

Zadaniem programu, rozpoczętego jesienią 2001 roku, jest analiza i opis podręczników gimnazjalnych do języka polskiego, historii i wiedzy o społeczeństwie pod kątem zrozumienia dla praw mniejszości oraz poszanowania różnic etnicznych, religijnych i światopoglądowych. Ukończono realizację pierwszej jego części. Zespół recenzentów opisał dotychczas 120 spośród około 150 pozycji dostępnych na rynku. Agata Patalas przygotowała analizę podręczników do języka polskiego pod względem jakości zawartej w nich wiedzy o kulturze i historii Żydów. Wyniki - wraz z przygotowanymi wcześniej kryteriami opisu - są dostępne na stronie internetowej stowarzyszenia. Kilkustronicowe noty o każdym z podręczników zostały pomyślane jako informacja dla nauczycieli. Program finansowany jest przez Fundację im. Stefana Batorego oraz Polską Fundację Dzieci i Młodzieży.

 

Recenzenci: Agnieszka Beynar-Beynarowicz, Błażej Brzostek, Witold Głowacki, Justyna Górny, Maciej Górny, Bartosz Wojciech Kaliski, Magdalena Kowalska, Katarzyna Nadana, Przemysław Pietrzak, Zofia Wóycicka.

 

Współpraca merytoryczna: Daniel Grinberg, Marek Gumkowski, Elżbieta Janicka, Zofia Kozłowska, Alina Molisak, Barbara Petrozolin-Skowrońska, Katarzyna Porembska, Robert Szuchta, Maria Wierzbicka, Wojciech Worotyński, Zofia Zasacka, Daniel Zych.

 

Koordynator programu: Tomasz Żukowski.

 

Opiekunka: Irena Wóycicka.

 

Następnym etapem programu będzie recenzowanie podręczników licealnych.

 

3. Projekty programów

 

• „Jeden świat - wiele kultur” – warsztaty psychoedukacyjne

Za kadencji poprzedniego Zarządu przeprowadzono pierwszą, pilotażową część programu psychoedukacyjnego („Jeden kraj - wiele narodów”). Obecny Zarząd Główny zatwierdził projekt części drugiej („Jeden świat - wiele kultur”). Niestety, mimo wysokiej oceny merytorycznej ze strony MENiS, instytucja ta nie przyznała Stowarzyszeniu funduszy na kontynuację programu. Czynimy obecnie starania o dofinansowanie „Jednego świata – wielu kultur” przez Fundację Współpracy Polsko-Niemieckiej.

 

Koordynatorka pierwszej części programu: Dorota Gołębiewska.

 

Współautorki programu i prowadzące zajęcia: Krystyna Daulas-Hładki, Dorota Gołębiewska, Agata Patalas.

 

Opiekunka pierwszej części programu: Helena Datner.

 

Koordynatorka drugiej części programu: Krystyna Daulas-Hładki.

 

Współautorki programu: Helena Datner, Krystyna Daulas-Hładki, Agata Patalas.

 

Opiekunka drugiej części programu: Agata Patalas.

 

• „Prawo przeciw nienawiści”

Projekt analizy prawnej orzeczeń prokuratury i sądów w sprawach podlegających paragrafom 256 i 257 kodeksu karnego. Wniosek o sfinansowanie projektu złożyliśmy w Fundacji im. Stefana Batorego. Rozstrzygnięcie konkursu do końca kwietnia.

 

• „Wiedza przeciw stereotypom”

Adresowany do ludzi młodych i przygotowany wspólnie z grupą „Wirydarz” program mający na celu dostarczenie racjonalnych i odpowiadających faktom argumentów do rozbrajania antysemickich stereotypów. „Wiedza przeciw stereotypom” zakłada współpracę z absolwentami szkoły praw człowieka Fundacji Helsińskiej. Program został zgłoszony do, organizowanego przez ambasadę amerykańską, konkursu grantów wspierających rozwój demokracji. Mimo zakwalifikowania „Wiedzy przeciw stereotypom” do finałowej grupy rozpatrywanych wniosków, propozycja nasza nie została przyjęta. Poszukiwania sponsora prowadzimy dalej.

 

Koordynator programu: Feliks Pastusiak.

 

Opiekun: Maciej Geller.

 

• Wystąpiliśmy do Funduszu PHARE o wsparcie finansowe planowanej przez nas popularyzacji wyników programów „Szkoła Otwartości” oraz „Jeden kraj – wiele narodów”. Niestety, bez powodzenia.

 

Koordynator projektu: Tomasz Żukowski.

 

4. Konkurs im. Jana Józefa Lipskiego

W grudniu 2002 roku przejęliśmy patronat nad Konkursem prac magisterskich im. Jana Józefa Lipskiego. Konkurs ma charakter ogólnopolski i dotyczy prac z dziedziny humanistyki oraz nauk społecznych. Ogłoszony został, z inicjatywy Zbigniewa Bujaka, przez Towarzystwo Demokratyczno-Społeczne (TDS) w roku 1995. W Konkursie przyznawane są nagrody pieniężne z Funduszu Nagród im. J.J. Lipskiego zasilanego przez Fundację im. Stefana Batorego oraz wpłaty dawnych współpracowników i przyjaciół Patrona. Dotychczas odbyło się siedem edycji Konkursu – ostatnia 24 czerwca 2003 w Sali im. Adama Mickiewicza udostępnionej „OR” bezpłatnie przez Instytut Badań Literackich PAN. Kapitułę Konkursu tworzą: Maria Lipska, Zbigniew Bujak, Jerzy Jedlicki. W jury zasiadają: Grażyna Borkowska, Alina Brodzka, Michał Głowiński, Szymon Rudnicki, Jerzy Szacki, Małgorzata Szpakowska. (W pracach jury uczestniczyły także nieżyjące: Marta Fik i Mirosława Puchalska.) Sekretarzem Konkursu jest Tomasz Żukowski.

 

5. Działania interwencyjne

 

• 1 lipca 2002 przekazaliśmy Ambasadzie RFN list zawierający stanowisko „Otwartej Rzeczypospolitej” w sprawie projektu Centrum Przeciw Wypędzeniom. Adresatami listu byli: Johannes Rau (prezydent RFN) oraz Wolfgang Thierse (przewodniczący Bundestagu). Kopie dokumentu otrzyma³a niemiecka prasa: „Frankfurter Allgemeine Zeitung”, „Süddeutsche Zeitung”, „Die Welt”. List przedrukowały: „Rzeczpospolita” (3 lipca 2002, s. 8) oraz „Gazeta Wyborcza” (4 lipca 2002, s. 11). Wolfgang Thierse odpowiedział nam pismem z 31 lipca 2002. Kolejne oświadczenie w tej sprawie rozesłaliśmy do polskiej i niemieckiej prasy w sierpniu 2003 po serii wypowiedzi szefowej Związku Wypędzonych Eriki Steinbach. Z treścią wszystkich dokumentów można zapoznać się na naszej stronie internetowej.

 

• 14 sierpnia 2002 interweniowaliśmy u organizatorów Festiwalu Zdrowia i Niezwykłości (corocznej wakacyjnej imprezy objazdowej) w sprawie rozpowszechniania na jednym ze stoisk literatury antysemickiej. Magdalena Zarzycka - współorganizatorka imprezy - zapewniła nas, że osoba rozpowszechniająca antysemickie publikacje nie zostanie więcej na festiwal zaproszona.

 

• 6 stycznia 2003 wystosowaliśmy list do Prezesa Zarządu Polskiego Radia S.A. w sprawie audycji nadanej w II Programie 28 listopada 2002 roku. Prowadząca audycję redaktorka nie reagowała na antysemickie treści zawarte w telefonach słuchaczy.

 

• 12 czerwca 2003 wystosowaliśmy pismo do ordynariusza diecezji sandomierskiej, księdza biskupa Andrzeja Dzięgi, w sprawie znajdujących się w sandomierskiej katedrze oraz kościele św. Pawła obrazów przedstawiających rzekomy mord rytualny. Nie otrzymawszy odpowiedzi, zdecydowaliśmy się przekazać list prasie. Ukazał się on w „Gazecie Wyborczej” z 15-16 listopada 2003 (s. 26).

 

• Od wiosny 2003 obserwowaliśmy sprawę Księgarni Patriotycznej „Antyk” w posesji kościoła Wszystkich Świętych przy Placu Grzybowskim w Warszawie, rozpowszechniającej antysemickie wydawnictwa. Do prasowych omówień tego problemu dołączyliśmy nasz głos (Maciej Geller i Jerzy Jedlicki, Z nadzieją - mimo wszystko, „Tygodnik Powszechny”, 6 kwietnia 2003, s. 5). Przyglądaliśmy się też prowadzonemu przez Prokuraturę Okręgową w Warszawie postępowaniu wyjaśniającemu. Postępowanie zostało umorzone, umorzenie zaś zaskarżone do sądu przez pokrzywdzonego w sprawie Piotra Kadlcika, przewodniczącego warszawskiej Gminy Żydowskiej. Sąd oddalił zażalenie, negatywnie zaopiniowane przez Prokuraturę Apelacyjną. Na rozprawie sądowej byli obecni członkowie Zarządu Głównego „OR”. Walnie przyczyniliśmy się do upowszechnienia treści orzeczeń wymiaru sprawiedliwości. Sporządzone przez Agatę Patalas sprawozdanie z rozprawy dostarczyło materiału do artykułu Krzysztofa Burnetki (Ciąg dalszy nie nastąpił: sprawa księgarni „Antyk”, „Tygodnik Powszechny”, 23 listopada 2003, s. 3). Wg informacji PAP sprawą zainteresował się Prokurator Krajowy. Na wniosek „OR” rzecznik praw obywatelskich zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego o rozważenie ponownego podjęcia i uzupełnienia zakończonego postępowania, zarzucając prokuraturze niewłaściwe reakcje na nasilające się przypadki propagowania treści antysemickich. Rzecznik zaproponował też nowelizację kodeksu karnego, która miałaby polegać na językowym i logicznym uściśleniu paragrafów 256 i 257.

 

6. Prokuratura

 

a) Sprawozdanie Zarządu Głównego z marca 2002 roku zawierało następującą informację: „Na skutek skargi stowarzyszenia złożonej w Prokuraturze Generalnej w kwietniu 2001 roku w sprawie nawoływania do waśni na tle narodowościowym i religijnym oraz znieważania osób pochodzenia żydowskiego w pismach „Szczerbiec”, „Tylko Polska”, „Nowa Sztafeta”, „Jestem Polakiem” i złożonego później zażalenia na postanowienie Prokuratury Rejonowej (odmowa wszczęcia dochodzenia), Prokuratura Okręgowa uchyliła decyzję Prokuratury Rejonowej i skierowała sprawę do dalszego postępowania. W lutym 2002 roku zostaliśmy zawiadomieni przez Prokuraturę o ponownej odmowie wszczęcia postępowania i złożyliśmy w tej sprawie odwołanie”. Od tamtej pory:

 

• w kwietniu 2002 Andrzej Malanowski z Biura Rzecznika Praw Obywatelskich złożył odwołanie od decyzji Prokuratury Okręgowej;

 

• we wrześniu 2002 Prokuratura Rejonowa postanowiła o podjęciu na nowo umorzonego dochodzenia;

 

• w październiku 2002 Prokuratura Rejonowa dochodzenie (po raz trzeci) umorzyła;

 

• w grudniu 2002 ponownie interweniował w Prokuraturze Okręgowej Andrzej Malanowski;

 

• w styczniu 2003 do Rzecznika Praw Obywatelskich wpłynęło pismo Prokuratury Okręgowej informujące o uprawomocnieniu się październikowego wyroku Prokuratury Rejonowej.

 

b) W lipcu 2003 złożyliśmy w Prokuraturze Rejonowej Warszawa-Śródmieście wniosek w sprawie antysemickiej audycji komitetu Leszka Bubla, emitowanej wielokrotnie w obu programach polskiej telewizji publicznej w ramach „wolnej trybuny” przed referendum europejskim. W październiku 2003 na zlecenie prokuratury przesłuchano, w charakterze świadka, prezesa „Otwartej Rzeczypospolitej”. Dotychczas nie zostaliśmy powiadomieni o decyzji wymiaru sprawiedliwości w zgłoszonej przez nas sprawie.

 

7. Promocja Stowarzyszenia i jego misji

 

• 6 czerwca 2002 Maciej Geller i Andrzej Rosner (wiceprezes Polskiej Izby Książki) wzięli udział w dyskusji zatytułowanej Granice wolności słowa, prowadzonej przez redaktora Jacka Eysmonta w Programie III Polskiego Radia.

 

• W czerwcu 2003 Halina Bortnowska, członkini Rady Programowej, reprezentowała „OR” na poświęconej problemowi antysemityzmu konferencji OBWE w Wiedniu.

 

• 8 lipca 2002 odbyło się spotkanie zapoznawczo-informacyjne członków „Otwartej Rzeczypospolitej” zajmujących się edukacją, Agaty Patalas i Tomasza Żukowskiego, z Jackiem Strzemiecznym, dyrektorem Centrum Edukacji Obywatelskiej, współautorem akcji „Szkoła z klasą”.

 

• 12 sierpnia 2002 w „Gazecie Wyborczej” (s. 6-7) ukazał się artykuł Ewy Siedleckiej Prawo, biznes i wstyd, którego istotna część została poświęcona interwencjom „Otwartej Rzeczypospolitej” w sprawie rozpowszechniania literatury nienawiści. Dla „Gazety” wypowiedział się w imieniu stowarzyszenia Jerzy Jedlicki.

 

• 19 września 2002 - przed wyborami samorządowymi - wystosowaliśmy list do kandydatów na urząd prezydenta Warszawy z pytaniem, czy problemy cudzoziemców oraz mniejszości narodowych i religijnych znajdą się w polu widzenia nowych władz miasta. Odpowiedzieli nam Marek Balicki i Zbigniew Bujak, w Krakowie zaś – Jacek Majchrowski. Dokumentacja na naszej stronie internetowej.

 

• 15 lutego 2003 - przed zebraniem otwartym w Bibliotece Narodowej – Maciej Geller zaprezentował program „Szkoła Otwartości” w porannej audycji Radia Bis.

 

• We wrześniu 2003 - pod auspicjami Stowarzyszenia - w ramach dorocznego Festiwalu Nauki odbyły się psychoedukacyjne warsztaty dla szkół oraz ilustrowany przeźroczami wykład na temat warszawskiego cmentarza żydowskiego przy Okopowej w kontekście różnorodności modeli tożsamości żydowskiej.

 

• Krystyna Bratkowska, Maciej Geller i Jadwiga Waniakowa zaprezentowali Stowarzyszenie i jego działalność na konferencji Tolerancja.pl, zorganizowanej w Krakowie, w dniach 22-24 września 2003, przez Willę Decjusza przy współudziale Ambasady Amerykańskiej. Konferencja miała na celu integrację środowisk i organizacji działających w Polsce na rzecz tolerancji oraz wymianę doświadczeń z uczestnikami z Ukrainy, Słowacji, Czech, Węgier i USA.

 

• 14 października 2003 Krystyna Bratkowska, Maciej Geller i Jerzy Jedlicki uczestniczyli w warszawskiej międzyrządowej konferencji OBWE dotyczącej praw człowieka - Human Dimension Implementation Meeting. Tematem obrad tego dnia było przeciwdziałanie rasizmowi, antysemityzmowi i ksenofobii w państwach członkowskich. W dyskusji podnieśliśmy między innymi problem braku jasnej prawnej definicji mowy nienawiści, co sprzyja tendencji do tolerowania nienawistnych wypowiedzi publicznych pod pretekstem zasady wolności słowa, choć wolność wypowiedzi nie zwalnia z odpowiedzialności. Głos Macieja Gellera został przyjęty do protokołu.

 

• 6 grudnia 2003 Magdalena Kowalska, członkini zespołu recenzenckiego „Szkoły Otwartości”, zaprezentowała wyniki analiz podręczników gimnazjalnych do języka polskiego na konferencji Égalitarisme et inégalités dans les pays de l’Est – héritage, recomposition et critiques zorganizowanej przez Atelier franco-polonais de sciences sociales (UW) w Instytucie Francuskim w Warszawie.

 

• W lutym 2004 Irena Wóycicka przedstawiła działalność „OR” na spotkaniu w Stowarzyszeniu „Dzieci Holokaustu”.

„Otwarta Rzeczpospolita” i jej cele statutowe reprezentowane są ponadto przez publikacje członków stowarzyszenia na łamach prasy (m.in.: „Gazeta Wyborcza”, „Polityka”, „Tygodnik Powszechny”) .

 

8. Współpraca

 

• Kontynuujemy współpracę z grupą „Wirydarz”, której działalność jest skupiona wokół zagadnień praw człowieka, wielokulturowości oraz antysemityzmu i ksenofobii. Grupą opiekuje się Halina Bortnowska. Jest nam niezmiernie miło, że możemy służyć „Wirydarzowi” naszym lokalem.

 

• 21 sierpnia 2003 na zaproszenie Sekretariatu Pełnomocnika Rządu do spraw Równego Statusu Kobiet i Mężczyzn Maciej Geller i Jerzy Jedlicki złożyli wizytę w wydziale współpracy międzynarodowej i integracji z Unią Europejską. (Kompetencje Pełnomocnika zostały w ub. roku poszerzone: ma się on zajmować wszelkimi formami dyskryminacji.) Tematem rozmowy był tworzony przez Sekretariat Krajowy program przeciwdziałania rasizmowi, ksenofobii i związanej z nimi dyskryminacji. W następstwie tego spotkania Jerzy Jedlicki przygotował krytyczną opinię o wstępnych założeniach rządowego projektu, którą Zarząd przekazał następnie Pełnomocnikowi Rządu jako stanowisko „OR”. W podobnym duchu wypowiedział się Maciej Geller na spotkaniu konsultacyjnym w MSWiA. W lutym 2004 przekazaliśmy Pełnomocnikowi Rządu następne uwagi krytyczne do kolejnej wersji Programu – opracowane i tym razem przez Jerzego Jedlickiego. 5 listopada 2003 na zebraniu Zarządu Głównego gościliśmy panią Dominikę Walentynowicz z Sekretariatu Pełnomocnika Rządu, która poinformowała nas o stanie prac nad Krajowym Programem. 19 stycznia 2004 byliśmy obecni na konferencji Pełnomocnika Rządu ds. Równego Statusu Kobiet i Mężczyzn, której celem była prezentacja Krajowego Programu Przeciwdziałania Dyskryminacji. Konferencji trudno jednak nie uznać za działanie pozorne. W jej toku nie odpowiedziano bowiem na konkretne pytania i problemy organizacji pozarządowych. Ostatnia znana nam wersja Programu, z początku marca, jest nieco lepsza od propozycji początkowej. O całości Programu jednak będzie można wypowiedzieć się po jego ostatecznym zatwierdzeniu przez rząd. Jak dotąd nie dysponujemy informacją, kiedy to nastąpi.

 

• Oddział Krakowski nawiązał kontakty z Towarzystwem Interwencji Kryzysowej w Krakowie oraz Małopolskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli. Na łamach czasopisma MCDN będzie mogła ukazywać się informacja o działalności „Otwartej Rzeczypospolitej”.

 

• 18 grudnia 2003 do grona naszych członków wspierających zostało przyjęte Stowarzyszenie „Instytut Tolerancji” z Łodzi, któremu przewodniczy Joanna Podolska – pomysłodawczyni i organizatorka akcji zamalowywania rasistowskich napisów na murach „Kolorowa Tolerancja”. Witamy w naszym gronie!

 

• Od stycznia 2004 jesteśmy członkiem europejskiego zrzeszenia United for Intercultural Action – European network against nationalism, racism, fascism and in support of migrants and refugees z siedzibą w Amsterdamie.

 

• 27 marca 2004 z inicjatywy Heleny Datner i Niny Kraśko odbyło się spotkanie robocze Zarządu i Komisji Rewizyjnej z badaczami współczesnego antysemityzmu, których poprosiliśmy o uwagi między innymi na temat dotychczasowej i projektowanej działalności „OR”. Na nasze zaproszenie odpowiedzieli: Jolanta Ambrosewicz-Jacobs, Alina Cała, Ewa Koźmińska-Frejlak, Ireneusz Krzemiński, Joanna Tokarska-Bakir. Spotkanie prowadziła Helena Datner. Podsumowanie już wkrótce na naszej stronie internetowej.

 

9. Strona internetowa, lista dyskusyjna, projekt bazy danych

Dzięki uprzejmości Interdyscyplinarnego Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego UW od dwóch lat dysponujemy bezpłatnie stroną internetową. Nasz adres: http:or.icm.edu.pl. Nadal jednak poszukujemy osoby gotowej podjąć się obowiązków redaktora. Mile widziany byłby również koordynator bazy danych, której projekt zawdzięczamy Ewie Klinger i Agacie Patalas oraz Agnieszce Haskiej i Dominikowi Skrzypkowskiemu. Dzięki inwencji Rafała Maszkowskiego uruchamiamy listę dyskusyjną dla członków Stowarzyszenia.

 

Z naszego grona odeszli: Zofia Chądzyńska, Zygmunt Kubiak, ks. Stanisław Musiał, członek naszej Rady Programowej Marek Nowicki, Witold Sułkowski oraz Kazimierz Traciewicz. Zachowamy ich w naszej pamięci.

 

Warszawa, 31 marca 2004

 

Sekretarz Zarządu Głównego

Elżbieta Janicka